“Một miền sóng, một miền gió”
“Chào ngày mới đón ánh bình minh trên biển khơi, trập trùng núi ta hát lên cùng mây trời…” - những ca từ mở đầu ca khúc “Bình minh Cát Bà” gợi lên một không gian khoáng đạt, trong trẻo, nơi thiên nhiên và con người hòa quyện trong nhịp sống mới. Tác phẩm của nhạc sĩ Xuân Bình - người từng ghi dấu ấn với ca khúc nổi tiếng “Tôi người Hải Phòng”- là một trong những sáng tác tiêu biểu gần đây về thành phố biển.
Chia sẻ về "đứa con tinh thần" của mình, nhạc sĩ Xuân Bình cho biết, “bình minh” chỉ là điểm tựa cảm hứng, còn điều anh muốn khắc họa chính là những nét đẹp đặc trưng của Cát Bà: núi đá vôi, hệ thống hang động kỳ thú và đặc biệt là “vị mặn mòi” của con người miền biển. Ca khúc không chỉ là một bức tranh thiên nhiên mà còn là lời mời gọi, quảng bá hình ảnh Cát Bà đến với du khách khắp mọi miền. Đáng chú ý, “Bình minh Cát Bà” được phối khí theo phong cách dân gian đương đại, kết hợp chất liệu âm nhạc hiện đại với tinh thần phóng khoáng của người trẻ. Giai điệu không cầu kỳ, dễ nghe nhưng vẫn mang chiều sâu cảm xúc, khi thì nhẹ nhàng, tình tứ, lúc lại mạnh mẽ như chính nhịp sống của những người con biển đảo.
Cùng mạch cảm hứng ấy, ca khúc “Cát Bà xanh” của nhạc sĩ Duy Thái mang đến sắc thái tươi mới, trẻ trung. Không đi theo những mô-típ quen thuộc, bài hát lựa chọn cách kể chuyện qua những cảm nhận trực tiếp: núi vươn mình từ biển, vị gió mặn hòa trong hơi thở của cá và một phố biển đang từng ngày đổi thay. Giai điệu sôi động kết hợp với ca từ chắt lọc đã biến ca khúc thành một “tấm postcard âm nhạc” sinh động về Cát Bà hôm nay.
Ngoài hai ca khúc tiêu biểu trên, dòng sáng tác mới về Cát Bà và Hải Phòng còn ghi nhận nhiều tác phẩm đáng chú ý khác, như “Hòn Guốc trăng rơi” của nhạc sĩ Thanh Nhã - một ca khúc trẻ dành cho tốp ca nam với sắc thái tươi mát, giàu tình người; hay “Cát Bà chào ngày mới” của nhạc sĩ Trần Quang Minh với giai điệu rộn ràng, giới thiệu sinh động cảnh sắc du lịch và tinh thần lạc quan của người dân biển đảo. Những sáng tác này cho thấy nỗ lực làm mới đề tài quen thuộc, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh một Cát Bà năng động, giàu sức sống.
Nguồn cảm hứng bất tận
Không phải ngẫu nhiên Hải Phòng luôn được nhắc đến như một trong những “đất nhạc” tiêu biểu của Việt Nam. Nơi đây đã sinh ra và nuôi dưỡng nhiều tên tuổi lớn của nền âm nhạc hiện đại như các nhạc sĩ: Văn Cao, Hoàng Quý, Đoàn Chuẩn, Đỗ Nhuận, Trần Chung hay Ngô Thụy Miên. Trong những năm tháng chiến tranh, hình ảnh thành phố Cảng kiên cường “vừa chiến đấu, vừa sản xuất” trở thành nguồn cảm hứng lớn cho các nhạc sĩ, từ đó ra đời nhiều ca khúc mang âm hưởng hào hùng, giàu tính sử thi, góp phần khắc họa chân dung một Hải Phòng bất khuất, kiêu hãnh.
Bước vào thời bình, các tác phẩm âm nhạc về Hải Phòng chuyển sang gam màu trữ tình, sâu lắng hơn, nhưng vẫn giữ được nét đặc trưng riêng. Nhiều ca khúc đã đi cùng năm tháng như “Hải Phòng quê tôi” (Cáp Trọng Vinh), “Chiều Cát Bà” (Văn Lương), “Bài ca đảo Bạch Long Vĩ” (Vũ Ngọc Quang), “Thành phố niềm nhớ” (Vũ Loan), “Lửa Cát Bi” (Hùng Thế), “Ra vườn hoa em chơi” (Văn Tấn), “Thành phố hoa thắp lửa” (Tùng Ngọc), “Bến bờ mong đợi” (Duy Thái), “Tôi người Hải Phòng” (Xuân Bình), “Con gái Hải Phòng” (Đức Hoài)… Những ca khúc này không chỉ là ký ức âm nhạc mà còn là “di sản tinh thần”, góp phần định hình bản sắc văn hóa của thành phố. Chính nền tảng đó đã tạo đà cho các thế hệ nhạc sĩ hôm nay tiếp tục sáng tạo, làm mới đề tài quen thuộc bằng ngôn ngữ âm nhạc hiện đại.
Tiếp nối mạch nguồn ấy, Trại sáng tác Văn học nghệ thuật “Cát Bà - Miền Di sản” do Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hải Phòng tổ chức từ ngày 25/3 đến 15/4/2026 trở thành điểm nhấn đáng chú ý. Với sự tham gia của 30 văn nghệ sĩ thuộc 4 chuyên ngành, trại sáng tác không chỉ là dịp đi thực tế tại Cát Bà mà còn là không gian giao thoa ý tưởng, khơi dậy cảm hứng sáng tạo. Trong quá trình tham gia trại sáng tác, nhiều tác phẩm âm nhạc mới đã ra đời, góp phần làm phong phú thêm “kho tàng” ca khúc về Hải Phòng hôm nay.
Tổng kết trại sáng tác, nhà văn Đinh Thường cho rằng, điểm đáng ghi nhận không chỉ là số lượng tác phẩm, mà chính là sự chuyển động trong tư duy sáng tạo của văn nghệ sĩ. Các tác giả bám sát thực tiễn đời sống, tìm được chất liệu mới từ chính hơi thở của Cát Bà hôm nay, từ đó hình thành những tác phẩm giàu cảm xúc nhưng vẫn mang tinh thần đương đại, có khả năng lan tỏa trong công chúng.
Ở góc nhìn nghệ sĩ, nhạc sĩ Duy Thái, Chủ tịch Hội Âm nhạc Hải Phòng nhấn mạnh, mỗi ca khúc viết về thành phố không chỉ là một sản phẩm nghệ thuật, mà còn là sự kết tinh của ký ức, tình cảm và trách nhiệm. Đó là những kỷ niệm về một thành phố anh hùng trong chiến đấu, năng động trong lao động, sáng tạo trong phát triển; đồng thời, cũng là kết quả của sự quan tâm, định hướng từ thành phố trong việc khuyến khích đội ngũ nhạc sĩ sáng tác. Theo ông, chính tình yêu dành cho Hải Phòng và sự gắn bó với công chúng đất Cảng giúp những giai điệu ấy có sức sống bền bỉ, đi cùng năm tháng.
HẢI HẬUNguồn: https://baohaiphong.vn/nhung-giai-dieu-moi-ve-thanh-pho-cang-542125.html
Bình luận (0)