Tiềm năng hội tụ
Trong tiến trình phát triển lịch sử - văn hóa dân tộc, Hải Phòng từ lâu được ghi nhận là một trong những cái nôi quan trọng của đời sống âm nhạc Việt Nam hiện đại.
Ngay từ đầu thế kỷ XX, vùng đất cửa biển đã trở thành nơi giao thoa văn hóa Đông - Tây, sản sinh nhiều tên tuổi lớn của nền âm nhạc Việt Nam như Văn Cao, Hoàng Quý, Đoàn Chuẩn, Đỗ Nhuận, Phạm Tuyên… Những giá trị âm nhạc được hình thành từ mảnh đất này không chỉ phản ánh tâm hồn, khí chất con người Hải Phòng mà còn góp phần định hình diện mạo âm nhạc dân tộc.
Quán triệt sâu sắc Nghị quyết số 33-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) về “Xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước”, cùng các nghị quyết, chương trình hành động của Trung ương và Thành ủy, những năm qua Hải Phòng đã đạt nhiều kết quả toàn diện trong xây dựng, phát triển văn hóa và con người. Văn hóa từng bước được xác định là một trong những trụ cột phát triển của thành phố, song hành cùng kinh tế và chính trị, đúng với quan điểm của Đảng: Văn hóa vừa là mục tiêu, vừa là động lực phát triển.
Trong tổng thể đó, lĩnh vực âm nhạc được quan tâm đầu tư, phát triển ngày càng bài bản. Nhạc sĩ Duy Thái, Chủ tịch Hội Âm nhạc Hải Phòng cho biết thành phố hiện sở hữu lực lượng sáng tác bền bỉ, vừa kế thừa truyền thống, vừa đổi mới sáng tạo thông qua các chương trình giới thiệu tác phẩm mới được tổ chức thường xuyên. Đây là môi trường quan trọng để nuôi dưỡng tài năng trẻ, duy trì dòng chảy sáng tác âm nhạc của thành phố.
Cùng với lực lượng sáng tác, hệ thống biểu diễn nghệ thuật chuyên nghiệp không ngừng được củng cố, phát triển với các đơn vị nghệ thuật thuộc nhiều loại hình như múa rối, chèo, cải lương, kịch, ca múa nhạc cùng các đoàn văn công lực lượng vũ trang... Các đơn vị không chỉ đạt nhiều thành tích tại các liên hoan nghệ thuật toàn quốc mà còn tích cực đưa nghệ thuật đến với đời sống nhân dân.
Không gian biểu diễn văn hóa - nghệ thuật cũng từng bước được mở rộng. Việc khôi phục hoạt động biểu diễn tại Nhà Kèn, quảng trường Nhà hát thành phố và các không gian công cộng dọc dải trung tâm góp phần đưa âm nhạc hiện diện thường xuyên trong đời sống đô thị, từng bước hình thành thị trường biểu diễn đa dạng, tạo nền tảng cho phát triển công nghiệp âm nhạc.
Theo Tiến sĩ Phạm Hữu Thư, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Hải Phòng, thành phố hội tụ nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển công nghiệp âm nhạc theo hướng hiện đại, gồm nền tảng văn hóa vững chắc, môi trường đô thị năng động, lực lượng sáng tạo trẻ đông đảo và lợi thế kết nối quốc tế của thành phố Cảng.
Ở góc độ lịch sử - văn hóa, ông Phạm Xuân Thanh, Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Hải Phòng cho rằng âm nhạc Hải Phòng được hình thành từ sự giao thoa giữa văn hóa biển, văn hóa đô thị công nghiệp và văn hóa cách mạng. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng bản sắc âm nhạc đô thị riêng có, tạo dấu ấn khác biệt trong quá trình phát triển.
.jpg)
Từ những điều kiện thực tiễn đó, tiên phong trong bối cảnh cả nước triển khai đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống, Thành ủy Hải Phòng xác định xây dựng Thành phố Âm nhạc là một trong những mô hình phát triển quan trọng theo Nghị quyết số 05-NQ/TU của Thành ủy về xây dựng và triển khai thực hiện một số mô hình Chủ nghĩa xã hội gắn với con người Xã hội chủ nghĩa tại thành phố Hải Phòng giai đoạn 2026 - 2030 và những năm tiếp theo; góp phần thực hiện mục tiêu xây dựng thành phố văn minh, hạnh phúc, phát triển bền vững, lấy con người làm trung tâm của quá trình phát triển trong kỷ nguyên mới.
