Tòa án Công lý châu Âu vừa chính thức đưa ra một phán quyết mang tính bước ngoặt, buộc các hãng hàng không phải thực hiện nghĩa vụ hoàn vé dựa trên tổng số tiền mà hành khách đã thanh toán trên thực tế. Quyết định này bao gồm cả các khoản phí phát sinh thông qua đại lý trung gian, ngay cả khi hãng hàng không không trực tiếp tiếp nhận hay niêm yết các khoản phí này trên hệ thống của mình.
Theo phán quyết của Tòa án Công lý châu Âu, khi một chuyến bay bị hủy, các hãng hàng không có nghĩa vụ hoàn trả toàn bộ số tiền mà hành khách đã chi trả, bao gồm cả các khoản phí hoa hồng đặt chỗ do các đại lý du lịch trực tuyến thu. Phán quyết này đã khép lại một cuộc tranh chấp pháp lý kéo dài liên quan đến hãng hàng không quốc gia Hà Lan KLM Royal Dutch Airlines và các hành khách có chuyến bay bị hủy trong giai đoạn đại dịch COVID-19. Đây được xem là lời giải rõ ràng nhất cho việc áp dụng quyền lợi hành khách trong trường hợp vé được mua thông qua các kênh trung gian thay vì giao dịch trực tiếp với hãng bay.
Cơ quan tư pháp cao nhất của Liên minh châu Âu nhấn mạnh rằng, trong trường hợp hành khách được hoàn tiền theo luật pháp khu vực, khái niệm "giá vé" phải được hiểu là tổng chi phí thực tế mà người tiêu dùng đã bỏ ra để sở hữu quyền vận chuyển, chứ không đơn thuần là phần doanh thu thuần mà hãng hàng không nhận về. Phán quyết khẳng định nghĩa vụ hoàn tiền không thể bị thu hẹp bởi các cấu trúc phân phối vé nhiều tầng, và hành khách không phải gánh chịu bất kỳ rủi ro nào phát sinh từ mối quan hệ thương mại riêng biệt giữa hãng hàng không và các đại lý trực tuyến.
Từ tranh chấp thực tế đến tiền lệ pháp lý
Vụ việc bắt nguồn từ đầu năm 2020, khi hai hành khách mua vé khứ hồi của hãng hàng không KLM cho hành trình từ Vienna đi Lima, quá cảnh tại Amsterdam thông qua đại lý trực tuyến Opodo. Tổng số tiền thanh toán là 2.053 euro, trong đó bao gồm 95 euro phí hoa hồng do đại lý thu thêm. Sau khi chuyến bay bị hủy vì các lệnh hạn chế đi lại, hành khách đã yêu cầu được hoàn trả đầy đủ. Tuy nhiên, hãng hàng không KLM chỉ đồng ý hoàn lại 1.958 euro và kiên quyết loại trừ phần hoa hồng của đại lý.
Lập luận của phía hãng hàng không cho rằng họ không thu, không kiểm soát và thậm chí không nắm giữ thông tin về mức phí mà đại lý Opodo áp dụng, do đó không thể chịu trách nhiệm hoàn trả khoản tiền này. Ngược lại, phía hành khách khẳng định họ mua vé của hãng và bay trên chuyến bay do hãng khai thác, vì vậy quan hệ hợp đồng cốt lõi vẫn thuộc về hãng hàng không, còn đại lý chỉ đóng vai trò kênh phân phối được ủy quyền. Cuộc đối đầu pháp lý này đã trải qua nhiều cấp tòa án tại Áo trước khi được đưa lên Tòa án Công lý châu Âu để xác lập một cách hiểu thống nhất cho toàn bộ Liên minh châu Âu.
Khung pháp lý đặt quyền lợi hành khách làm trọng tâm
Phán quyết mới nhất dựa trên Quy định số 261/2004, một văn bản pháp luật nền tảng về quyền hành khách hàng không tại châu Âu. Tại Điều 8 của quy định này nêu rõ, khi chuyến bay bị hủy, hành khách có quyền được hoàn trả toàn bộ giá vé theo mức giá thực tế đã mua. Tòa án đã diễn giải điều khoản này dựa trên bốn nguyên tắc cốt lõi: mức giá đã mua là tổng số tiền hành khách đã chi trả; hãng hàng không khai thác là chủ thể chịu trách nhiệm cuối cùng; hãng không được chuyển gánh nặng đòi phí hoa hồng sang cho người tiêu dùng; và các thỏa thuận thương mại riêng giữa hãng và đại lý không thể làm suy yếu quyền lợi tối thiểu của hành khách.
Cách tiếp cận này cho thấy Tòa án Công lý châu Âu không chỉ giải quyết một tranh chấp dân sự đơn lẻ mà còn đóng vai trò điều tiết thị trường một cách quyết liệt. Các chuyên gia pháp lý nhận định, hệ quả của phán quyết này sẽ buộc các hãng hàng không phải coi hoạt động của các đối tác bán vé là một phần trong chuỗi trách nhiệm pháp lý của mình. Mô hình các loại "phí ẩn" hoặc hoa hồng khó nhận biết trong bán vé trực tuyến sẽ đứng trước nguy cơ bị siết chặt hơn trong thời gian tới.
Đồng thời, các hãng hàng không tại châu Âu nhiều khả năng sẽ phải tiến hành đàm phán lại các hợp đồng thương mại với các đại lý du lịch trực tuyến, từ cơ chế chia sẻ phí đến quy trình hoàn tiền nhằm hạn chế tối đa các rủi ro pháp lý phát sinh. Ở tầm vĩ mô, phán quyết tiếp tục khẳng định định hướng chính sách nhất quán của Liên minh châu Âu trong việc đặt quyền lợi của người tiêu dùng ở vị trí trung tâm, dù điều này đang đặt ra những thách thức không nhỏ cho mô hình bán vé trực tuyến hiện hành.
Nguồn: https://vtv.vn/chau-au-hang-bay-phai-hoan-tra-100-so-tien-hanh-khach-da-thanh-toan-100260121161314688.htm
Bình luận (0)