“Lá chắn” giữ rừng U Minh Hạ

Tháng 3, cái nắng hanh hao giữa mùa khô khắc nghiệt vắt ngang những cánh rừng tràm bạt ngàn vùng cực nam Tổ quốc. Dưới lớp thực bì đang khô giòn từng ngày, nguy cơ hỏa hoạn có thể bùng lên bất cứ lúc nào. Nhưng bằng sự chủ động từ sớm, từ xa, tỉnh Cà Mau đang tạo nên “tấm khiên” bảo vệ rừng vững chắc.

Việc thao diễn thường xuyên các tình huống giả định giúp lực lượng quản lý, bảo vệ rừng tại Cà Mau nâng cao kỹ năng tác chiến khi áp dụng vào thực tế.

Bước vào cao điểm mùa khô năm 2026, hoạt động giữ rừng lại diễn ra rất kỷ luật. Ở đó, chính quyền, lực lượng chức năng và người dân cùng đồng lòng bảo vệ, giữ trọn màu xanh bất tận cho quê hương...

Biện pháp phòng cháy rừng hữu hiệu nhất

Công tác phòng cháy, chữa cháy rừng thường gắn liền với hình ảnh cỗ máy bơm công suất lớn, những chiếc xe bồn hụ còi vang vọng hay những đường băng cản lửa khổng lồ chạy ngoằn ngoèo giữa rốn rừng. Tuy nhiên, ở đại ngàn U Minh Hạ, biện pháp phòng cháy hữu hiệu nhất, bền bỉ nhất lại bắt nguồn từ chính ý thức của cư dân sống bám rễ nơi vùng đệm.

Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Lâm nghiệp U Minh Hạ đang quản lý và bảo vệ hơn 23.000 ha đất rừng, chủ yếu trồng cây tràm và cây keo lai theo hình thức thâm canh. Đây cũng là nơi chiếm hơn 50% diện tích rừng dễ cháy tại Cà Mau. 

Tuy nhiên, trong 5 năm gần đây, khu vực mà đơn vị quản lý chưa xảy ra vụ cháy nào. Có được thành quả nêu trên, như những năm trước, ngay từ những ngày đầu năm 2026, khi sương sớm chưa kịp tan trên tán lá tràm, lực lượng bảo vệ rừng đã cất bước trong hành trình “đi từng ngõ, gõ từng nhà”. 

Họ đến với nông dân không bằng những bản báo cáo sáo rỗng. Mọi thứ được lồng ghép nhẹ nhàng, tinh tế qua các buổi tuyên truyền, qua những câu chuyện đời thường bên tách trà sáng, hỏi thăm việc đồng áng, việc thu hoạch cá đồng… 

Ông Huỳnh Minh Nguyên, Bí thư Đảng ủy xã Khánh Lâm đúc kết: “Nhờ phối hợp nhịp nhàng với cấp ủy, chính quyền địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, nông dân trên lâm phần giờ đây hiểu rõ, rừng sản xuất đã giao khoán là tài sản của bà con. Nếu lơ là để xảy ra cháy thì thành quả lao động sẽ mất hết”.

Cà Mau hiện có hơn 148.000 ha đất lâm nghiệp, trong đó có hơn 45.800 ha rừng đối mặt nguy cơ cháy rất cao. Khu vực “nóng” nhất là lâm phần Vườn quốc gia U Minh Hạ, nơi có hơn 8.500 ha rừng đặc dụng gắn với hệ sinh thái ngập ngọt. 

Trưởng phòng Quản lý bảo vệ rừng Vườn quốc gia U Minh Hạ Ngô Văn Kháng chia sẻ: Trước khi mùa khô bắt đầu, đơn vị chủ động phối hợp cùng Hạt Kiểm lâm U Minh, Hạt Kiểm lâm Trần Văn Thời và chính quyền các xã Khánh An, Khánh Lâm, Đá Bạc tổ chức nhiều cuộc họp dân. 

Qua các buổi họp này, gần 1.000 hộ dân vùng đệm đã tự nguyện ký bản cam kết chung tay bảo vệ rừng. Đồng thời, 11 quy chế phối hợp giữa chủ rừng và địa phương đã được ký kết nhằm triển khai đồng bộ các giải pháp phòng cháy, chữa cháy. 

