Khơi thông thủy nội địa để bứt phá logistics

Vĩnh Long sở hữu một hệ thống giao thông thủy nội địa hiếm có ở ĐBSCL. Với hệ thống sông lớn cùng 6 cửa sông chiến lược thông ra Biển Đông, tỉnh đang đứng trước cơ hội trở thành trung tâm logistics đường thủy quan trọng của khu vực nếu khai thác đúng tiềm năng và đầu tư đồng bộ hạ tầng.

Vĩnh Long sở hữu một hệ thống giao thông thủy nội địa hiếm có ở ĐBSCL. Với hệ thống sông lớn cùng 6 cửa sông chiến lược thông ra Biển Đông, tỉnh đang đứng trước cơ hội trở thành trung tâm logistics đường thủy quan trọng của khu vực nếu khai thác đúng tiềm năng và đầu tư đồng bộ hạ tầng.

Cửa Định An sẽ hình thành khu bến Định An- Duyên Hải- Bình Đại với khả năng tiếp nhận tàu đến 50 ngàn tấn.

Tiềm năng từ sông nước

Tỉnh đang sở hữu hệ thống giao thông thủy thuộc hàng dày đặc nhất vùng ĐBSCL. Theo ông Dương Văn Phúc- Tỉnh ủy viên, Giám đốc Sở Xây dựng, tỉnh có nhiều tuyến sông lớn gồm: sông Tiền, sông Hậu, sông Cổ Chiên, sông Măng Thít, sông Hàm Luông, sông Ba Lai đổ ra Biển Đông qua cửa Đại, cửa Hàm Luông, cửa Cổ Chiên, cửa Định An… Tổng chiều dài đường thủy nội địa toàn tỉnh khoảng 2,117 ngàn km.

Ngoài ra, trên địa bàn tỉnh còn có 3 cảng biển, các khu bến: khu bến Vĩnh Thái, Bình Minh, khu bến tiềm năng Bình Tân; cảng Duyên Hải- Định An, cảng Trà Cú- Kim Sơn; Tân cảng Giao Long có khả năng tiếp nhận cỡ tàu từ 5-20 ngàn tấn. Đây chính là lợi thế lớn.

Tỉnh có kênh Quan Chánh Bố dài 40km nối liền sông Hậu ra Biển Đông. Đây là dự án Luồng cho tàu biển tải trọng lớn vào sông Hậu, vận chuyển hàng hóa khu vực ĐBSCL. Tuyến luồng này được thiết kế cho tàu 10 ngàn tấn đầy tải và tàu 20 ngàn tấn giảm tải ra vào các cảng trên sông Hậu.

Tuyến sông Chợ Lách đóng vai trò quan trọng vận chuyển hàng hóa từ TP Hồ Chí Minh đến Vĩnh Long và các tỉnh ĐBSCL.

Theo các chuyên gia, logistics và vận tải thủy hiện có chi phí thấp hơn nhiều so với đường bộ, nhất là đối với hàng hóa khối lượng lớn. Trong bối cảnh áp lực chi phí logistics đang là điểm nghẽn của nền kinh tế, việc khai thác mạnh giao thông thủy sẽ giúp nâng cao sức cạnh tranh cho hàng hóa địa phương.

Theo TS Nguyễn Ngọc Vinh (ĐH Kinh tế TP Hồ Chí Minh), với đường bờ biển dài trên 130km cùng hệ thống sông Tiền và sông Hậu đổ ra biển qua các cửa lớn, tỉnh có điều kiện tự nhiên lý tưởng để phát triển nhiều ngành và lĩnh vực kinh tế biển đặc thù theo định hướng của Nghị quyết số 36-NQ/TW, ngày 22/10/2018 về chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.

“Sự hiện diện đồng thời của bờ biển và các cửa sông lớn tạo nên không gian kinh tế biển- sông tích hợp, mở rộng dư địa phát triển cho các ngành kinh tế biển theo chiều sâu và liên kết vùng. Trong đó, định hướng phát triển mạnh logistics biển- sông với hạt nhân là cụm cảng Định An và tuyến luồng Định An- Cần Thơ, có khả năng kết nối hàng hóa từ trung tâm nội địa Vĩnh Long ra Biển Đông và thị trường quốc tế”- TS Nguyễn Ngọc Vinh cho biết.

Hệ thống sông ngòi còn mở ra không gian phát triển cho các ngành kinh tế khác như cảng biển, dịch vụ hậu cần, đóng tàu, du lịch đường sông, điện gió ven biển và kinh tế biển tổng hợp. Vĩnh Long gần như hội tụ đầy đủ điều kiện để hình thành trung tâm logistics thủy của duyên hải phía Đông ĐBSCL.

Khai mở lợi thế giao thông thủy

Dù có tiềm năng to lớn nhưng hiện nay, khó khăn là hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông đường thủy chưa phát triển, chỉ khai thác theo điều kiện tự nhiên, chưa đầu tư kinh phí cho việc nạo vét luồng tuyến. Một số công trình cầu trên các tuyến đường thủy huyết mạch không bảo đảm tĩnh không thông thuyền theo quy định, làm hạn chế khai thác các tàu tải trọng lớn, gây quá tải cho hệ thống đường bộ.

