Hành trình ra biển lớn

Điều đó cho thấy, đường ra biển lớn của doanh nghiệp Việt là hành trình đòi hỏi sự chủ động, linh hoạt, cùng sự đồng hành, kiến tạo cơ chế từ Nhà nước làm điểm tựa vững chắc cho các thương hiệu Việt.

Những bước tiến thần tốc

Ít ai biết, trước khi được định giá gần 5.000 tỷ đồng trong thương vụ với Tập đoàn Kokuyo (Nhật), Tập đoàn Thiên Long từng có khởi đầu đầy gian nan. Ông Cô Gia Thọ, nhà sáng lập Thiên Long từng chia sẻ, ông khởi nghiệp từ một cơ sở sản xuất nhỏ lẻ để nuôi sống gia đình 13 người, vốn liếng vỏn vẹn hai chỉ vàng và một chiếc xe đạp cũ để đi bỏ mối. Giai đoạn đầu, doanh nghiệp đối mặt vô vàn áp lực về vốn và sự cạnh tranh gay gắt từ các loại bút ngoại nhập. Bước ngoặt chỉ thực sự đến khi công ty trở thành đối tác gia công cho các hãng lớn của Nhật Bản, Mỹ. Nhờ yêu cầu khắt khe về chất lượng từ đối tác nước ngoài, Thiên Long đã học hỏi, nâng cấp và tạo nên vị thế. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng cao khi nhiều thương hiệu ngoại gia nhập thị trường, Thiên Long đã vươn lên, không chỉ trở thành doanh nghiệp hàng đầu Việt Nam về bút viết và văn phòng phẩm, mà đã hiện diện tới hơn 70 quốc gia, vùng lãnh thổ. Hiện tại, mảng xuất khẩu đóng góp 20% doanh thu cho công ty.

Thương hiệu Mytel của Tập đoàn Viettel giữ vị trí dẫn đầu thị trường viễn thông tại Myanmar. *Ảnh: Internet*

Khác với Thiên Long, con đường “ra biển lớn” của Viettel là đầu tư ra nước ngoài. Vào năm 2006, khi Viettel mới kinh doanh dịch vụ di động được 2 năm, cuộc cách mạng viễn thông ở Việt Nam đang ở giai đoạn đầu, ý tưởng ra nước ngoài thật sự táo bạo và quá nhiều mạo hiểm. Nhưng muốn lớn mạnh, phải liên tục thay đổi, thích ứng. Đúng như tinh thần của các chiến binh quả cảm, chỉ có tiến, không có lùi, ở đâu nhìn thấy cơ hội là Viettel có mặt. Càng khó khăn cơ hội càng lớn.... Chính sự ngoan cường, dấn thân và tầm nhìn chiến lược đã đưa Viettel thần tốc tiến ra thị trường quốc tế.

Bà Nguyễn Thị Hoa, Tổng Giám đốc Tổng Công ty cổ phần Đầu tư quốc tế Viettel (Viettel Global) cho biết, Viettel Global hiện đang kinh doanh tại 10 quốc gia trên 3 châu lục, phục vụ hơn 140 triệu khách hàng; trong đó giữ vị trí số 1 về thị phần di động tại 7 thị trường. Doanh nghiệp đạt tốc độ tăng trưởng doanh thu bình quân 20%/năm suốt 10 năm qua, cao gấp 4 - 5 lần mức trung bình của ngành viễn thông toàn cầu (theo Gartner). Viettel Global cũng tiên phong mở rộng sang lĩnh vực dịch vụ số, tài chính số và chuyển đổi số tại các thị trường quốc tế, trong đó nổi bật là lĩnh vực ví điện tử với tăng trưởng 57% trong năm 2024. Trong 5 năm tới, Viettel Global đặt mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng hai con số, mở thêm ít nhất 1 thị trường mới, đồng thời đẩy mạnh đầu tư vào AI, Cloud, IoT và an ninh mạng - các lĩnh vực công nghệ trọng điểm trong chiến lược phát triển “Go Global” của Tập đoàn Viettel.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, nếu cuộc cách mạng sữa tươi sạch là khởi đầu cho hành trình đổi thay thì giấc mơ đưa ly sữa Việt ra thế giới là minh chứng cho một tầm nhìn lớn, bền bỉ, mang tinh thần dân tộc và khát vọng toàn cầu hóa của Anh hùng Lao động Thái Hương. Giữa vùng Kaluga phủ trắng tuyết của nước Nga, Tập đoàn TH vận hành các dự án chăn nuôi bò sữa, chế biến sữa, trồng rau quả, dược liệu, thực phẩm. Hàng nghìn con bò giống cao sản nhập khẩu từ Mỹ, những cánh đồng rộng lớn bị hoang hóa hàng thập kỷ được phủ xanh, trở nên trù phú, màu mỡ và một nhà máy chế biến sữa công suất lớn hàng đầu nước Nga được khánh thành, khẳng định sự hiện diện của thương hiệu TH true MILK tại Liên bang Nga.

