Kiểm soát chặt chẽ mạng lưới bán hàng đa cấp ngay từ cơ sở.

Sự ra đời của Nghị định số 137/2026/NĐ-CP ngày 07/04/2026 đánh dấu một bước ngoặt trong tư duy quản lý hoạt động kinh doanh đa cấp tại Việt Nam. Thay vì quản lý tập trung tại cấp Trung ương, Nghị định đã đẩy mạnh phân cấp, trao quyền và trách nhiệm lớn hơn cho chính quyền địa phương nhằm kiểm soát chặt chẽ mạng lưới bán hàng đa cấp ngay từ cơ sở.

Hành lang pháp lý và Điều kiện gia nhập thị trường địa phương

Nghị định 137/2026/NĐ-CP đã mở rộng khái niệm "hoạt động đa cấp tại địa phương" tại Điều 19 để bao quát mọi hình thức tiếp cận thị trường. Doanh nghiệp không chỉ cần có trụ sở hay chi nhánh mới thuộc diện quản lý, mà chỉ cần tổ chức một buổi hội thảo hoặc có người tham gia cư trú tại địa phương đó thì đã chính thức nằm trong sự giám sát của UBND cấp tỉnh. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để xóa bỏ tình trạng doanh nghiệp hoạt động "ngoài tầm kiểm soát".

Để được phép hoạt động, doanh nghiệp bắt buộc phải thực hiện thủ tục đăng ký và nhận được xác nhận bằng văn bản từ UBND cấp tỉnh. Đặc biệt, Điều 20 đưa ra một yêu cầu chiến lược: Đối với các tỉnh mà doanh nghiệp không mở trụ sở, họ bắt buộc phải chỉ định một cá nhân làm đầu mối làm việc. Cá nhân đầu mối này phải là người địa phương, có kiến thức pháp luật được kiểm tra đạt yêu cầu và được ủy quyền chính thức để chịu trách nhiệm trước các cơ quan quản lý. Quy định về "người đầu mối" giúp địa phương hóa trách nhiệm của doanh nghiệp, đảm bảo rằng khi có khiếu nại hoặc biến cố xảy ra, người dân và chính quyền luôn có một đại diện cụ thể để làm việc trực tiếp thay vì phải liên hệ với trụ sở chính ở xa.

Quy trình đăng ký, giám sát và cải cách thủ tục hành chính

Tại Điều 21 và 22, Nghị định 137/2026/NĐ-CP thể hiện rõ tinh thần chuyển đổi số và minh bạch hóa thông tin. Quy trình nộp hồ sơ được đơn giản hóa thông qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia, cho phép doanh nghiệp thực hiện thủ tục trực tuyến một cách nhanh chóng. Thời hạn phản hồi của cơ quan chức năng được rút ngắn (chỉ 05 ngày làm việc), tạo điều kiện cho các doanh nghiệp chân chính sớm triển khai kinh doanh.

Bên cạnh việc tạo điều kiện thuận lợi, Nghị định cũng thiết lập cơ chế giám sát đào tạo và hội thảo vô cùng khắt khe tại Điều 26. Doanh nghiệp chỉ được phép tổ chức hội nghị, hội thảo về đa cấp tại tỉnh nơi mình đã có xác nhận đăng ký hoạt động. Các sự kiện tập trung đông người (từ 50 người trở lên hoặc 20 người tham gia đa cấp trở lên) đều phải thông báo trước cho UBND tỉnh. Quy định này không chỉ áp dụng cho các cuộc họp trực tiếp mà còn mở rộng sang cả hình thức trực tuyến (online) nếu người chủ trì có hiện diện tại địa phương đó. Điều này giúp ngăn chặn các hoạt động "tẩy não", lôi kéo người dân thông qua các buổi hội thảo biến tướng, thổi phồng sự thật về sản phẩm và thu nhập.

Chế tài thu hồi và trách nhiệm bảo vệ quyền lợi người tham gia

Phần cuối cùng và cũng là phần mang tính răn đe mạnh nhất của Nghị định nằm ở quy định về việc thu hồi xác nhận đăng ký và chấm dứt hoạt động tại địa phương (Điều 23, 24 và 25). UBND cấp tỉnh có toàn quyền thu hồi xác nhận nếu doanh nghiệp có hành vi gian dối, không triển khai hoạt động thực tế trong 12 tháng liên tục hoặc không duy trì được các điều kiện về người đầu mối theo đúng quy định. Một khi bị thu hồi, doanh nghiệp sẽ bị đình chỉ hoạt động trên địa bàn tỉnh đó và bị hạn chế cấp lại trong một thời gian dài.

Nghị định 137/2026/NĐ-CP đặc biệt nhấn mạnh nghĩa vụ hậu kỳ của doanh nghiệp khi chấm dứt hoạt động. Doanh nghiệp không được "âm thầm rút lui" mà phải niêm yết công khai thông tin trên trang web và tại trụ sở địa phương. Quan trọng nhất, doanh nghiệp có trách nhiệm thanh lý hợp đồng, giải quyết đầy đủ quyền lợi về hàng hóa và tài chính cho người tham gia theo quy định của pháp luật. Chỉ khi hoàn thành mọi nghĩa vụ và các quyết định xử phạt vi phạm hành chính tại địa phương, hồ sơ chấm dứt của doanh nghiệp mới được coi là hoàn tất. Sự chặt chẽ trong khâu cuối cùng này chính là "lá chắn" cuối cùng bảo vệ người tiêu dùng, tránh tình trạng doanh nghiệp tháo chạy để lại hậu quả kinh tế cho người dân địa phương.

Với 3 trụ cột quản lý nêu trên, Nghị định 137/2026/NĐ-CP đã tạo ra một môi trường kinh doanh đa cấp có trật tự, minh bạch và thượng tôn pháp luật. Việc thực thi nghiêm túc các quy định này không chỉ giúp thanh lọc thị trường mà còn thúc đẩy các doanh nghiệp MLM uy tín phát triển bền vững, đóng góp tích cực vào kinh tế xã hội tại mỗi địa phương.

Nguồn: https://ninhbinh.gov.vn/kinh-te/kiem-soat-chat-che-mang-luoi-ban-hang-da-cap-ngay-tu-co-so-379507