Theo nhiều doanh nghiệp vận tải, chi phí vận chuyển hàng hóa bằng đường thủy hiện thấp hơn đáng kể so với đường bộ, đặc biệt đối với mặt hàng nông sản, vật liệu xây dựng và container... Tuy nhiên, nhiều tuyến luồng chưa được nạo vét đồng bộ, một số cầu có tĩnh không thấp khiến tàu lớn khó lưu thông, làm giảm hiệu quả khai thác.

Vĩnh Long đang sở hữu hệ thống giao thông thủy thuộc hàng dày đặc nhất vùng ĐBSCL.

Theo Sở Xây dựng, theo Quyết định số 1579/QĐ-TTg về phê duyệt quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, trên địa bàn tỉnh có hệ thống cảng đa dạng gồm cảng biển loại I (Trà Vinh) và cảng biển loại III (Vĩnh Long, Bến Tre).

Các khu bến trọng điểm: Duyên Hải- Định An và Bình Đại tiếp nhận tàu đến 50 ngàn tấn; Bình Minh và Trà Cú tiếp nhận tàu đến 20 ngàn tấn. Các cảng kết nối với hệ thống bến cảng vệ tinh trên các tuyến sông Tiền- sông Hậu- sông Cổ Chiên- sông Hàm Luông.

Về cảng thủy nội địa, Vĩnh Long sẽ có 9 cảng có khả năng nhận tàu từ 1-3 ngàn tấn. Ngoài ra có 5 cảng cá phục vụ hơn 5 ngàn tàu cá, bốc dỡ và tiêu thụ các loại hải sản khoảng 60 ngàn tấn/năm.

Tỉnh đang thực hiện Đề án Nghiên cứu, đánh giá tìm năng phát triển vùng biển nước sâu tỉnh Trà Vinh (cũ) làm cơ sở báo cáo trình Thủ tướng Chính phủ bổ sung vào Quy hoạch phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam. Đồng thời làm tiền đề trong tương lai xây dựng cảng nước sâu ngoài khơi đưa tỉnh nhà trở thành một trong những tỉnh trọng điểm phát triển kinh tế biển của khu vực ĐBSCL.

Để khai thác tốt tiềm năng đường thủy nội địa, Giám đốc Sở Xây dựng- Dương Văn Phúc cho biết, tỉnh sẽ từng bước hoàn thiện quy hoạch mạng lưới giao thông hiện đại, đa phương thức gồm đường bộ cao tốc, quốc lộ, đường thủy nội địa và đường sắt (trong tương lai), nhằm tăng cường khả năng kết nối với TP Hồ Chí Minh, TP Cần Thơ và các cửa ngõ xuất khẩu, từng bước đồng bộ, hiện đại. Đặc biệt là kết nối hiệu quả giữa các loại hình giao thông và giữa hệ thống giao thông quốc gia với hệ thống giao thông địa phương.

“Định hướng phát triển giao thông thủy gắn kết với mạng lưới giao thông bộ tạo thành hệ thống liên hoàn, bảo đảm kết nối các vùng sản xuất, khu, cụm công nghiệp… với các vùng tiêu thụ, đầu mối giao thông và phục vụ nhu cầu vận chuyển hàng hóa, phát triển du lịch. Đồng thời ưu tiên nạo vét, nâng cấp luồng đường thủy trên các tuyến sông lớn trên địa bàn tỉnh, bảo đảm các tàu có tải trọng lớn hoạt động. Triển khai thực hiện Đề án Nghiên cứu, đánh giá tiềm năng phát triển vùng biển nước sâu”- ông Phúc nhấn mạnh.

Tại cuộc họp thường kỳ UBND tỉnh tháng 4, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy- Trần Văn Lâu nhấn mạnh: Hiện tỉnh đã công bố quy hoạch tỉnh, mà đã công bố thì phải triển khai. Do đó, các sở, ngành, địa phương cần rà soát, cập nhật lại quy hoạch sở, xã, phường, chuyên ngành. Bên cạnh đó, cần quan tâm, rà soát lại quy hoạch bến thủy nội địa, gắn bến thủy nội địa với khu, cụm công nghiệp, rà soát lại các trục giao thông đấu nối vào các khu bến cảng nội địa để kêu gọi đầu tư có tàu vận chuyển hàng hóa, logistics, thậm chí là du lịch cập bến…

“Chúng ta có thế mạnh về đường sông nước, mà vận chuyển sông nước, đường thủy giúp giảm chi phí rất lớn, người dân được hưởng lợi. Cùng một lượng hàng hóa nhưng vận tải bằng đường thủy rất có lợi, chúng ta phải tận dụng tối đa giao thông thủy. Đặc biệt yêu cầu sở, ngành liên quan quan tâm đến vấn đề này trong thời gian tới”, Bí thư Tỉnh ủy- Trần Văn Lâu nhấn mạnh.

Bài, ảnh: KHÁNH DUY
 

 

 

 

Nguồn: https://baovinhlong.com.vn/kinh-te/202605/khoi-thong-thuy-noi-dia-de-but-pha-logistics-44c4c69/