Bà Thái Hương từng chia sẻ: “Tôi sang Nga trong thời kỳ đất nước này đang thiếu sữa và các sản phẩm sữa chỉ được nhập khẩu từ các thị trường châu Âu. Một số đài truyền hình Nga khi đó hỏi tôi tại sao lại chọn sang Nga ở thời điểm như vậy. Tôi nói có hai lý do. Một là tri ân với nước Nga - đất nước đã từng không tiếc sức người sức của giúp đỡ Việt Nam trong thời kỳ chiến tranh. Lý do thứ hai tôi sang Nga là bởi đó là một quyết định nắm bắt điểm vàng trong kinh doanh, là một cơ hội để giúp đất nước Nga trỗi dậy về nông nghiệp...”. Tính đến năm 2025, Tập đoàn TH đã mở rộng đầu tư, xuất khẩu sản phẩm sang nhiều thị trường quốc tế như Nga, Trung Quốc, Campuchia, Philippines, Australia... với mục tiêu đưa thương hiệu vươn tầm quốc tế và định hình xu hướng tiêu dùng lành mạnh.

Trang trại của Tập đoàn TH tại Kaluga (Liên bang Nga).

Cần chính sách đủ mạnh

Sau 40 năm đổi mới, doanh nghiệp Việt Nam đã gặt hái được nhiều thành tựu đáng ghi nhận. Đã xuất hiện những doanh nghiệp Việt có quy mô hoạt động xuyên quốc gia, đủ sức tham gia chuỗi giá trị toàn cầu. Ngoài các thương hiệu trên, một số điển hình khác như Tập đoàn FPT có mặt tại 30 quốc gia, cung cấp dịch vụ chuyển đổi số cho các tập đoàn lớn ở Mỹ, Nhật Bản, châu Âu; VinFast triển khai nhà máy tại Mỹ, Indonesia, Ấn Độ; Vinamilk đưa mô hình trang trại khép kín sang Nga, Lào, Campuchia... Theo Cục Thống kê quốc gia, giai đoạn 2019 - 2024 mỗi năm có khoảng 150 dự án đầu tư mới của doanh nghiệp Việt ở nước ngoài, tổng vốn đăng ký từ 600 triệu USD đến 1 tỷ USD.

Dẫu xu hướng đã hình thành rõ nét, nhưng hành trình “ra biển lớn” của doanh nghiệp Việt vẫn chưa có điểm tựa vững chắc, còn nhiều hạn chế. Cụ thể như độ nhận diện thương hiệu của doanh nghiệp Việt trên thị trường quốc tế còn hạn chế, tập trung ở một số ngành hàng, một số doanh nghiệp có mức độ nhận diện chỉ ở tầm khu vực và một phần toàn cầu. Hỗ trợ tín dụng xuất khẩu và đầu tư ra nước ngoài còn thấp, chủ yếu tập trung vào các doanh nghiệp nhà nước. Hệ thống logistics phục vụ xuất khẩu vẫn chưa phát triển được như các "cường quốc xuất khẩu", làm giảm năng lực cạnh tranh. Các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp phát triển hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển nguồn nhân lực chưa hiệu quả... Những "điểm nghẽn" này khiến doanh nghiệp Việt chưa phát huy được hết tiềm năng, nội lực trên hành trình vươn ra thị trường toàn cầu.

*Nguồn: Cục Thống kê (Bộ Tài chính) Đồ họa: kinhtedothi.vn*

Thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4-5-2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, Thủ tướng Chính phủ đã giao Bộ Công Thương xây dựng Chương trình "Go Global - Chinh phục thị trường quốc tế”. Chương trình xác định quan điểm cốt lõi lấy kinh tế tư nhân là lực lượng quan trọng dẫn dắt hội nhập, quốc tế hóa khu vực kinh tế tư nhân; chủ động nâng cao sức cạnh tranh, tham gia, kiến tạo và cung cấp các sản phẩm, dịch vụ cho thị trường quốc tế, hội nhập sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu. Chương trình cũng định hướng sự chuyển dịch quan trọng, tạo ra một hình ảnh mới cho nền kinh tế: Chuyển dịch từ gia công, lắp ráp, xuất khẩu sang quốc gia xuất khẩu dựa trên các sản phẩm “make in Vietnam”.

Bên cạnh vai trò kiến tạo thể chế của Chính phủ, theo Bộ Công Thương, cần hình thành và phát triển đội ngũ doanh nhân bản lĩnh, trí tuệ, am hiểu công nghệ, có tư duy toàn cầu, khả năng thích ứng nhanh và hiểu biết sâu sắc về văn hóa, pháp luật, nhu cầu của thị trường quốc tế. Doanh nghiệp Việt Nam phải hết sức chủ động, sáng tạo, biến "Go Global" thành ý thức và văn hóa.

Trong bối cảnh nguồn lực và thị trường trong nước đã trở nên chật hẹp, con đường duy nhất để phát triển mạnh mẽ là đi ra thị trường thế giới để tìm kiếm cơ hội rộng lớn hơn. Để tạo điều kiện cho cuộc cách mạng tư duy này, Chương trình "Go Global - Chinh phục thị trường quốc tế” cũng xác định việc hoàn thiện môi trường kinh doanh và phát triển các thị trường, nguồn lực tương thích với các nền kinh tế có sức cạnh tranh cao là điều kiện tiên quyết. Điều này tạo thuận lợi để kinh tế tư nhân tiếp cận đầy đủ, thuận lợi các nguồn vốn tín dụng, đất đai, hạ tầng, khoa học công nghệ với chi phí hợp lý.

Nguồn: https://hanoimoi.vn/hanh-trinh-ra-bien-lon-733898.html