Sao phải sợ mạng xã hội?

Mỗi khi có một sự kiện nóng xảy ra, chỉ vài phút sau, mạng xã hội đã tràn ngập hình ảnh, video, bình luận và đủ loại thông tin liên quan.

Trong khi đó, nhiều cơ quan báo chí vẫn đang trong quá trình xác minh. Khoảng cách về tốc độ ấy khiến không ít người lo ngại rằng báo chí đang dần bị mạng xã hội vượt mặt.

Nếu coi cuộc cạnh tranh giữa báo chí và mạng xã hội đơn thuần là cuộc đua về tốc độ, báo chí chắc chắn khó có thể chiến thắng. Hàng triệu người dùng mạng xã hội với chiếc điện thoại thông minh trên tay có thể trở thành “người đưa tin” bất cứ lúc nào. Một vụ tai nạn, một đám cháy, một sự kiện bất thường có thể được phát trực tiếp lên mạng chỉ trong vài giây.

Nhưng tốc độ chưa bao giờ là giá trị cốt lõi duy nhất của báo chí. Điều làm nên sự khác biệt của báo chí chính là độ tin cậy. Trong khi mạng xã hội có thể lan truyền thông tin với tốc độ ánh sáng thì báo chí có trách nhiệm kiểm chứng thông tin trước khi công bố.

Phóng viên báo Tiền Phong tác nghiệp trên biển.

Một bức ảnh có thể gây bão trên mạng, nhưng chỉ báo chí mới có trách nhiệm trả lời những câu hỏi quan trọng: Chuyện gì đã xảy ra? Vì sao xảy ra? Ai chịu trách nhiệm? Và người dân cần biết điều gì từ sự việc đó?

Nhìn lại nhiều vụ việc gây xôn xao dư luận trong những năm gần đây, có thể thấy mạng xã hội thường là nơi phát hiện sự việc đầu tiên, nhưng báo chí mới là lực lượng giúp làm sáng tỏ bản chất vấn đề.

Từ những vụ việc liên quan đến thực phẩm bẩn, bạo hành trẻ em, sai phạm trong quản lý đất đai hay các vụ lừa đảo trên không gian mạng, chính báo chí điều tra, phân tích và theo đuổi đến cùng để đưa sự thật ra ánh sáng.

Có thể bạn quan tâm

Bịt kín như ninja giữa nắng gắt, cô gái Trung Quốc nổi mẩn ngứa dữ dộiXu hướng khẩu trang chống nắng "không kẽ hở" tại Trung Quốc bị đặt dấu hỏi sau vụ một người phụ nữ bị nổi mẩn đỏ, ngứa da dữ dội.

Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ Venezuela sau trận động đất thế kỷTPO - Người phát ngôn Bộ Ngoại giao khẳng định, Việt Nam sẵn sàng hỗ trợ Venezuela sau khi quốc gia này hứng chịu trận động đất kép khiến hàng ngàn người thương vong.

Kiến tạo, xây dựng những công trình lịch sử-nhân văn nơi miền Tây Nam BộKhông chỉ hiện diện trên những tuyến cao tốc, cây cầu hay những cung đường hầm xuyên núi của các công trình hạ tầng trọng điểm quốc gia, Tập đoàn Đèo Cả đang tiếp tục khẳng định trách nhiệm với cộng đồng thông qua việc kiến tạo những công trình mang đậm giá trị nhân văn.

Nói cách khác, mạng xã hội thường trả lời câu hỏi “có chuyện gì đó đang xảy ra”, còn báo chí phải trả lời câu hỏi “sự thật là gì?”.

Điều đáng lo ngại không phải là mạng xã hội phát triển quá nhanh, mà là nếu báo chí tự đánh mất lợi thế của mình để chạy theo mạng xã hội. Khi báo chí chỉ chăm chăm giật tít, khai thác cảm xúc, sao chép những gì đang lan truyền trên mạng, báo chí vô tình biến mình thành một phiên bản chậm hơn của mạng xã hội.

Thế nên, trong cuộc cạnh tranh ấy, báo chí không thể thắng bằng cách trở thành mạng xã hội. Ngược lại, báo chí cần làm tốt hơn những điều mà mạng xã hội không thể làm được.

Đó là kiểm chứng thông tin, điều tra độc lập, phản biện chính sách, phân tích đa chiều, bảo vệ lợi ích công chúng và góp phần định hướng xã hội bằng những giá trị chân thực, nhân văn.

Tất nhiên, điều đó không có nghĩa báo chí được phép chậm chạp hay bảo thủ. Trong thời đại số, báo chí vẫn phải thay đổi mạnh mẽ về cách thức sản xuất và phân phối nội dung.

Các nền tảng số, video ngắn, podcast, đồ họa tương tác hay trí tuệ nhân tạo đều là những công cụ cần được tận dụng để tiếp cận độc giả hiệu quả hơn. Nhưng công nghệ chỉ là phương tiện. Giá trị cốt lõi của báo chí vẫn phải là sự thật, tính chuyên nghiệp và trách nhiệm xã hội.

Mạng xã hội có thể dẫn đầu về tốc độ. Thuật toán có thể quyết định nội dung nào được lan truyền. Nhưng niềm tin của công chúng không thể được tạo ra chỉ bằng lượt thích, lượt chia sẻ hay hàng triệu lượt xem.

Trong một thế giới ngập tràn thông tin, điều con người cần nhất không phải là biết nhanh hơn vài phút, mà là biết đúng sự thật. Vì thế, báo chí không cần sợ mạng xã hội bỏ lại phía sau. Điều báo chí cần sợ là đánh mất bản sắc, đánh mất niềm tin và đánh mất lý do tồn tại của chính mình.

Khi vẫn kiên trì theo đuổi sự thật, phụng sự lợi ích công chúng và giữ vững chuẩn mực nghề nghiệp, báo chí không đi sau mạng xã hội. Báo chí đang đi trên một con đường khác, con đường của trách nhiệm, của sự kiểm chứng và của niềm tin xã hội. Và đó mới là đích đến lâu dài mà không một thuật toán nào có thể thay thế.

Có thể bạn quan tâm

Sẽ tổ chức "Concert Quốc gia" trong Lễ hội Vì Hòa bình năm 2026Trong khuôn khổ Lễ hội Vì Hòa bình năm 2026, "Concert Quốc gia" dự kiến diễn ra vào tháng 12/2026, tại phường Đồng Hới, Quảng Trị, mang đến không gian nghệ thuật đặc sắc, lan tỏa những giá trị nhân văn.

Tình nguyện hè 2026: Hoàn thành các hoạt động tình nguyện trên huyện đảo ở Lào(HTV) - Hành trình tình nguyện hè 2026 của Thành đoàn TP. Hồ Chí Minh đã đến với huyện đảo Munlapamok, tỉnh Champasak (Lào) và hoàn thành công trình sơn vẽ tại trường mầm non, mang lại niềm vui cho học sinh và người dân địa phương.

Mở rộng quyền lợi bảo hiểm y tế khi khám ngoại trú trái tuyến từ ngày 1/7/2026Từ ngày 1/7/2026, người tham gia bảo hiểm y tế tự đi khám, chữa bệnh ngoại trú tại một số cơ sở y tế cấp cơ bản và cấp chuyên sâu sẽ được Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán 50% mức hưởng đối với các bệnh, nhóm bệnh trước đây chưa được thanh toán.

Nguồn: https://znews.vn/sao-phai-so-mang-xa-hoi-post1661377.html