Mỹ - Iran mở khóa tài sản, phá băng hạt nhân

Mỹ và Iran đã tìm được tiếng nói chung về một số vấn đề then chốt. Nhưng liệu thỏa thuận đạt được ở Thụy Sĩ có đứng vững hay không sẽ phụ thuộc vào diễn biến tại Lebanon.

Ngày 23/6, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance đánh giá cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran tại Thụy Sĩ vào Chủ nhật là "rất, rất tốt đẹp".

Ông đã vạch ra bốn ưu tiên chính trong các thảo luận kỹ thuật sắp tới, trong đó nổi bật là việc Iran đồng ý cho phép các thanh sát viên Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) vào nước này và những tiến triển trong nỗ lực chấm dứt giao tranh giữa Israel và Hezbollah tại miền nam Lebanon.

"Đây là một cột mốc quan trọng, là bước đi đầu tiên nhằm phi hạt nhân hóa vĩnh viễn chương trình vũ khí hạt nhân của Iran, đúng với mục tiêu mà chúng tôi đã đề ra", ông Vance phát biểu trước khi rời Thụy Sĩ. "Dù chưa xây xong ngôi nhà, nhưng chúng ta đã đặt nền móng thành công để mang lại kết quả tốt đẹp cho người dân Mỹ".

Về các ưu tiên chiến lược, Phó Tổng thống cho biết:

Thứ nhất: Bảo đảm Eo biển Hormuz luôn được duy trì thông suốt. Ông xác nhận tuyến vận tải năng lượng huyết mạch này hiện vẫn đang mở.

Thứ hai: Thiết lập một cơ chế nhằm ngăn chặn xung đột và kiểm soát lệnh ngừng bắn trong khu vực, với mục tiêu tránh sự leo thang quân sự, đặc biệt tại Lebanon - nơi được xem là mắt xích then chốt trong các cuộc đàm phán.

Thứ ba: Việc Iran chấp thuận tiếp nhận các thanh sát viên IAEA là nội dung khiến phái đoàn Mỹ cảm thấy "hào hứng nhất". Đây là cột mốc quan trọng để phi hạt nhân hóa vĩnh viễn của Iran. Ông kỳ vọng các cuộc thanh sát của IAEA, tương tự thỏa thuận JCPOA trước đây, sẽ được nối lại ngay trong tuần này, với trọng tâm là kiểm tra khoảng 450 kg uranium làm giàu ở mức cao của Iran.

Thứ tư: Vấn đề giải tỏa tài sản đóng băng của Iran, ông cho biết đã thiết lập quy trình đảm bảo số tiền đó sẽ được dùng để hỗ trợ người dân Iran chứ không phải tài trợ cho lực lượng vũ trang. "Số tiền đó thực chất sẽ dùng để mua đậu tương, ngô và lúa mì của Mỹ vì lợi ích của người dân Iran. Đây là một "thỏa thuận kiểu Trump điển hình", ông nói.

Ông Vance cho biết các nhà đàm phán đã thiết lập một lộ trình để các cuộc thảo luận kỹ thuật tiếp tục được thực hiện sau khi các trưởng đoàn rời Thụy Sĩ vào cuối ngày 22/6.

Ván cược Lebanon

Có thể bạn quan tâm

Bên trong hầm ngầm kiên cố giữa lòng Tehran(Dân trí) - Hầm trú ẩn dưới lòng đất của cố Lãnh tụ Tối cao Iran Ali Khamenei được cho là gồm một phòng chống bom và các đường hầm thoát hiểm bên dưới trung tâm Tehran.

Iran bác cáo buộc vi phạm ngừng bắn, cảnh báo đáp trả nếu bị tấn côngTheo phóng viên TTXVN tại Trung Đông, ngày 27-6, Iran bác bỏ cáo buộc vi phạm thỏa thuận ngừng bắn với Mỹ sau vụ một tàu hàng bị tấn công bằng thiết bị bay không người lái tại eo biển Hormuz, đồng thời khẳng định các hoạt động của nước này nhằm quản lý việc thực thi lệnh ngừng bắn chứ không phải leo thang căng thẳng.

Ngoại trưởng Rubio: Mỹ thúc đẩy hợp tác năng lượng Ấn Độ-VenezuelaNgoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định Washington sẽ tích cực thúc đẩy hợp tác năng lượng giữa Ấn Độ và Venezuela. Động thái này nhằm hỗ trợ New Delhi đa dạng hóa nguồn cung dầu mỏ trong bối cảnh khủng hoảng toàn cầu.

Người dân vẫy cờ Iran ở Tehran vào hôm 19/5. Ảnh: Majid Asgaripour/WANA.

Các tuyên bố từ phía Mỹ và Iran sau cuộc đàm phán tại Thụy Sĩ đã làm hạ nhiệt căng thẳng. Động thái này cho thấy những tín hiệu tích cực về những cuộc đàm phán tiếp theo ngay cả khi các vấn đề cốt lõi vẫn chưa được giải quyết.

