Từ chuyển đổi tư duy đến đổi mới quản trị
Điều tạo nên khác biệt của Hà Nội không nằm ở việc triển khai thêm bao nhiêu nền tảng số, mà là sự thay đổi trong tư duy tổ chức thực hiện Nghị quyết 57. Thay vì xem đây là nhiệm vụ riêng của lĩnh vực khoa học và công nghệ, Thành ủy Hà Nội xác định đây là yêu cầu đổi mới toàn diện phương thức lãnh đạo, quản trị và điều hành của cả hệ thống chính trị.
Từ cách tiếp cận đó, các nhiệm vụ của Nghị quyết 57 được cụ thể hóa thành từng đầu việc gắn với cơ quan chủ trì, thời hạn hoàn thành, sản phẩm đầu ra và cơ chế kiểm đếm. Đáng chú ý, việc triển khai không chỉ dừng ở khối chính quyền mà được thực hiện đồng bộ trên cả bốn trục gồm Đảng, HĐND, UBND và Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố, qua đó tạo sự thống nhất trong chỉ đạo và tổ chức thực hiện.
Sự thay đổi này được thể hiện rõ qua phương thức điều hành. Nếu trước đây việc theo dõi tiến độ chủ yếu dựa trên văn bản và các cuộc họp báo cáo thì nay từng nhiệm vụ được quản lý theo thời gian thực, theo dõi định kỳ theo tuần, tháng, quý, giúp cơ quan chỉ đạo kịp thời phát hiện những nội dung chậm tiến độ, những vấn đề phát sinh và xác định rõ trách nhiệm của từng đơn vị. Đây cũng là nền tảng để Hà Nội từng bước chuyển từ quản lý theo quy trình sang quản trị dựa trên dữ liệu và kết quả thực hiện.
Từ sự thay đổi trong tư duy quản trị, quá trình chuyển đổi số của Hà Nội cũng được triển khai theo hướng đồng bộ hơn. Thay vì phát triển các hệ thống riêng lẻ, thành phố từng bước xây dựng hệ sinh thái số với các nền tảng dùng chung như: Hệ thống văn bản điện tử, dịch vụ công trực tuyến, kho dữ liệu dùng chung, ứng dụng iHanoi, Không gian làm việc số HanoiWork và nhiều cơ sở dữ liệu chuyên ngành. Điểm chung của các nền tảng này là hướng tới kết nối, chia sẻ dữ liệu, phục vụ thống nhất cho công tác chỉ đạo, điều hành cũng như giải quyết công việc hằng ngày.
Trong số đó, HanoiWork được xem là một bước tiến đáng chú ý trong đổi mới quản trị. Hệ thống không chỉ phục vụ giao việc và theo dõi tiến độ mà còn áp dụng mô hình quản trị theo mục tiêu và kết quả thực hiện (OKR/KPI), liên thông từ mục tiêu phát triển của thành phố tới từng sở, ngành, xã, phường và từng cán bộ. Đến nay, nền tảng đã được triển khai tại 153 đơn vị với khoảng 37.500 tài khoản người dùng; tích hợp bảng điều khiển theo dõi tiến độ, cảnh báo nhiệm vụ chậm và hỗ trợ trí tuệ nhân tạo trong phân tích báo cáo.
Đây cũng là một trong những nội dung được Trung ương đánh giá cao khi tổng kết việc thực hiện Nghị quyết 57. Theo đánh giá, HanoiWork là mô hình đầu tiên ở cấp địa phương cho phép đo lường hiệu suất làm việc của từng cán bộ bằng dữ liệu thời gian thực, giúp lãnh đạo theo dõi tiến độ qua bảng điều khiển điện tử, từng bước chuyển từ cách quản lý dựa trên thời gian làm việc sang đánh giá bằng kết quả và hiệu quả thực hiện nhiệm vụ.
Nếu HanoiWork phản ánh sự thay đổi trong quản trị nội bộ thì lĩnh vực hành chính công lại cho thấy hiệu quả của chuyển đổi số đối với người dân và doanh nghiệp.
Sau khi tổ chức lại Trung tâm Phục vụ hành chính công theo mô hình một cấp, số điểm phục vụ giảm từ 158 xuống còn 131 điểm, nhân sự giảm hơn 74% nhưng năng suất xử lý hồ sơ tăng hơn ba lần. Tỷ lệ số hóa hồ sơ đạt trên 96%, thanh toán trực tuyến gần 95%, mức độ hài lòng của người dân đạt gần 97%; riêng chỉ số số hóa hồ sơ đứng đầu cả nước. Những con số này cho thấy việc tinh gọn bộ máy gắn với chuyển đổi số không chỉ nâng cao hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước mà còn mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp.
