Báo chí lan toả đời sống văn nghệ

BẮC GIANG - Một bài thơ tác giả sáng tác xong rồi bỏ trong túi áo, gặp bạn bè đọc lên chỉ vài người để ý; nếu đọc ở hội nghị, hội thảo, số người biết đến nhiều hơn song cũng chỉ đến vài trăm. Nhưng nếu bài thơ ấy được đăng trên báo, lập tức hàng triệu độc giả tiếp cận, người yêu thơ biết đến thơ và tác giả nhiều hơn. Qua báo chí, nếu hay, bài thơ ấy sẽ "ở lại" trong lòng bạn đọc, được in vào sách, thậm chí chọn giảng dạy trong trường học...

Thường, một tác phẩm văn xuôi (truyện, tản văn, bút ký…) có quá trình đến với công chúng thông qua báo chí và các phương tiện truyền thông khác. Ít người có thể đọc cả một truyện ngắn cho bạn bè để thưởng thức, hình thức này chỉ để góp ý cho nhau mang tính cá nhân. Bản nhạc, tấm ảnh, kịch bản sân khấu cũng sẽ lan tỏa rộng khắp hơn nếu được in ấn phát hành trên báo chí (báo in và điện tử).

Một số tác phẩm văn học của các tác giả trong tỉnh đăng trên Báo Bắc Giang. Ảnh: Quỳnh Hương.

Trong thời đại số, các kênh thông tin, mạng xã hội, cá nhân văn nghệ sĩ đều có thể “tự xuất bản” tác phẩm trên trang cá nhân (zalo, facebook, viber…) nhưng có lẽ phương án tối ưu nhất vẫn là nhờ đến báo chí. Với những thế mạnh riêng và đối tượng công chúng đa dạng, báo chí ngày càng lan tỏa nhiều hơn, rộng rãi và sâu sắc hơn đời sống văn học nghệ thuật. Chân dung, cuộc đời và tác phẩm của các tác giả văn nghệ xuất hiện trên mặt báo vô hình chung đã phản ánh không khí, cũng như hình thức và nội hàm của đời sống văn nghệ. Đồng thời khắc họa được thế giới tâm hồn của một bộ phận công chúng, bồi đắp những giá trị tốt đẹp đến đông đảo nhân dân. Báo chí Bắc Giang nhiều năm qua đã bền bỉ làm những điều như thế.

Báo, tạp chí chính là nơi để công bố, giới thiệu những sáng tác văn học nghệ thuật của các tác giả. Bạn đọc có thể theo dõi quá trình trưởng thành, thành công của một cây bút nào đó mình yêu thích. Từ những bài thơ, truyện ngắn đầu tay năm nào, có thể bây giờ, tác giả đó đã là một nhà thơ, nhà văn có danh tiếng. Ngày nay, thú vị là thông qua internet, bạn đọc có thể tương tác trực tiếp với tòa soạn hoặc tác giả bài viết. Điều đó làm tăng thêm động lực cho người sáng tác.

Với thế mạnh riêng và đối tượng công chúng đa dạng, báo chí ngày càng lan tỏa rộng rãi và sâu sắc hơn đời sống văn học nghệ thuật. Chân dung, cuộc đời và tác phẩm của các tác giả văn nghệ xuất hiện trên báo vô hình chung đã phản ánh không khí, cũng như hình thức và nội hàm của đời sống văn nghệ. Đồng thời khắc họa thế giới tâm hồn của một bộ phận công chúng, bồi đắp những giá trị tốt đẹp đến đông đảo nhân dân. Báo chí Bắc Giang nhiều năm qua đã bền bỉ làm những điều như thế.

Bạn đọc thông qua báo chí một thời mà biết đến những sáng tác của các nhà văn nổi tiếng như: Nguyễn Tuân, Nam Cao, Ngô Tất Tố, Vũ Trọng Phụng, Nguyễn Bính, Tô Hoài, Huy Cận, Xuân Diệu… Sau này là những bài thơ, áng văn “đi cùng năm tháng”, hoặc mang đậm hơi thở thời đại của các nhà văn, nhà thơ: Nguyễn Đình Thi, Phạm Tiến Duật, Lưu Quang Vũ, Xuân Quỳnh, Nguyễn Thi, Nguyễn Minh Châu, Nguyễn Trung Thành, Bảo Ninh, Trung Trung Đỉnh, Thanh Thảo, Hữu Thỉnh… Tiếp đến là có dịp tiếp cận những sáng tác mang hơi thở mới mẻ, khác lạ của các nhà văn, nhà thơ: Việt Phương, Nguyễn Huy Thiệp, Nguyễn Quang Thiều, Nguyễn Thị Thu Huệ… và nhiều các tác giả văn chương thế hệ tiếp sau, các tác giả trẻ.