Định hình rõ nét
Tinh thần xuyên suốt trong các nghị quyết của Đảng về văn hóa là đặt văn hóa ngang tầm với kinh tế và chính trị; xác định phát triển con người là trung tâm; xây dựng môi trường văn hóa là nền tảng; phát triển công nghiệp văn hóa là động lực tăng trưởng mới.
Cụ thể hóa tinh thần đó, mô hình Thành phố Âm nhạc được xác định theo hướng xây dựng hệ sinh thái sáng tạo hoàn chỉnh, bao gồm sáng tác, đào tạo, biểu diễn và phát triển thị trường công nghiệp văn hóa.
Hiện thực hóa ngay tinh thần của Nghị quyết số 05-NQ/TU, thành phố tiếp tục tổ chức, sắp xếp hệ thống các nhà hát, đoàn nghệ thuật theo hướng tinh gọn, hiệu quả, nâng cao chất lượng sáng tạo. Sau quá trình sắp xếp, thành phố hình thành các đơn vị nghệ thuật chủ lực như Nhà hát Nghệ thuật Đương đại Hải Phòng, Nhà hát Sân khấu Truyền thống, Nhà hát Chèo xứ Đông cùng các đoàn văn công lực lượng vũ trang đóng quân trên địa bàn, từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh trong môi trường nghệ thuật chuyên nghiệp.
Cùng với đó, thành phố tập trung khai thác hiệu quả hệ thống thiết chế văn hóa hiện đại, trong đó Nhà hát Hoa Phượng được định hướng trở thành trung tâm biểu diễn nghệ thuật quy mô lớn, đủ điều kiện tổ chức các chương trình nghệ thuật chất lượng cao, festival âm nhạc và các sự kiện văn hóa mang tầm quốc gia, quốc tế.
Giáo dục âm nhạc trong nhà trường được xác định là nhiệm vụ có ý nghĩa lâu dài, góp phần hình thành nhân cách, cảm xúc thẩm mỹ và năng lực sáng tạo của thế hệ trẻ. Song song với đó là việc tổ chức các phong trào âm nhạc trong thanh thiếu niên, tạo môi trường phát hiện và bồi dưỡng tài năng nghệ thuật.
Ở phạm vi xã hội, phát triển phong trào âm nhạc cộng đồng được xem là nền tảng quan trọng để lan tỏa giá trị văn hóa. Khi âm nhạc trở thành một phần của đời sống xã hội, hiện diện trong trường học, khu dân cư, không gian công cộng và các hoạt động du lịch, thì giá trị văn hóa mới thực sự thấm sâu, bền vững.
Ở tầm chiến lược, mô hình Thành phố Âm nhạc phù hợp với xu thế phát triển công nghiệp văn hóa và kinh tế sáng tạo, trong đó văn hóa trở thành nguồn lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Đây cũng là sự vận dụng sáng tạo quan điểm phát triển văn hóa của Đảng trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế sâu rộng.
Có thể khẳng định, từ nền tảng lịch sử - văn hóa, lực lượng sáng tạo nghệ thuật, cùng hệ thống chủ trương, chính sách đồng bộ từ các nghị quyết của Đảng, mục tiêu xây dựng Thành phố Âm nhạc của Hải Phòng đang từng bước được định hình rõ nét. Đây không chỉ là định hướng phát triển văn hóa đơn thuần mà còn là mô hình phát triển con người toàn diện, nơi văn hóa trở thành nền tảng tinh thần, động lực sáng tạo và sức mạnh nội sinh, góp phần đưa Hải Phòng phát triển nhanh, bền vững trong giai đoạn mới.
HẢI HẬUNguồn: https://baohaiphong.vn/xay-dung-thanh-pho-am-nhac-gop-phan-phat-trien-con-nguoi-van-hoa-hai-phong-535606.html
Bình luận (0)