Chuyển đổi số cũng tạo dấu ấn ở lĩnh vực y tế. Đến nay, Hà Nội đã tạo lập hồ sơ sức khỏe điện tử cho hơn 8,4 triệu người dân, tương đương khoảng 97,4% dân số; trong đó hơn 8 triệu hồ sơ đã có thông tin sức khỏe và được kết nối với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Hệ thống đã liên thông hơn 27,5 triệu lượt dữ liệu khám, chữa bệnh, tạo nền tảng để quản lý sức khỏe người dân theo hướng liên tục, thay vì cập nhật theo từng đợt như trước đây.
Một minh chứng khác là việc cấp Phiếu lý lịch tư pháp trên ứng dụng VNeID. Gần 96% hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến, trong đó phần lớn thực hiện qua VNeID. Việc chuyển mạnh sang môi trường số không chỉ giảm đáng kể thời gian, chi phí đi lại của người dân mà còn giảm áp lực xử lý trực tiếp đối với cơ quan hành chính.
Để các nền tảng số hoạt động ổn định, Hà Nội đồng thời đầu tư cho hạ tầng và dữ liệu. Trung tâm dữ liệu của thành phố được xây dựng theo tiêu chuẩn quốc tế Uptime Tier III, bảo đảm vận hành thông suốt hệ thống thông tin của toàn bộ hệ thống chính trị. Trong khi đó, nền tảng tích hợp, chia sẻ dữ liệu (LGSP) đã kết nối 13 đơn vị chủ chốt với gần 137 triệu giao dịch dữ liệu kể từ khi đưa vào vận hành, tạo tiền đề để các cơ quan từng bước khai thác dữ liệu dùng chung thay vì xử lý theo từng hệ thống riêng lẻ.
Không chỉ tập trung vào chuyển đổi số, Hà Nội cũng từng bước thay đổi cách tiếp cận đối với khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Nếu trước đây hoạt động nghiên cứu chủ yếu theo từng đề tài riêng lẻ thì nay thành phố hướng đến xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo gắn với nhu cầu phát triển thực tiễn. Việc hình thành Chợ chuyển đổi số, Sàn Giao dịch công nghệ Hà Nội, Trung tâm Đổi mới sáng tạo HiHUB, công bố 30 bài toán lớn và thúc đẩy mô hình hợp tác giữa Nhà nước, nhà khoa học và doanh nghiệp cho thấy nỗ lực đưa kết quả nghiên cứu đến gần hơn với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội.
Đặc biệt, việc Luật Thủ đô (sửa đổi) có hiệu lực từ ngày 1-7-2026 được kỳ vọng sẽ tạo thêm dư địa để Hà Nội cụ thể hóa các cơ chế đặc thù về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đây được xem là tiền đề để thành phố chuyển từ giai đoạn xây dựng nền tảng sang tạo ra những sản phẩm và giá trị cụ thể từ Nghị quyết 57.
Từ thực tiễn của Hà Nội đến những bài học có thể nhân rộng
Nếu những kết quả đạt được sau 18 tháng cho thấy quyết tâm của Hà Nội trong hiện thực hóa Nghị quyết 57 thì điều đáng chú ý hơn là nhiều cách làm của thành phố đã vượt ra ngoài phạm vi một địa phương. Trong báo cáo đánh giá trường hợp điển hình, Trung ương không chỉ ghi nhận những kết quả Hà Nội đạt được mà còn xem đây là thực tiễn để nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế và nhân rộng trên phạm vi cả nước.
Đây có thể xem là điểm khác biệt của Hà Nội so với nhiều địa phương khác. Thay vì chỉ tập trung hoàn thành các chỉ tiêu được giao, thành phố chủ động đề xuất cơ chế mới, mạnh dạn triển khai những mô hình chưa có tiền lệ và từ thực tiễn triển khai tiếp tục kiến nghị hoàn thiện chính sách. Chính quá trình vừa làm, vừa tổng kết, vừa kiến nghị đã giúp Hà Nội trở thành địa phương cung cấp nhiều kinh nghiệm thực tiễn cho việc triển khai Nghị quyết 57 trong giai đoạn tiếp theo.
Một trong những nội dung được Trung ương đánh giá cao là cách Hà Nội chủ động xây dựng thể chế để tạo dư địa cho đổi mới sáng tạo.
Trong bối cảnh nhiều quy định của Trung ương đang tiếp tục được hoàn thiện, thành phố đã tận dụng những cơ chế đặc thù của Luật Thủ đô để ban hành đồng bộ nhiều chính sách về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Từ việc ưu tiên nguồn lực đầu tư, xây dựng cơ chế phát triển thị trường khoa học và công nghệ, hình thành quỹ đầu tư mạo hiểm, quỹ phát triển khoa học và công nghệ, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox), đến chính sách thu hút chuyên gia, nhà khoa học và nhân lực chất lượng cao… đều cho thấy cách tiếp cận mới: thể chế phải đi trước một bước để mở đường cho đổi mới sáng tạo.