Tehran xác nhận các cuộc đàm phán đã đi đến quyết định dỡ bỏ lệnh phong tỏa và giải tỏa một phần tài sản bị đóng băng, song nhấn mạnh bài kiểm tra thực sự nằm ở việc giảm xung đột tại Lebanon.

Ngoại trưởng Iran Seyed Abbas Araghchi chia sẻ trên mạng xã hội vào thứ Hai: "Nhờ nỗ lực hòa giải không ngừng nghỉ của Pakistan và Qatar, chúng ta đã đạt được tiến bộ lớn trong việc chấm dứt chiến sự tại Lebanon. Kết quả là, Iran được miễn trừ trong hoạt động xuất khẩu dầu mỏ và hóa dầu, một phần lệnh phong tỏa kinh tế được gỡ bỏ, một số tài sản bị đóng băng được giải tỏa và một kế hoạch lớn về tái thiết & phát triển đã được khởi động cho đất nước".

Ông nói thêm: "Phép thử thực sự đầu tiên chính là việc thành lập đơn vị giảm xung đột tại Lebanon".

Theo tuyên bố mới nhất từ hội nghị thượng đỉnh do Qatar và Pakistan cùng đưa ra vào thứ Hai, Washington và Tehran đã đồng ý thành lập một "đơn vị giảm xung đột" để giám sát việc chấm dứt các hoạt động quân sự tại Lebanon. Tuyên bố không nêu chi tiết các thông tin cụ thể của khuôn khổ này.

Theo hãng thông tấn bán chính thức Mehr của Iran, một "đơn vị kiểm soát xung đột" mới có sự tham gia của Iran sẽ được thành lập để đảm bảo lệnh ngừng bắn tại Lebanon. Cơ chế này giúp Iran có vai trò chính thức và quan trọng trong các vấn đề an ninh tại Lebanon, trong khi Israel không được tham gia vào đơn vị này.

Hãng tin này cho biết thêm rằng một đường dây liên lạc với Tehran sẽ được thiết lập liên quan đến các vấn đề thực thi hoặc tranh chấp tiềm tàng ở Eo biển Hormuz.

Trung Quốc lên tiếng

Bắc Kinh đã lên tiếng ủng hộ các nỗ lực hòa giải của Qatar và Pakistan, đồng thời kêu gọi Mỹ và Iran duy trì đà đàm phán và tiếp tục nhượng bộ lẫn nhau.

Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị khẳng định nước này ủng hộ Iran bảo vệ chủ quyền, an ninh và phẩm giá dân tộc.

Hoa Kỳ - Việt Nam: Đừng bỏ lỡ

Việt Nam khuyến khích doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư vào công nghệ caoSáng 26/6, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng tiếp ông Jeff Place, Giám đốc Chuỗi cung ứng của Tập đoàn Coherent (Hoa Kỳ). Tại buổi tiếp, Phó Thủ tướng khẳng định Việt Nam khuyến khích các doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và công nghiệp bán dẫn.

Khuyến khích các doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư trong lĩnh vực công nghệ caoPhó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết Việt Nam hoan nghênh các doanh nghiệp Hoa Kỳ tiếp tục mở rộng hoạt động tại Việt Nam, nhất là trong các ngành công nghệ cao và lĩnh vực có giá trị gia tăng lớn.

Việt Nam - Hoa Kỳ tăng cường hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranhVTV.vn - Ngày 22/6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Quyền Bộ trưởng Bộ Hải quân Hoa Kỳ Hùng Cao.

Trao đổi với Ghadir Nezami, Phó thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, ông Vương nhấn mạnh việc thực hiện Bản Ghi nhớ sẽ giúp củng cố lệnh ngừng bắn mới đạt được, đồng thời mở ra triển vọng mới cho quan hệ Mỹ - Iran và góp phần khôi phục hòa bình tại Trung Đông.

"Là đối tác chiến lược toàn diện, Trung Quốc luôn giữ lập trường công bằng, ủng hộ mọi nỗ lực vì hòa bình và đứng về phía Iran trong việc bảo vệ an ninh, chủ quyền quốc gia", ông Vương khẳng định.

Bên cạnh đó, Ngoại trưởng Trung Quốc cũng bày tỏ sự ủng hộ đối với các nỗ lực của Tehran nhằm cải thiện quan hệ với các quốc gia Vùng Vịnh và các nước trong khu vực. Ông Vương tái khẳng định: "Trung Quốc sẵn sàng tiếp tục hỗ trợ theo cách riêng và đóng vai trò xây dựng để sớm mang lại hòa bình, ổn định cho khu vực này".

Nguồn: https://znews.vn/my-iran-mo-khoa-tai-san-pha-bang-hat-nhan-post1662198.html