Mùa hè... lạnh đang diễn ra ở TP.HCM

Một thực tế đang diễn ra là mùa hè của trẻ em ở thành phố diễn ra trong những không gian máy lạnh. Thế nên, nhiều người cho rằng mùa hè… lạnh là vì vậy.

Báo Thanh niên•01/06/2026

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 1. — Nhiều trẻ em ở thành phố được bố mẹ dẫn đến các trung tâm thương mại vào dịp hè

"Con muốn ra trung tâm thương mại chơi game"

Anh Trần Đức Nhân (32 tuổi), phụ huynh học sinh của Trường tiểu học Nguyễn Thái Bình (P.Bến Thành, TP.HCM), cho biết khi hỏi 2 con đang học lớp 2 và lớp 5 "hè này muốn đi đâu?" thì 2 con đều trả lời "muốn đến trung tâm thương mại". Anh Nhân nói rằng câu trả lời ấy khiến anh chợt nhớ đến tuổi thơ của bản thân. Đó là những ngày hè trốn ngủ trưa đi bắt ve, chiều đến chạy xe đạp khắp xóm, hay lần theo ông bà ra đồng hay tắm mưa cùng đám bạn. "Còn bây giờ, mùa hè của con gần như gói gọn trong căn hộ chung cư, phòng điều hòa và màn hình điện thoại. Vợ chồng tôi hay ví von là mùa hè… lạnh".

Câu chuyện của anh Nhân kể không ngoại lệ, nhiều phụ huynh ở thành phố nhận định rằng đang chứng kiến một thực tế tương tự, mùa hè của trẻ em ngày càng "lạnh" hơn bao giờ hết.

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 2. — Ở nhà ngày hè, xem YouTube

Anh Nguyễn Hoài Việt (36 tuổi, ngụ ở đường Linh Trung, P.Linh Xuân, TP.HCM; trước là P.Linh Trung, TP.Thủ Đức), cho biết con trai học lớp 7 của anh từ khi nghỉ hè chỉ xem YouTube và chơi game trong phòng. Sau đó lại chuyển sang xem các video ngắn trên mạng xã hội. "Ngày nào con cũng vậy. Cấm điện thoại thì không biết cho con làm gì vì ngoài trời quá nắng", anh Việt chia sẻ.

Trong khi đó, chị Lê Thị Ánh Tuyết (31 tuổi, ngụ ở chung cư Opal Garden (P.Hiệp Bình, TP.HCM; trước là P.Hiệp Bình Chánh, TP.Thủ Đức) lại có một lựa chọn khác cho con. Cứ cuối tuần, chị Tuyết cho biết cnhà đưa hai bé đến trung tâm thương mại. Trẻ chơi khu vận động trong nhà, xem phim, ăn uống rồi về. "Điều hòa mát, an toàn, có bảo vệ, có nhiều trò chơi. Nói thật là phụ huynh như tôi rất yên tâm", chị Tuyết nói.

Không ít trung tâm thương mại hiện nay trở thành "điểm tránh nóng" của trẻ em vào dịp hè. Với nhiều gia đình, đây gần như là không gian vui chơi chính của con trẻ.

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 3. — Có ý kiến cho rằng ở thành phố có mùa hè... lạnh, vì trẻ em thích đến những trung tâm thương mại, siêu thị...

Mùa hè… lạnh, vì sao?

Nhưng bên cạnh sự tiện lợi ấy, nhiều phụ huynh bắt đầu nhận ra con mình ngày càng ít tiếp xúc với thiên nhiên.

"Tôi chợt giật mình khi con trai không biết cây phượng là cây gì dù ngày nào cũng nhìn thấy. Con cũng chưa từng bắt cào cào hay thả diều. Những trải nghiệm mà thế hệ tôi xem là bình thường giờ trở nên xa lạ với con", chị Huỳnh Thu Thuỷ (34 tuổi, làm việc tại HuyLee Studio & Academy, P.Long Trường, TP.HCM; trước là P.Phú Hữu, TP.Thủ Đức) kể.

Theo nhiều phụ huynh, nắng nóng kéo dài là một trong những nguyên nhân lớn nhất. Những ngày nhiệt độ ngoài trời vượt 35-37 độ C khiến phụ huynh ngại cho con ra ngoài vận động. Nỗi lo say nắng, tai nạn giao thông, đuối nước hay các nguy cơ mất an toàn khác khiến nhiều gia đình chọn giải pháp an toàn nhất là ở trong nhà.

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 4. — Trẻ em đọc sách ở nhà sách

Anh Hoàng Đức Phú (34 tuổi, làm việc tại đường Cộng Hòa, P.Tân Bình, TP.HCM; trước là P.13, Q.Tân Bình), một nguyên nhân khác là sự hấp dẫn khó cưỡng của công nghệ. "Ngày nay, trẻ em có thể kết nối với bạn bè, giải trí, học tập chỉ bằng một chiếc điện thoại. Những trò chơi điện tử được thiết kế sinh động, liên tục cập nhật nội dung mới khiến nhiều em khó rời màn hình", anh Phú nói và kể: ""Con nói ở nhà vẫn chơi với bạn vì có thể gọi video hoặc chơi game cùng nhau. Nhưng tôi cảm thấy đó là kiểu kết nối rất khác so với việc gặp mặt trực tiếp".