Điều đáng nói là Trung ương không đánh giá Hà Nội chỉ ở số lượng văn bản được ban hành, mà ở hiệu quả của những mô hình đã được đưa vào thực tiễn.
Đó là HanoiWork với cách quản trị công việc theo dữ liệu thời gian thực; là ứng dụng iHanoi kết nối người dân với chính quyền trên một nền tảng thống nhất; là kho dữ liệu dùng chung được xây dựng theo nguyên tắc "chỉ cung cấp thông tin một lần", giúp hạn chế việc người dân phải khai báo lặp lại nhiều lần; là hồ sơ sức khỏe điện tử được triển khai đồng bộ trên toàn thành phố; hay phong trào "Bình dân học vụ số" cùng các Tổ chuyển đổi số cộng đồng đang từng bước đưa kỹ năng số đến gần hơn với người dân… Đây đều là những mô hình được Trung ương khuyến nghị các địa phương nghiên cứu, vận dụng phù hợp với điều kiện thực tế.
Không chỉ dừng ở việc ghi nhận kết quả, Trung ương còn chỉ ra những nguyên tắc mà Hà Nội đang áp dụng trong quá trình xây dựng chính quyền số. Đó là nguyên tắc "Once-Only", người dân chỉ phải cung cấp thông tin một lần; nguyên tắc "một cửa, một ứng dụng, không có cửa sai", bảo đảm mọi yêu cầu đều được tiếp nhận và chuyển đúng cơ quan xử lý; cùng với việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ cán bộ cấp cơ sở xử lý văn bản, giảm đáng kể thời gian thực hiện công việc. Đây được xem là những kinh nghiệm có thể áp dụng rộng rãi nhằm nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, hàng loạt khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai Nghị quyết 57 cũng được chỉ rõ. Đó là sự chồng chéo giữa quy định về chi đầu tư và chi thường xuyên đối với các nhiệm vụ công nghệ thông tin; việc thiếu định mức, đơn giá cho sản phẩm công nghệ số; cơ chế đầu tư công chưa theo kịp đặc thù phát triển nhanh của công nghệ; hay việc nhiều cơ sở dữ liệu quốc gia chưa được chia sẻ đầy đủ khiến địa phương chưa thể khai thác hiệu quả. Không ít quy định hiện hành cũng chưa theo kịp yêu cầu chuyển đổi số, từ chứng thực điện tử đến số hóa hồ sơ đất đai, làm ảnh hưởng đến việc cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình.
Điểm đáng chú ý là những kiến nghị này không chỉ nhằm tháo gỡ khó khăn cho riêng Hà Nội. Trung ương xác định đây đều là những vấn đề nhiều địa phương đang gặp phải và cần sớm được giải quyết để tạo điều kiện triển khai Nghị quyết 57 đồng bộ trên phạm vi cả nước.
Có thể thấy, sau 18 tháng triển khai, điều Hà Nội tạo dựng được không chỉ là những nền tảng số, những cơ sở dữ liệu hay các chỉ số chuyển đổi số tăng lên qua từng năm. Giá trị lớn hơn nằm ở việc thành phố đã từng bước chuyển hóa tinh thần của Nghị quyết 57 thành những thay đổi cụ thể trong phương thức quản trị, điều hành và cung cấp dịch vụ công; đồng thời tạo ra những kinh nghiệm thực tiễn để Trung ương tiếp tục hoàn thiện thể chế và nhiều địa phương khác có thể tham khảo trong quá trình triển khai.
Phía trước vẫn còn nhiều việc phải làm. Chuyển đổi số sẽ chỉ thực sự tạo ra đột phá khi dữ liệu được kết nối thông suốt, thể chế tiếp tục được hoàn thiện và đổi mới sáng tạo trở thành động lực phát triển của từng ngành, từng lĩnh vực. Nhưng sau chặng đường đầu tiên, thực tiễn tại Hà Nội đã cho thấy một điều quan trọng: Khi chủ trương được cụ thể hóa bằng những nhiệm vụ rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm; khi kết quả được đo bằng sản phẩm thay vì thủ tục và hiệu quả phục vụ người dân trở thành thước đo cuối cùng, thì Nghị quyết 57 không còn là mục tiêu trên giấy, mà đang từng bước trở thành động lực phát triển mới của Thủ đô.
Nguồn: https://hanoimoi.vn/ha-noi-hien-thuc-hoa-nghi-quyet-57-tu-ket-qua-thuc-tien-den-mo-hinh-de-ca-nuoc-hoc-tap-1210082.html
![[Ảnh] Hội nghị toàn quốc sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình chính quyền 3 cấp](https://vphoto.vietnam.vn/thumb/1200x675/vietnam/resource/IMAGE/2026/07/01/1782882811691_ndo_br_1-jpg.webp)
