Bệnh nhân Ebola tháo chạy sau các vụ tấn công bệnh viện ở Congo

(CLO) Các bác sĩ tuyến đầu chống dịch Ebola tại Cộng hòa Dân chủ Congo đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt vật tư y tế nghiêm trọng, trong khi các cơ sở điều trị liên tiếp bị tấn công và nhiều bệnh nhân bỏ trốn giữa lúc dịch bệnh tiếp tục lây lan nhanh.

Công Luận•26/05/2026

Ít nhất ba vụ tấn công nhằm vào các cơ sở y tế đã xảy ra tại tỉnh Ituri ở đông bắc Congo, nơi ghi nhận những ca Ebola đầu tiên của đợt bùng phát hiện nay. Hai vụ mới nhất diễn ra cuối tuần qua tại cùng một bệnh viện, khiến hơn 20 bệnh nhân tháo chạy.

Tại Bệnh viện Đa khoa Mongbwalu ở thị trấn Mongbwalu, 18 bệnh nhân đã bỏ trốn hôm 23/5 sau khi những người chưa rõ danh tính phóng hỏa các lều cách ly do tổ chức từ thiện y tế Bác sĩ không biên giới dựng lên.

Tiến sĩ Richard Lokodu, giám đốc Bệnh viện Đa khoa Mongbwalu, trong số các bệnh nhân bỏ trốn có một trường hợp đã được xác nhận dương tính với Ebola. “Điều đó có nghĩa là virus hiện vẫn đang lây lan trong cộng đồng và chưa được kiểm soát”, ông nói.

Đến 24/5, bệnh viện tiếp tục hứng chịu 4 đợt tấn công khác do các thanh niên được huy động bởi người thân của một lãnh đạo tôn giáo tử vong vì Ebola. Trong vụ việc này, thêm 7 bệnh nhân đã bỏ trốn. Cảnh sát và binh sĩ Congo sau đó phải được triển khai để lập lại trật tự.

Ông Lokodu cho biết một bệnh nhân nghi nhiễm Ebola trong tình trạng xuất huyết nặng đã tử vong khi cố gắng chạy khỏi giường bệnh trong đợt hỗn loạn thứ hai.

Thi thể người tử vong vì Ebola vẫn có khả năng lây nhiễm. Ảnh chụp màn hình

Theo giới chức y tế, những người tấn công muốn lấy thi thể nạn nhân Ebola để tự chôn cất theo phong tục địa phương. Tuy nhiên, thi thể người chết vì Ebola vẫn có khả năng lây nhiễm rất cao. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) nhiều lần cảnh báo việc chôn cất không an toàn - khi người thân tiếp xúc trực tiếp với thi thể mà không có thiết bị bảo hộ - là một trong những nguyên nhân chính khiến virus tiếp tục lan rộng.

Ngày 25/5, Uganda thông báo ghi nhận thêm hai ca Ebola xác nhận, nâng tổng số ca nhiễm tại nước này lên 7 người.

Các vụ việc làm dấy lên lo ngại về kịch bản tương tự đợt bùng phát Ebola giai đoạn 2018-2020 ở miền đông Congo, khi hàng loạt trung tâm điều trị bị tấn công và hơn 25 nhân viên y tế thiệt mạng.

Nhiều vụ bạo lực trước đây xuất phát từ sự giận dữ và hoài nghi trong cộng đồng địa phương. Một số người dân tin rằng dịch bệnh là giả hoặc phản đối quy trình xử lý thi thể người tử vong vì Ebola. Việc các tổ chức quốc tế đổ lượng lớn nhân lực và tài chính vào khu vực vốn bị bỏ quên nhiều năm vì xung đột cũng khiến nhiều người nghi ngờ động cơ thực sự phía sau các hoạt động chống dịch.

WHO trước đó đã tuyên bố đợt bùng phát chủng Ebola Bundibugyo hiếm gặp hiện nay là tình trạng khẩn cấp y tế công cộng gây quan ngại quốc tế. Đây được xem là đợt dịch lớn thứ ba trong lịch sử liên quan đến chủng virus này.

Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết đến nay đã ghi nhận hơn 900 ca nghi nhiễm, trong đó có 101 ca xác nhận mắc bệnh.

Ngày 25/5, ông Tedros cho biết số ca tử vong nghi liên quan đến đợt dịch hiện đã lên tới 220 người. Theo ông, việc phát hiện chậm các ca bệnh đang khiến lực lượng y tế “phải chạy đua để bắt kịp tốc độ lây lan”.