Anlatım tarzı ilgi çekici ve tarihsel doğruluğu sağlıyor.
Hlabar Kağıt Tanrısı - Pham Thi Kieu Ly tarafından yazılan ve Ta Huy Long tarafından resimlenen, Bahnar yazısı hakkında kısa bir destan. Eser, Dr. Pham Thi Kieu Ly'nin öncülüğünde yürütülen "Bahnar dilinin Latin tabanlı yazısının tarihi ve etnik grubun kültürel ve tarihi değerlerinin incelenmesi, korunması ve restorasyonu" araştırma projesinden uyarlanmıştır.

Kitap, tarihi bir dönemi yeniden canlandırmanın yanı sıra, yazının kültürel kimliği koruma ve geliştirme rolü hakkında da bir mesaj iletiyor.
27 Haziran'daki kitap tanıtım etkinliğinde yazar Pham Thi Kieu Ly, kitabın uzun yıllar süren araştırmaların, Orta Yaylalar'daki saha çalışmalarının ve Paris'teki belge araştırmalarının sonucu olduğunu belirtti. Yazara göre, en büyük arzusu, tarihsel doğruluğu sağlarken, akademik araştırmalarının sonuçlarını ilgi çekici, canlı ve duygusal açıdan zengin bir öykü anlatımı biçimiyle genç okurlara daha yakınlaştırmaktır.
Dr. Pham Thi Kieu Ly, “Genç okuyucuların Bahnar halkının yazı sistemini ve kültürel değerlerini, adetlerini ve göreneklerini kolayca öğrenmelerini istiyorum. Bu nedenle, çizgi roman formatı ve Orta Yaylaların destansı yazı stili ilgi çekici ve uygun olacaktır,” dedi.

96 sayfalık büyük formatlı renkli illüstrasyonların yaratım sürecini paylaşan sanatçı Ta Huy Long, ekibin uzun süre planlama yapmak zorunda kaldığını, Orta Yaylaların yaşamını, mimarisini, kıyafetlerini, festivallerini ve manzaralarını araştırdıklarını ve böylece "her karenin Bahnar halkının kültürel kimliğini otantik bir şekilde yansıttığını" söyledi.
Modern çizgi roman sanatının, Orta Yaylaların epik tarzıyla harmanlanması, eserin eşsiz karakterine katkıda bulunmuştur.
Genç nesli ulusal dillerini korumaya teşvik etmek.
Hlabar Kağıt Tanrısı - Bahnar yazısı hakkında kısa bir destan. Hikaye, eski bir Bahnar köyü olan Kon Kơ Tu köyünde (Kon Tum) geçiyor. Hri adında genç bir kız, okulun ilk günlerinde sorular, şaşkınlık ve merakla karşılaşıyor: Bahnarlar neden Vietnamca öğreniyor? Bahnarların yazılı bir dili var mı? Bu meraklardan yola çıkan hikaye, destansı bir anlatım tarzıyla okuyucuyu 19. yüzyılın ortaları ve 20. yüzyılın başlarındaki dağlık bölgelerde yaşayan insanların dünyasına , geniş Tây Nguyên (Orta Yaylalar) coğrafyasına, gong ve davullarına, misyonerlik çalışmalarına ve Bahnar yazısının yaratılışına götürüyor.
Dr. Pham Thi Kieu Ly'ye göre, Bahnar dilinde Hlabar, kitap veya belge anlamına gelir. “Ancak biz Hlabar'a 'Kağıt Tanrısı' adını verdik çünkü kağıdı kitaba veya belgeye dönüştürmek için okuma ve yazmayı bilmemiz gerekiyor. Yazmayı öğrendikten sonra, kağıt üzerinde okumak sıradan hale geliyor. Ancak 19. yüzyılda yerli halk, Fransız misyonerler oturup okuduklarında, anlamakta zorlandıkları ve gizemli buldukları şeyleri kavrayamadılar. Bu nedenle, o dönemde kağıt veya yazı, Bahnar halkı için de bir 'tanrı'ydı, animistik inanç sistemlerine eklenen yeni bir 'tanrı'ydı.”

Yazar , "Kağıt Tanrısı Hlabar - Bahnar Yazısının Mini Destanı " aracılığıyla, genç okuyucuların ana dillerini konuşmak, yazmak ve mesaj göndermek için kullanmanın ölçülemez bir mutluluk olduğunu fark etmelerini umuyor; çünkü ana dilleri, çocukluklarından beri duydukları ve aşinalık hissettikleri seslerden oluşuyor. Yazmayı ve okumayı bilmek bir güçtür ve bu güç bilgiye açılan kapıyı aralayarak genç neslin ana dillerini daha çok sevmelerine, aynı zamanda Vietnam'da birlikte yaşayan diğer etnik gruplara saygı duymalarına ve onları değer vermelerine yardımcı olur.
Yazarlara göre, yeni bir yazı sistemi oluşturmak sadece başlangıçtır; dilin korunması ve sürdürülebilir bir şekilde geliştirilmesi için toplumun, eğitimin ve genç nesli ana dillerini kullanmaya, okumaya ve yazmaya teşvik edecek destekleyici politikaların ortak çabaları gerekmektedir.

Kitabı Bahnar diline "Yang Hlabar" başlığıyla çeviren çevirmen Ja Mi, kitabın Bahnar dili, kültürü ve topluluk yaşamıyla ilgili ilişkilendirilebilir hikayeler kullanmasının, okuyucuların ana dillerini modern bir bağlamda korumanın önemini daha iyi anlamalarına yardımcı olan yeni bir yaklaşım olduğuna inanıyor.
Eser, Vietnamca ve Bahnar dillerinde eş zamanlı olarak yayımlandı. Kim Dong Yayınevi Müdür Yardımcısı ve Baş Editörü Bayan Vu Thi Quynh Lien, bu formatın okuyucuların esere erişimini genişletmeye, Bahnar dilinin çağdaş yaşamdaki değerini yaymaya yönelik çabaları göstermeye, genç nesli etnik dillerini korumaya teşvik etmeye ve 54 etnik grup arasında kültürel çeşitliliğe yönelik anlayış ve saygıyı artırmaya yardımcı olacağını umuyor.
Kaynak: https://daibieunhandan.vn/su-thi-nho-ve-chu-viet-bahnar-10422080.html









