Bảo đảm an ninh năng lượng gắn với mục tiêu tăng trưởng xanh

Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng ngày càng gia tăng, yêu cầu chuyển dịch xanh và thực hiện các cam kết quốc tế về giảm phát thải đặt ra nhiều thách thức mới, Quảng Ninh đang triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp nhằm bảo đảm vững chắc an ninh năng lượng, coi đây là nền tảng quan trọng phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế nhanh, bền vững và ổn định xã hội trong dài hạn.

Các thông số vận hành Nhà máy Nhiệt Điện Mông Dương được theo dõi, xử lý 24/7. Ảnh: Hải Hà

Xác định phát triển năng lượng là nhiệm vụ chiến lược, xuyên suốt, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh, Quảng Ninh đã tập trung tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, hiệu lực quản lý của Nhà nước, phát huy vai trò của cả hệ thống chính trị và sự tham gia của nhân dân trong bảo đảm an ninh năng lượng.

Trên cơ sở quán triệt sâu sắc các nghị quyết của Trung ương, ngày 29/11/2025, UBND tỉnh đã ban hành Kế hoạch số 323/KH-UBND triển khai thực hiện Nghị quyết số 328/NQ-CP của Chính phủ và Chương trình hành động số 02-CTr/TU của BTV Tỉnh ủy thực hiện Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị về định hướng Chiến lược phát triển năng lượng quốc gia. Kế hoạch đã xác định rõ các mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045, đồng thời đề ra hệ thống nhiệm vụ, giải pháp toàn diện, có lộ trình, phân công rõ trách nhiệm cho từng cơ quan, đơn vị, bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất, xuyên suốt trong tổ chức thực hiện. Nhiều nhiệm vụ trọng tâm đã được triển khai ngay từ đầu, góp phần tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của các cấp, các ngành đối với nhiệm vụ bảo đảm an ninh năng lượng.

Cùng với đó, Quảng Ninh đặc biệt chú trọng hoàn thiện thể chế, chính sách, coi đây là lợi thế cạnh tranh và động lực quan trọng thúc đẩy phát triển năng lượng. Tỉnh đã chủ động báo cáo, kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành Trung ương nghiên cứu, ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024, nhất là đối với việc điều chỉnh, nâng công suất các mỏ. Đồng thời, tỉnh tích cực phối hợp với Bộ Công Thương và các bộ, ngành liên quan tham gia đóng góp ý kiến đối với nhiều dự thảo luật, nghị định, thông tư và các văn bản quan trọng trong lĩnh vực điện lực, dầu khí, than, xăng dầu, năng lượng nguyên tử, giảm phát thải khí nhà kính, thị trường các-bon, qua đó góp phần hoàn thiện khung khổ pháp lý đồng bộ, minh bạch, phù hợp thực tiễn.

Trên lĩnh vực phát triển nguồn cung và hạ tầng năng lượng, tỉnh tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án năng lượng trọng điểm theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, bảo đảm đáp ứng yêu cầu tăng trưởng kinh tế và an ninh năng lượng quốc gia. Đối với lĩnh vực dầu khí, hiện nay trên địa bàn tỉnh có 5 kho xăng dầu đầu mối và kho thương mại với tổng dung tích gần 337.000m³, cùng 1 kho chuyên dụng phục vụ hàng không tại Cảng Hàng không quốc tế Vân Đồn. Hằng năm, các đơn vị trên địa bàn nhập khẩu và cung ứng khoảng 1,8-1,9 triệu m³ xăng dầu, cơ bản đáp ứng đầy đủ nhu cầu tiêu thụ trong và ngoài tỉnh. Hệ thống phân phối xăng dầu gồm 178 cửa hàng bán lẻ, được phân bố rộng khắp, bảo đảm nguồn cung ổn định cho sản xuất và đời sống nhân dân.

Phối cảnh Dự án Nhà máy điện khí LNG Quảng Ninh.