Điều gì đang mất đi?

Nhiều chuyên gia cho rằng vấn đề không nằm ở việc trẻ sử dụng công nghệ, mà là sự mất cân bằng giữa thế giới số và đời sống thực.

Chuyên gia tâm lý Hà Quang Tùng, Trung tâm tư vấn tâm lý Việt Tâm (P.An Khánh, TP.HCM; trước đây là P.An Phú, TP.Thủ Đức), nhận định trẻ em cần được vận động, khám phá và tương tác xã hội để phát triển toàn diện.

"Khi dành quá nhiều thời gian trong không gian khép kín, trẻ có thể gặp các vấn đề về sức khỏe thể chất như thừa cân, béo phì, cận thị. Đồng thời, các kỹ năng giao tiếp, xử lý tình huống và khả năng thích nghi với môi trường thực tế cũng bị ảnh hưởng", ông Tùng phân tích.

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 5. — Những hoạt động vui chơi ở trung tâm thương mại thu hút trẻ em

Theo ông Tùng, trải nghiệm ngoài trời giúp trẻ học được nhiều bài học mà màn hình không thể thay thế. Chẳng hạn một chuyến dã ngoại dạy trẻ cách quan sát thiên nhiên. Một trận bóng đá giúp trẻ học tinh thần đồng đội. Một lần lạc đường trong công viên dưới sự giám sát của người lớn có thể giúp trẻ rèn kỹ năng xử lý tình huống."Những trải nghiệm đó chính là một phần quan trọng của tuổi thơ", ông Tùng nói.

Chuyên gia tâm lý Đỗ Thị Phương Diễm, Trung tâm phát triển tâm lý Chồi Non (P.Bình Tiên, TP.HCM; trước là P.1, Q.6), cho rằng không nhất thiết phải đưa trẻ về quê hay tham gia những chuyến du lịch đắt tiền mới có một mùa hè ý nghĩa. "Điều quan trọng là tạo cơ hội để trẻ bước ra khỏi màn hình. Phụ huynh có thể bắt đầu từ những việc đơn giản như cùng con đi bộ trong công viên, đạp xe vào buổi sáng sớm, tham gia các hoạt động thể thao hoặc làm vườn", bà Diễm chia sẻ.

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 6. — Theo chuyên gia, phụ huynh nên cho con có những hoạt động trải nghiệm ngoài trời

Thực tế, một số gia đình chọn đưa con đến thư viện, bảo tàng, nhà văn hóa thiếu nhi hoặc tham gia các chương trình trải nghiệm ngắn ngày. Anh Trần Minh Quân (32 tuổi, ngụ ở đường Phạm Văn Bạch, P.Tân Sơn, TP.HCM; trước là P.15, Q.Tân Bình) cho biết: "Tôi đăng ký cho con khóa học làm gốm và trồng cây. Ban đầu bé không thích vì quen dùng điện thoại, nhưng sau vài buổi lại rất hào hứng".

Theo các chuyên gia, phụ huynh cũng nên xây dựng quy tắc sử dụng thiết bị điện tử trong dịp hè. Không nên cấm hoàn toàn vì công nghệ vẫn mang lại nhiều giá trị tích cực. Thay vào đó, cần quy định thời lượng hợp lý và khuyến khích trẻ tham gia các hoạt động khác.

"Gia đình có thể cùng con lập "bản đồ mùa hè" với những mục tiêu cụ thể như đọc sách, học bơi, tham gia hoạt động thiện nguyện, khám phá một địa điểm mới hoặc học một kỹ năng mới. Việc để trẻ tham gia xây dựng kế hoạch sẽ giúp các em cảm thấy hứng thú và có trách nhiệm hơn", bà Diễm nói thêm.

Mùa hè… lạnh đang diễn ra ở thành phố - Ảnh 7. — Trẻ em ở quê theo ba mẹ chăn bò, ra đồng vào dịp hè

Chuyên gia tâm lý Hà Quang Tùng nhìn nhận: "Trung tâm thương mại, điều hòa hay các thiết bị điện tử cũng không phải là "thủ phạm" khiến tuổi thơ thay đổi. Điều cần quan tâm là làm sao để trẻ không bị mắc kẹt hoàn toàn trong những không gian khép kín ấy. Bởi tuổi thơ không chỉ được tạo nên từ những giờ phút giải trí trước màn hình, mà còn từ tiếng cười cùng bạn bè, những lần khám phá thế giới xung quanh, những trải nghiệm thực tế và cả những ký ức giản dị dưới bầu trời mùa hè".

Nguồn: https://thanhnien.vn/mua-he-lanh-dang-dien-ra-o-tphcm-185260601144747704.htm