Ağaçlar, sanki acı içinde kıvranıyormuş gibi yemyeşil kalıyor / Gökyüzü, sanki özü sökülüp alınıyormuş gibi mavi kalıyor / (Ağaçlar ve Gökyüzü Arasında - Edebiyat ve Sanatlar 1968).
Nedense, Hai Phong'a her gittiğimde şair Thi Hoang ile görüşmeye çalışırdım. Özellikle benim gibi genç kuşak yazarlara karşı çok sıcakkanlı ve arkadaş canlısıydı. Thi Hoang masum ve biraz da naif bir insandı. Yazar Bui Ngoc Tan'ın ölümünden önce bile, onun ve diğer Hai Phong yazarlarının beni onunla tanıştırmaları konusunda ısrar ederdim. Gece geç saatlerde veya sabahın erken saatlerinde bile, Thi Hoang, Dinh Kinh ve Kim Chuong beni oraya götürmek için hemen gelirlerdi.
Hai Phong bir liman kenti ve aynı zamanda bir edebiyat diyarı. Yazar Nguyen Hong'un eserindeki Tam Binh karakterinin Hai Phong liman kentinde ortaya çıkması tesadüf değil. Ve Hai Phong'da Thi Hoang da var.
Geçmişte, Ho Chi Minh şehrini her ziyaret ettiğimde, oldukça özel koşullar altında Ordu Edebiyat ve Sanat dergisinde yayımlanan "Kırmızı Çiçeklerin Zamanı" adlı şiiriyle ünlü şair Thanh Tung'u sık sık güneydeki ofisime davet ederdim. Edebiyat ve hayat her zaman doğal akışına göre sorunsuz ilerlemez. Thanh Tung'un doğum yeri Hai Phong'u neden bu kadar erken terk edip güneye gittiğini hiç sormadım; bu, her sanatçının bireyselliğine saygı göstermenin bir yoluydu.
Şair Thi Hoang da aynıydı; ona nasıl yaşadığını veya nasıl yazdığını hiç sormadım, sadece halledilmesi gereken konular hakkında, özellikle de çalışmaları ve yaratıcı çabalarıyla ilgili olarak, kamu yararına yönelik acil eylemler hakkında konuştum. Thi Hoang'ın görünüşte naif dış görünüşünün altında gizli olan deneyim ve keskin içgörü sayesinde, muhtemelen kendisinin bile bilmediği birçok şeyi ondan öğrenmeyi başardım.
Biz genç yazarlar, Thi Hoang'a her zaman büyük bir güven duyduk. Dürüstlüğüne ve her şeyden önemlisi, çok zor bir alan olan şiirde edebi eserleri değerlendirmedeki adaletine güveniyoruz. Vietnamlı şairlerin çoğunun birbirine nadiren hayranlık duyması oldukça normal. Hayatta hem kendi yazıları hem de başkasının eşi olması da gerekli. Şair Nguyen Anh Nong'un dediği gibi: "Bir adım bir yere götürüyor gibi / Bin adım hala bana ulaşmadı / Minik ayaklarla yürümeyi öğrenen biri gibiyim / Hayat yolu uzun ve geniş / Aşk yolu tehlikeli / Kaderim sürükleniyor / Bulutların derinliklerinde, rüzgârda savruluyor / Elim bir ot yaprağı gibi / Cennete ve şana giden yol nerede? / Yol kenarında o kadar çok at ve araba devriliyor" (Sürgün).
Thi Hoang kendi şiirlerinden hiç bahsetmezdi, hele ki bize şiir yazmayı hiç öğretmezdi. Ama biz onun şiirlerini doğrudan okuyacak ve onlardan ders çıkaracak kadar akıllıydık. Bu tarz dizeler yazmak kolay değil:
Ey tapınak bekçisi, lütfen, yalvarıyorum!
Bu şımarık veletlerle tartışmaya ne gerek var ki?
Yani, şimdi gülüyor, değil mi?
Oynamalarına izin verin, onları kovmayın.
Birden çocukların en iyisi olduğunu fark ettim.
Öğleden sonra yapmak, sabah yapmaya çok benzer.
Aziz bile sevinerek, herkesin tahmin etmesini istedi.
O içeride mi, dışarıda mı?
(Tapınağın önünde oynayan çocuklar)
Görünüşe göre henüz öğleden sonra yaşanmadı.
Tıpkı bugünkü gibi yemyeşil, nefes kesen bir yeşil tonu.
Ağaç orada, özlem dolu gökyüzüne doğru dimdik duruyordu.
Fidanı uzun ağacın tepesine kadar kaldırın.
Bu öğleden sonraki durumdan sonra önemli ölçüde gelişmemiz gerekiyor.
Doğayla iç içe olmak çok kıymetli.
Yaprakların hafif hışırtısı, bir annenin sesi gibidir.
Ve gökyüzü, tıpkı bir baba gibi, onu yeniden özlüyor.
(Ağaçlar ve gökyüzü arasında)
Su akarak dereler ve kaynaklar oluşturur.
Bir annenin üzüntüsü, çocuklarını yetiştirme uğruna da vardır.
Annem çok uzakta, dağlarda.
Yaklaş biraz daha, tam kalbimin ortasına, anne.
Kuş, çatıya kon!
Annemin yaşlılığını hafifletmek için bir şarkı söyle.
(Anneme ithaf ettiğim şiir)
Thi Hoang'ın şiirleri her zaman böyle olmuştur.