Theo quy hoạch hạ tầng dự trữ, cung ứng xăng dầu, khí đốt quốc gia, Quảng Ninh được quy hoạch xây dựng thêm 5 kho xăng dầu mới. Trong đó, dự án kho xăng dầu Yên Hưng quy mô 96.000m³ tại KCN Bắc Tiền Phong đang được triển khai thủ tục đầu tư, dự kiến đưa vào hoạt động trong quý I/2027; các dự án còn lại đang tiếp tục được xúc tiến thu hút đầu tư, từng bước nâng cao năng lực dự trữ, cung ứng năng lượng cho khu vực Đông Bắc.

Đối với ngành Than, tỉnh đã tích cực kiến nghị Trung ương tháo gỡ các vướng mắc về pháp lý, môi trường và đất đai, tạo điều kiện để các đơn vị sớm ổn định sản xuất. Trong năm 2025, các bộ, ngành đã cấp mới, gia hạn, điều chỉnh và bổ sung 17 giấy phép khai thác cùng 5 giấy phép thăm dò cho các đơn vị ngành Than trên địa bàn, qua đó góp phần duy trì và nâng cao năng lực khai thác. Nhờ sự chỉ đạo quyết liệt của tỉnh và sự phối hợp chặt chẽ của các sở, ngành, đến nay phần lớn các kiến nghị của doanh nghiệp than đã được giải quyết hoặc cơ bản giải quyết. Sản lượng than sạch năm 2025 ước đạt 42,93 triệu tấn, vượt kế hoạch đầu năm, đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế của tỉnh và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Trong lĩnh vực điện, nhiều dự án lưới điện và trạm biến áp trọng điểm đã được hoàn thành, đưa vào vận hành, góp phần nâng cao độ tin cậy cung cấp điện. Đồng thời, tỉnh đang tập trung triển khai các dự án truyền tải và trạm biến áp 220kV, 110kV tại các khu vực trọng điểm, đáp ứng nhu cầu điện cho phát triển công nghiệp, đô thị và dịch vụ. Cùng với đó, các dự án nhiệt điện đang được đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng, hoàn thiện thủ tục đầu tư, dự kiến khởi công trong năm 2026 theo đúng lộ trình.

Quảng Ninh cũng tích cực thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo, năng lượng sạch. Nhiều dự án điện mặt trời, điện rác, điện gió đã và đang được lựa chọn nhà đầu tư, khởi công hoặc hoàn thiện công tác quy hoạch, tạo tiền đề cho chuyển dịch cơ cấu năng lượng theo hướng xanh, bền vững. Việc điều chỉnh, bổ sung các quy hoạch chung khu kinh tế, đô thị, vùng huyện đang được triển khai đồng bộ nhằm tạo quỹ đất và không gian phát triển cho các dự án năng lượng tái tạo trong thời gian tới.

Song song với phát triển nguồn cung, tỉnh chú trọng đẩy mạnh tiết kiệm năng lượng, bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu. Quảng Ninh phối hợp chặt chẽ với Bộ Công Thương triển khai Kế hoạch hành động thực hiện kinh tế tuần hoàn trong ngành công thương, ưu tiên chuyển dịch xanh, giảm dần tỷ trọng năng lượng hóa thạch, từng bước hiện thực hóa các mục tiêu phát triển bền vững. Tỉnh đã ban hành kế hoạch chuyển đổi điện than sang năng lượng sạch, đồng thời chủ động phối hợp với các bộ, ngành Trung ương trong việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, tạo cơ sở pháp lý cho quá trình chuyển dịch năng lượng trong thời gian tới.

Với cách tiếp cận chủ động, bài bản và đồng bộ, Quảng Ninh đang từng bước xây dựng hệ thống năng lượng an toàn, ổn định, hiệu quả và bền vững, không chỉ đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương mà còn đóng góp quan trọng vào bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, thực hiện thành công mục tiêu phát triển xanh và cam kết giảm phát thải trong giai đoạn mới.

Hoài Anh

Nguồn: https://baoquangninh.vn/bao-dam-an-ninh-nang-luong-gan-voi-muc-tieu-tang-truong-xanh-3392382.html