Làn sóng tăng lãi suất
Theo dõi thị trường tiền tệ kể từ đầu quý IV, nhất là 3 tuần gần đây, lãi suất biến động mạnh. Trong nửa đầu tháng 12, lãi suất cho vay qua đêm trên thị trường liên ngân hàng có thời điểm tăng lên 7,5%/năm.
Đến ngày 22-12, có ít nhất 25 ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất huy động so với đầu tháng. Có những ngân hàng tăng lãi suất tiết kiệm 2 lần trong một tuần.
Dẫn đầu làn sóng tăng lãi suất là các ngân hàng quy mô nhỏ, với hàng loạt chương trình ưu đãi cho khách hàng cá nhân. Chẳng hạn Ngân hàng TMCP An Bình (ABBank) cộng thêm 1,2% so với lãi suất niêm yết cho kỳ hạn 6 và 12 tháng, kéo lãi suất kỳ hạn này lên 6,7–6,8%/năm.
Ngân hàng TMCP Bản Việt (BVBank) áp dụng từ ngày 17-12 đến giữa tháng 1-2026, khách hàng gửi tiền tại quầy hoặc trực tuyến kỳ hạn từ 6 đến 18 tháng sẽ được cộng thêm 0,5% so với lãi suất niêm yết, nâng mức lãi suất thực nhận lên tới 6,8%/năm. Hay Ngân hàng TMCP Quốc dân (NCB) cộng tối đa 1,4%/năm lãi suất cho khách gửi tiết kiệm online từ 1 tháng trở lên, không yêu cầu số tiền gửi lớn hay khách hàng lớn.
Như vậy, lãi suất huy động kỳ hạn dưới 6 tháng tại các ngân hàng thương mại nhỏ và vừa đã được đẩy lên mức kịch trần 4,75%/năm. Trong khi đó, lãi suất các kỳ hạn trung và dài hạn (6–12 tháng) phổ biến trong khoảng 6–7%/năm. Tùy từng kỳ hạn, mặt bằng lãi suất huy động tại khối ngân hàng thương mại đã tăng từ 0,5-1,4% so với đầu năm.
Không giống như trước đây, các ngân hàng trong nhóm “big4” gồm Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank), Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) và Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (VietinBank) cũng tăng thêm 0,5%/năm lãi suất huy động ở nhiều kỳ hạn. Tuy nhiên, việc các ngân hàng lớn tăng lãi suất đã giúp “hạ nhiệt” thị trường mở, kéo lãi suất huy động thị trường này giảm xuống còn 4,6%/năm.
Cụ thể, ở kỳ hạn 1 tháng, VietinBank, Vietcombank và BIDV cùng nâng lãi suất từ 1,6% lên 2,1%/năm (tăng 0,5%), trong khi Agribank tăng từ 2,1% lên 2,4%/năm. Với kỳ hạn 3 tháng, VietinBank, Vietcombank và BIDV tăng từ 1,9% lên 2,4%/năm; riêng Agribank tăng từ 2,4% lên 2,7%/năm.
Đến kỳ hạn 6 tháng, lãi suất tiết kiệm tại ba ngân hàng lớn (VietinBank, Vietcombank, BIDV) đồng loạt tăng từ khoảng 2,9–3% lên 3,5%/năm; Agribank tiếp tục dẫn đầu với 3,8%/năm. Kỳ hạn 9 tháng ghi nhận diễn biến tương tự khi ba ngân hàng đầu tăng từ 2,9–3% lên 3,5%/năm, còn Agribank nâng từ 3,5% lên 3,8%/năm. Lãi suất niêm yết kỳ hạn 12 tháng của nhóm big4 tăng từ 4,6–4,7% lên 5,2%/năm.
Áp lực tăng lãi suất huy động khá lớn, khiến mặt bằng lãi suất huy động cao hơn so với thời điểm giữa năm. Lãi suất huy động tăng kéo lãi suất cho vay cũng tăng khá mạnh. Một số ngân hàng thương mại đã chia sẻ, lãi suất cho vay cá nhân với khoản vay tiêu dùng đã chạm tới 14,5%/năm, trong khi cho vay có tài sản bảo đảm như vay mua bất động sản cũng đã vượt 10%/năm. Mặt bằng lãi suất cho vay này đã khiến doanh nghiệp lo ngại về khả năng lãi suất sẽ chưa có điểm dừng trong năm 2026.
Diễn biến lãi suất sẽ ra sao?
Theo các chuyên gia, nguyên nhân chính khiến lãi suất tăng nhanh là tín dụng tăng mạnh trong thời gian dài, trong khi huy động vốn tăng chậm hơn. Riêng năm 2025, tín dụng có thể tăng khoảng 20%, trong khi huy động vốn chỉ tăng khoảng 15%. Tình trạng này khiến tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) của nhiều ngân hàng lên mức cao kỷ lục.
Ngoài ra, lãi suất huy động duy trì ở mức thấp từ năm 2023 đến nay khiến nhiều người chuyển từ kênh tiết kiệm sang các kênh đầu tư khác khiến dòng tiền lớn bị đưa ra khỏi hệ thống, gây tác động đến thanh khoản.
Theo đánh giá của Công ty cổ phần Chứng khoán Vietcap, động thái tăng lãi suất của nhóm big4 không bất ngờ, khi các ngân hàng tư nhân đã đi trước và Ngân hàng Nhà nước cũng đã nâng lãi suất OMO thêm 0,5%. Nhóm chuyên gia của Vietcap cũng nhận định, mặt bằng lãi suất hiện nay vẫn mang tính hỗ trợ cho nền kinh tế và dự báo áp lực thanh khoản hệ thống sẽ dần hạ nhiệt từ tháng 3-2026, thời điểm sau kỳ nghỉ Tết, nhờ các nguồn vốn bổ sung như giải ngân đầu tư công và các dòng tiền quay lại hệ thống ngân hàng.
Trả lời câu hỏi lãi suất sẽ ra sao trong thời gian tới? Chuyên gia kinh tế, TS. Nguyễn Đức Hưởng cho rằng, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao nên không thể chỉ dựa vào vốn ngân hàng, mà cần phát triển mạnh thị trường vốn. Việc nỗ lực nâng hạng thị trường chứng khoán và nâng hạng tín nhiệm quốc gia sẽ mở ra cơ hội huy động vốn quốc tế thuận lợi hơn cho doanh nghiệp, qua đó giúp mặt bằng lãi suất cân bằng trở lại.
Nhiều ý kiến cũng dự báo, lãi suất huy động có thể sẽ tiếp tục tăng trong những tháng đầu năm 2026 do nhu cầu vốn tăng cao thời điểm trước và sau Tết Nguyên đán 2026. Tuy nhiên, sau đó, lãi suất có thể hạ nhiệt và dự báo, mặt bằng lãi suất năm 2026 tăng thêm khoảng 0,5-1%.
Mặt dù mặt bằng lãi suất có dấu hiệu “nóng”, song, thanh khoản hệ thống sẽ cải thiện. Đồng thời, tiền gửi ngân hàng có thể bớt chịu cạnh tranh khi các kênh tài sản như vàng, chứng khoán, bất động sản đều đang ở mức giá cao, khiến người dân cân nhắc quay lại kênh tiết kiệm.
Nguồn: https://hanoimoi.vn/dien-bien-lai-suat-se-the-nao-728119.html
Bình luận (0)