Sau buổi học thêm nọ, vẻ mặt cô bé lớp 8 Đ.L.P (phường Cao Xanh) đượm buồn. Khi cô giáo gạn hỏi, P tâm sự rằng em muốn học đội tuyển văn, nhưng bố mẹ lại muốn em học toán: “Mẹ em bảo học toán để sau này làm kinh tế, tiếp nối truyền thống của gia đình. Học văn khó xin việc nên bố mẹ không cho em học”. Giọng giãi bày hơi run của P không phải cá biệt, mà là lát cắt chân thực về một khoảng trống lớn trong mối quan hệ giữa người lớn và trẻ em hiện nay, khoảng trống của sự lắng nghe.
Theo một khảo sát nhỏ, có đến 68% trẻ em được hỏi cho biết các em hiếm khi được cha mẹ hỏi ý kiến khi quyết định các vấn đề liên quan đến bản thân như việc học hành, vui chơi hay năng khiếu. Phần lớn người lớn vẫn giữ tư duy "trẻ con biết gì mà nói" hay "cha mẹ bảo sao thì phải nghe vậy", tự cho mình quyền quyết định thay con mọi thứ. Sự áp đặt này, dù xuất phát từ lòng tốt và tình yêu thương, vô hình chung lại tạo ra những bức tường vô hình. Khi tiếng nói bị ngó lơ, trẻ em có xu hướng rơi vào hai trạng thái cực đoan: Một là, phản kháng tiêu cực, trẻ trở nên bướng bỉnh, nổi loạn để gây sự chú ý; hai là, trẻ thu mình chịu đựng, ngừng chia sẻ, rơi vào trầm cảm hoặc mất đi khả năng tự lập, tự quyết định khi trưởng thành. "Trẻ em không cần những bậc cha mẹ hoàn hảo, các em cần người trưởng thành biết lắng nghe bằng cả trái tim" - chị Bùi Thúy Hải, phường Hạ Long, bày tỏ quan điểm.
Lắng nghe trẻ em không đơn thuần là sự im lặng khi các em nói, mà là một nghệ thuật đòi hỏi sự kiên nhẫn và hạ thấp "cái tôi" của người lớn. Điều này đã và đang được các cha mẹ Việt thay đổi từng ngày. “Trước đây mỗi khi chúng con đi học về, bố sẽ hỏi là: Nay con được mấy điểm? Con rất áp lực. Nhưng bây giờ thì bố mẹ chỉ hỏi con có vui không? Con thấy vui hơn” - em Bùi Trí Dũng, lớp 3A2, trường TH, THCS và THPT Đoàn Thị Điểm Hạ Long chia sẻ.
Còn cô giáo Nguyễn Minh Hằng, Tổng phụ trách Đội TNTP Hồ Chí Minh của Liên đội trường THCS Lê Văn Tám cho hay, nhà trường đã có nhiều hoạt động để trẻ em được nói lên tiếng nói của mình. Tiêu biểu là sáng kiến “Hệ sinh thái truyền thông số” và “Tháp tình bạn đẹp”. Trước thực trạng bạo lực học đường vẫn còn nhức nhối, mô hình được ví như lá chắn nhân văn trong phòng, chống bạo lực học đường và bạo lực mạng thời đại mới. Đoạt giải Nhất cấp tỉnh Cuộc thi "Sáng kiến đảm bảo trật tự trường học về phòng ngừa bạo lự học đường lần thứ 3 năm 2026" và chuẩn bị thi cấp quốc gia, mô hình được tạo dựng công phu với bộ công cụ số hóa toàn diện gồm: chuỗi 5 video animation AI mô phỏng các tình huống thực tế, 1 bộ truyện tranh “Tình bạn đẹp”, 20 flashcard điện tử hướng dẫn kỹ năng ứng xử văn minh, 1 MV Rap News “Bản lĩnh học đường” và 1 mô hình trung tâm “Tháp tình bạn đẹp”. Đây là diễn đàn rất hiệu quả để các bạn trẻ phát huy quyền tham gia của mình.

Công ước Quốc tế về Quyền trẻ em và Luật Trẻ em năm 2016 của Việt Nam đều khẳng định: “Trẻ em có quyền tham gia vào các vấn đề về trẻ em”. Quyền trẻ em giờ đây đã được tôn trọng và chấp thuận nhiều hơn trong mọi lĩnh vực của đời sống. Quyền tham gia của trẻ không chỉ là một quy định pháp lý mà chính là nền tảng để xây dựng một xã hội văn minh.
Hưởng ứng Tháng hành động vì trẻ em năm 2026, các địa phương, đơn vị của Quảng Ninh đã và đang hướng đến nhiều hoạt động tôn trọng quyền của trẻ em. Các lớp giáo dục kĩ năng sống cũng được mở ra nhiều hơn để trang bị thêm kiến thức cho trẻ về lối sống, suy nghĩ và cách thể hiện mong muốn của bản thân.
Khi người lớn cúi xuống bằng ánh mắt của một người bạn, lắng nghe bằng sự thấu cảm, con trẻ sẽ cảm thấy mình được tôn trọng và yêu thương đúng nghĩa.
Nguồn: https://baoquangninh.vn/lang-nghe-tieng-noi-con-tre-khi-yeu-thuong-khong-con-ap-dat-3409414.html








Bình luận (0)