Thi Hoang, her kıtada, şiirde ve özellikle her dizede güçlü şiirsel imgeler yaratmada çok yetenekliydi. Thi Hoang'ın şiirlerindeki dize çiftleri genellikle tam beyitler oluşturur. Örneğin: "Ağaçlar acı içinde kıvranıyormuş gibi yemyeşil kalıyor / Gökyüzü, özü sökülüyormuş gibi mavi kalıyor."
Thi Hoang, orduya katılmadan önce inşaat mühendisiydi. Kökeni önemli değildi; "kahramanın geçmişi önemsizdir" sözü Thi Hoang için de geçerliydi. Şiirlerinde olduğu gibi hayatında da Thi Hoang hem temkinli hem de kararlıydı. Ona kötü bir şiir sunarsanız, hemen sessiz kalır ve eleştiri yapmazdı. Ama daha sonraki kuşaktan genç bir yazar en ufak bir umut ışığı gösterirse, onları hemen cesaretlendirir, hatta gelişmelerine yardımcı olmak için samimi rehberlik sunardı. Bu da sayısız zorluğun üstesinden gelmiş, kendini korumak ve kendini uyarmak için sonuçları ne zaman tartacağını bilen birinin erdemidir.
Geçtiğimiz günlerde, Thi Hoang'ın çok hayran olduğu bir arkadaşı olan Nguyen Huu Quang, beni tarihi şahsiyetler hakkında birkaç destansı şiir yazma göreviyle tanıştırdı. Nguyen Huu Quang'ın coşkulu ve özverili çalışma ahlakı ve özellikle tarihi şahsiyetler hakkındaki destansı şiirlerinde sergilediği açıklık beni oldukça şaşırttı. Nguyen Huu Quang, şair Thi Hoang'ı akıl hocası olarak gördüğünü belirtti. Sadece şiirde değil, karakterinde ve yaşam biçiminde de akıl hocasından heyecanla ve tutkuyla bahsettiğini gördüm. Nguyen Huu Quang birçok çalkantı yaşadı, bunların bazıları büyük dönüm noktalarıydı ve bir arkadaşa sahip olmanın zor olduğunu, ancak Thi Hoang gibi bir akıl hocasına sahip olmanın daha da zor olduğunu anlıyor. Yine de, kıdemli şairin samimiyetinden, güveninden ve özellikle de eserlerini çok doğal bir şekilde içtenlikle paylaşmasından en değerli şeyi bulduğunu söylüyor.
Vietnam Yazarlar Birliği Şiir Konseyi'nde uzun yıllar önemli bir üye olarak çalışan Thi Hoang için, birçok yazarın eserlerini okumak, değerlendirmek ve kararlar almak kolay bir iş değildi. Çok büyük bir baskıyla karşı karşıya kaldı. Övgü, iltifat ve hatta sabotajla karşılaştı, ancak bunların hepsinin üstesinden kolaylıkla ve zarafetle geldi. Neden? Çünkü Thi Hoang kendine sadık kaldı, çünkü kanında ve kalbinde savaşın ateşinden sağ çıkmış bir askerdi, öyledir ve her zaman öyle kalacaktır.
Az kişi bilir ki Thi Hoang askeri jargon konusunda çok yetenekliydi ve her şeyden önemlisi, savaşlarda savaşanlar da dahil olmak üzere askerlerle çok sosyaldi. Thi Hoang ayrıca şiir dışındaki konularda da bize tavsiyelerde bulunma ve önerilerde bulunma konusunda çok bilgiliydi. "Zafer Şarkısı"nın sembolü olan "Toplanma Gemisi" filminin edebi senaryosu üzerinde çalışırken, bana birçok değerli öneride bulunan kişi Thi Hoang'dı ve başkası değildi. Hai Phong şehrindeki tarihi tanıklarla konuşurken, Thi Hoang baştan beri dikkatle dinledi ve bana -1954 Ekim ayından beri Güney'den Kuzey'e yüz binlerce kadro, asker ve halk çocuğunu taşıyan Toplanma Gemilerinin kapsamını ve ölçeğini anlamakta zorlanan edebi senaryonun yazarına- yardımcı oldu. Thi Hoang'ın içten ve bilgili önerileri sayesinde, "Zafer Şarkısı"nın sembolü olan "Toplanma Gemisi" belgesel filmi için tutarlı bir edebi senaryo oluşturabildim.
Zaman çok hızlı geçti ve ne kadar meşgul olursam olayım, Hai Phong'daki Thi Hoang'ı aramak veya ziyaret etmek için her zaman vakit ayırdım. Onunla görüşmek her zaman önemli bir konu hakkında olmasa da, onunla konuşmak bana her zaman özgüven verdi ve hatta Thi Hoang'ın kendisinin bile bilmeyebileceği kararlar almamda yardımcı oldu.
Şair Thi Hoang, yaratıcı çalışmalarında ve yazılarında çok çeşitli duygular yaşadı. Ayrıca, benden sonraki neslin okuyacağı ve manevi yaşamlarımızı zenginleştirmek, canlandırmak ve onlara fayda sağlamak için kullanacağı birçok şiir ve dize bıraktı. Bu kısa yazıda, çok saygı duyduğum ağabeyim Thi Hoang hakkında ifade etmek istediğim şey de bu.
[reklam_2]
Kaynak: https://daidoanket.vn/nha-tho-thi-hoang-nhu-troi-xanh-rut-ruot-10293812.html
Yorum (0)