Ông Phạm Văn Ngọt, người có gần 100 ha đất rừng kết hợp khai thác du lịch ở xã Đá Bạc bộc bạch: “Gia đình tôi xem việc giữ rừng là giữ sinh kế, giữ lấy bầu không khí trong lành và nguồn sống bao đời nay”.

Theo Giám đốc Vườn quốc gia U Minh Hạ Trần Công Hoằng, Vườn quốc gia U Minh Hạ đã chủ động thiết lập 13 điểm đội, chốt trực và huy động 13 tổ máy bơm tại các khu vực nguy cơ cao. 

Các tổ phản ứng nhanh liên tục rà soát, kiểm tra khéo léo những người vào rừng lấy mật để ngăn chặn rủi ro từ xa. “Sự hiện diện lặng lẽ của lực lượng bảo vệ rừng đã mang lại cảm giác bình yên cho xóm làng. Nó tạo nên một bức tường xanh vô hình trong lòng nhân dân...”, lão nông Tăng Văn Thắng, chủ nhân 14 ha đất lâm nghiệp tại xã Khánh An nhận xét đầy tự hào.

Điểm tựa chủ lực

Sự chủ động giữ rừng không chỉ dừng lại ở ý thức, mà còn hiện hữu qua sự chuẩn bị kỹ lưỡng của chính quyền tỉnh Cà Mau. Ngay đầu tháng 12-2025, tỉnh đã phê duyệt Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ phòng cháy, chữa cháy rừng mùa khô 2025 - 2026. 

Mục tiêu xuyên suốt là quản lý tốt diện tích hiện có, phát hiện sớm và xử lý kịp thời để hạn chế đến mức thấp nhất thiệt hại về người và tài nguyên. Một lực lượng hùng hậu cùng hệ thống trang thiết bị đã được huy động túc trực ngày đêm. 

Trên toàn bộ lâm phần U Minh Hạ và Vườn chim Bạc Liêu, 89 cống, đập đã đóng kín nhằm điều tiết nước, giữ độ ẩm dưới chân rừng. Toàn khu vực duy trì 74 chòi canh lửa. Kèm theo đó là 129 máy bơm chuyên dụng, hơn 61.000 m vòi chữa cháy và hơn 100 vỏ máy vận chuyển cơ động trên các tuyến kênh.

Lực lượng nòng cốt quy tụ 75 tổ đội với hơn 500 thành viên được tập huấn bài bản, sẵn sàng ứng phó. Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Cà Mau Tô Hoài Phương nhấn mạnh: Sự chuẩn bị kỹ lưỡng hiện diện qua từng trạm, chốt. 

Phương châm “4 tại chỗ” giờ đây kết hợp nhuần nhuyễn với “5 sẵn sàng” về thông tin, chỉ huy, lực lượng, phương tiện và hậu cần. “Khi có sự cố bất ngờ, ngoài lực lượng nòng cốt, chúng tôi có thể huy động nhanh chóng được hơn 1.000 người dân tham gia dập lửa”, ông Phương cho biết.

Đi giữa đại ngàn U Minh Hạ, các tuyến kênh đã khơi thông. Hàng loạt cống đập đóng kín giữ độ ẩm thảm thực bì, ngăn hơi nóng lây lan và trữ nước chữa cháy. Trên những chòi canh cao vút, lực lượng bảo vệ không ngừng quan sát, túc trực 24/24 giờ, đối mặt cái nắng cháy da, cái gió rát mặt để đổi lấy sự bình yên cho hàng vạn ha rừng dễ cháy ở Cà Mau. 

Còn ở phía dưới, máy móc được kiểm tra và vận hành thử hằng ngày, nhằm luôn đáp ứng ngay lập tức khi có hiệu lệnh. Các đợt thực tập giả định tình huống theo phương án 2025 - 2026 cũng được tổ chức thực tế và thường xuyên, giúp nâng cao hiệu quả phối hợp.

Giờ đây, mùa khô ở Cà Mau dẫu có khắc nghiệt và thử thách đến mấy, nhưng với tình yêu rừng sâu thẳm cùng trách nhiệm cao độ của các tầng lớp nhân dân, màu xanh ấy sẽ mãi được giữ gìn trọn vẹn.

Theo nhandan.vn

Nguồn: https://baodongthap.vn/-la-chan-giu-rung-u-minh-ha-a238341.html