Hỏi: Cha mẹ là thường trú nhân ở Úc, mang quốc tịch Việt Nam, con sinh ra tại Úc mang quốc tịch Việt Nam hay quốc tịch Úc? Khi trở về Việt Nam cháu có được hưởng quyền lợi và nghĩa vụ như những trẻ em Việt Nam khác không? Đến khi 18 tuổi cháu có thể tự quyết định mang quốc tịch nào hay không?
(Tùng Lâm, Việt kiều Úc)
Trả lời:
Về vấn đề bạn hỏi, chúng tôi xin được giải thích như sau:
Luật Quốc tịch Việt Nam qui định Nhà nước Việt Nam chỉ công nhận công dân Việt Nam có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam. Trẻ em có cha mẹ là công dân Việt Nam thì có quốc tịch Việt Nam không kể trẻ em đó sinh trong hay ngoài lãnh thổ Việt Nam. Việc xin thôi hay gia nhập quốc tịch Việt Nam do Chủ tịch nước quyết định.
Theo qui định trên của luật pháp Việt Nam thì con bạn sinh ra đã đương nhiên mang quốc tịch Việt Nam vì có cha và mẹ đều là công dân Việt Nam. Con bạn sẽ được đăng kí khai sinh tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, được cấp hộ chiếu Việt Nam, được miễn thị thực khi nhập xuất cảnh Việt Nam và sau này khi về Việt Nam được hưởng quyền và có nghĩa vụ như mọi công dân Việt Nam khác theo qui định của Luật pháp Việt Nam.
Đồng thời, theo luật của Úc, trẻ em sinh ra trên đất Úc, đương nhiên trở thành công dân Úc và được mang quốc tịch Úc. Nếu bạn lựa chọn cho con mình mang quốc tịch Úc, sẽ có rắc rối nảy sinh do xung đột pháp lí giữa luật của Việt Nam và Úc. Úc có thể công nhận con bạn có hai quốc tịch nhưng Việt Nam chỉ công nhận con bạn có một quốc tịch; con bạn sẽ bị coi là đối tượng người nước ngoài, phải xin thị thực nhập xuất cảnh khi vào Việt Nam và phải tuân thủ các qui định của Việt Nam đối với người nước ngoài...
Bạn có thể tìm hiểu thêm khả năng con bạn mang quốc tịch Việt Nam đến năm 18 tuổi, rồi sau đó, xin Chủ tịch nước Việt Nam cho thôi quốc tịch Việt Nam và làm thủ tục nhập quốc tịch Úc. Không rõ là luật pháp của Úc có qui định nào cho phép làm như vậy đối với trường hợp của con bạn hay không?