Qua báo chí, công chúng biết đến hoạt động của các loại hình nghệ thuật như âm nhạc, nhiếp ảnh, mỹ thuật, sân khấu… trong mỗi thời điểm lịch sử mà có những giá trị riêng. Đã có những lớp công chúng tạo ra các phân khúc thị trường trong đời sống nghệ thuật hiện nay. Lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn, âm nhạc, điện ảnh và mỹ thuật thể hiện rõ điều này. Báo chí cũng là nơi để bạn đọc tìm kiếm thông tin về những tác giả, tác phẩm mình yêu thích. Nhiều triển lãm mỹ thuật nhờ quảng bá trên báo chí mà bán được số lượng tranh rất lớn. Buổi hòa nhạc có thể chật khán phòng, hết vé bởi có thông tin trên báo chí.

Có thể nói báo chí không chỉ góp phần lan tỏa đời sống văn học nghệ thuật mà còn là người bạn, là nơi các văn nghệ sĩ tin tưởng gửi gắm những sáng tác của mình. Với cá nhân tôi, trước khi trở thành nhà văn, tôi đã có một số tác phẩm đăng trên báo Bắc Giang. Sau này về công tác tại tòa soạn Tạp chí Sông Thương, tôi càng thấy rõ, báo chí, nhất là báo chí văn nghệ thực sự là diễn đàn của các tác giả đam mê, yêu thích văn học nghệ thuật. Hiện nay, với 185 hội viên của Hội Văn học nghệ thuật Bắc Giang, có đến 2/3 số hội viên có tác phẩm được đăng tải, giới thiệu trên báo chí địa phương và trung ương.

Những năm qua, các cơ quan báo chí của tỉnh như Báo Bắc Giang, Đài Phát thanh và Truyền hình tỉnh, Tạp chí Sông Thương luôn là nơi lan tỏa các tác phẩm văn học nghệ thuật. Báo Bắc Giang ra hằng ngày, báo cuối tuần, cuối tháng đều có các chuyên trang dành riêng cho văn học nghệ thuật. Bạn đọc theo dõi đều sẽ thấy một đội ngũ văn nghệ sĩ tỉnh nhà khá hùng hậu, có sự tiếp nối và đạt nhiều thành tựu đáng khích lệ. Lớp các tác giả văn chương viết từ kháng chiến chống Mỹ có: Ngô Đạt, Trần Quyển, Trịnh Đình Chiêu, Nguyễn An Thu, Bùi Thế Căn, Tế Nhị Cẩn... Sau một chút có Đỗ Nhật Minh, Tô Hoàn, Duy Phi, Anh Vũ, Đỗ Vinh… Tiếp nối có Tân Quảng, Nguyễn Thị Mai Phương, Văn Thành, Quang Đại… và hàng loạt các tác giả trẻ khác.

Bạn đọc biết đến các nghệ sĩ sân khấu: Văn Tân, Trần Thông, Hương Quế, Hồng Tính, Thanh Nhàn, Hùng Việt, Thanh Hải, Quang Lâm, Quỳnh Mai, Hồng Liên…; các nghệ sĩ nhiếp ảnh: Vương Lâm, Linh Giang, Nguyễn Hữu Thông, Việt Hưng, Trung Uyên…; các nhà nghiên cứu văn hóa dân gian như: Nguyễn Đình Bưu, Nguyễn Xuân Cần, Trần Văn Lạng, Nguyễn Văn Phong…; các họa sĩ như: Trương Đình Hào, Văn Tơn, Lưu Thế Hân, Duy Lập, Vũ Công Trí, Bùi Ngọc Lân…; các nhạc sĩ: Trần Minh, Tạ Quang Tố, Lương Ngọc Chấn, Tuấn Khương, Bá Đạt, Ngọc Thạch, Xuân Oánh… cùng rất nhiều các văn nghệ sĩ khác. Các kiến trúc sư thuộc chuyên ngành kiến trúc cũng đã tham gia thiết kế xây dựng nhiều công trình lớn trong tỉnh.

Đời sống văn học nghệ thuật trong tỉnh được khắc họa trên báo chí sinh động hơn thông qua các tin tức, bài viết về các liên hoan ảnh, triển lãm mỹ thuật, hội thảo chuyên đề, tọa đàm văn nghệ, tổng kết trại sáng tác…

Trong thời đại ngày nay, khi trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển, đã làm thay đổi nhận thức của hầu hết mọi người. AI đã làm thay con người nhiều thứ, kể cả một số hoạt động viết, vẽ, sáng tác, tuy nhiên có một thứ là cảm xúc từ trái tim nghệ sĩ thì AI không thay thế được. Tất nhiên AI cũng không thể thay thế các nhà báo khi sáng tạo tác phẩm cụ thể, với góc nhìn mang tính bản thể, riêng biệt. Báo chí sẽ vẫn là công cụ tuyên truyền tuyệt vời nhất, lan tỏa đến công chúng kiến thức về mọi lĩnh vực, nhất là lan tỏa đời sống văn học nghệ thuật nhằm bồi đắp tâm hồn con người, giúp những giá trị tinh thần được tồn tại với thời gian.

 

Nguyễn Thị Mai Phương

Nguồn: https://baobacgiang.vn/bao-chi-lan-toa-doi-song-van-nghe-postid420294.bbg