Chính sách “trải thảm đỏ" cho nhân tài ngành mũi nhọn

VTV.vn - Nếu khoa học và doanh nhân là động lực của phát triển, thì thể chế chính là “đường băng” để những động lực đó có thể cất cánh.

Phát biểu tại Diễn đàn “Khoa học và Doanh nhân trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”, ông Nguyễn Xuân Tự, Phó Vụ trưởng Vụ Công chức - Viên chức (Bộ Nội vụ) nhấn mạnh vào vấn đề chính sách thu hút, trọng dụng và đãi ngộ người có tài năng.

Ông Tự cho biết trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, đẩy mạnh chuyển đổi mô hình tăng trưởng, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, tư duy của Đảng về nhân tài tiếp tục được thể chế hóa thông qua nhiều nghị quyết, văn bản quan trọng như Nghị quyết 66, Nghị quyết 68, Nghị quyết 79 của Bộ Chính trị cùng các nghị quyết của Đảng về phát triển kinh tế - xã hội.

Theo ông Nguyễn Xuân Tự, các định hướng trong Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định yêu cầu nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, phát triển nhân lực chất lượng cao; đẩy mạnh thu hút, trọng dụng nhân tài; đồng thời khuyến khích, bảo vệ đội ngũ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm.

Về phương hướng thu hút, trọng dụng và đãi ngộ nhân tài trong giai đoạn tới, ông Nguyễn Xuân Tự, Phó Vụ trưởng Vụ Công chức - Viên chức cho biết, việc phát hiện, tuyển chọn, sử dụng và đãi ngộ nhân tài phải được thực hiện đồng bộ, minh bạch, có trách nhiệm giải trình, lấy hiệu quả công việc và sản phẩm đầu ra làm thước đo đánh giá. Chính sách cần bảo đảm tính linh hoạt, đột phá, thực chất, bền vững và tương xứng với năng lực, sự cống hiến của từng cá nhân.

Trong từng giai đoạn phát triển, cần xác định rõ các lĩnh vực ưu tiên để có chiến lược thu hút chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành và người có tài năng trong các ngành mũi nhọn như công nghệ lõi, chuyển đổi số, khoa học dữ liệu, năng lượng sạch, y sinh học…

Chính sách đãi ngộ phải gắn với mức độ đóng góp và vai trò chiến lược, bao gồm: tiền lương vượt trội, ưu đãi thuế thu nhập, hỗ trợ nhà ở, môi trường làm việc chất lượng cao, cơ hội học thuật, nghiên cứu, chính sách...

Với giải pháp cụ thể, ông Tự cho biết Bộ Nội vụ sẽ hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách thu hút, trọng dụng nhân tài cho cả khu vực công và khu vực tư. Trong đó sẽ sác định tiêu chí nhận diện nhân tài cấp quốc gia theo 03 nhóm đối tượng: Người Việt Nam ở trong nước; Người Việt Nam ở nước ngoài; Người nước ngoài.

Phát hiện và thu hút nhân tài theo nhóm đối tượng: Thực hiện cơ chế phát hiện chủ động, liên thông, đa kênh, kết hợp giữa đề xuất từ tổ chức chính trị - xã hội, cộng đồng chuyên gia và dữ liệu từ các cơ sở dữ liệu quốc gia và cơ sở chuyên ngành.

Chính sách đãi ngộ phải gắn với mức độ đóng góp và vai trò chiến lược, bao gồm: tiền lương vượt trội, ưu đãi thuế thu nhập, hỗ trợ nhà ở, môi trường làm việc chất lượng cao, cơ hội học thuật, nghiên cứu, chính sách,… Đồng thời, cần tạo điều kiện để nhân tài được tham gia vào các dự án, chương trình quốc gia; được đề xuất, phản biện và tham mưu chính sách; được vinh danh và bảo vệ danh tiếng.

Đối với khu vực tư, cần có cơ chế khuyến khích, vinh danh nhân tài ngoài nhà nước; cho phép doanh nghiệp tư “đặt hàng” các viện, trường; ban hành các giải thưởng, danh hiệu cấp quốc gia cho đổi mới sáng tạo, công nghệ, khởi nghiệp và chuyển giao tri thức.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội Tạ Văn Hạ và Tổng Biên tập Tạp chí Tổ chức nhà nước và Lao động Trần Nghị trao biểu trưng vinh danh các tập thể, cá nhân tiêu biểu trong lĩnh vực khoa học và kinh doanh đã có những đóng góp xuất sắc cho sự phát triển kinh tế và an sinh xã hội của đất nước.

Văn hóa như một dạng “vốn mềm”

Trong góc nhìn khác, bà Lê Thị Huyền Trang, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Doanh nhân Việt Nam – ASEAN nhấn mạnh tầm quan trọng của văn hoá và đạo đức doanh nhân trong thời kỳ toàn cầu hoá.

Theo bà Trang, sau hơn ba thập niên đổi mới, Việt Nam đã đạt được những thành tựu quan trọng về tăng trưởng kinh tế, hội nhập quốc tế và cải thiện đời sống nhân dân. Tuy nhiên, mục tiêu trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao trong những thập niên tới đòi hỏi một bước chuyển sâu hơn về chất lượng phát triển.

Trong bối cảnh toàn cầu hóa thế hệ mới, lợi thế cạnh tranh không còn nằm chủ yếu ở chi phí thấp hay quy mô sản xuất, mà ở năng lực hệ thống, tính minh bạch, chuẩn mực quản trị và độ tin cậy dài hạn.

Toàn cầu hóa hiện nay không chỉ là lưu chuyển hàng hóa và vốn, mà là sự hội tụ của tiêu chuẩn quản trị, trách nhiệm xã hội và phát triển bền vững. Chuỗi giá trị toàn cầu đánh giá doanh nghiệp không chỉ qua sản phẩm, mà qua hệ thống vận hành: minh bạch tài chính, kiểm soát rủi ro, tuân thủ lao động và trách nhiệm môi trường.

Tại đây, nhà đầu tư dài hạn quan tâm đến tính dự đoán và độ tin cậy của môi trường kinh doanh. Người lao động tìm kiếm môi trường làm việc công bằng và có ý nghĩa. Đối tác chiến lược yêu cầu sự nhất quán trong cam kết.

Trong bối cảnh đó, niềm tin trở thành tài sản chiến lược. Niềm tin làm giảm chi phí giao dịch, rút ngắn thời gian thương lượng và tạo điều kiện cho hợp tác dài hạn. Ngược lại, khi niềm tin thấp, hệ thống phải bù đắp bằng hợp đồng phức tạp, giám sát chặt chẽ và chi phí pháp lý cao hơn.

“Trong điều kiện toàn cầu hóa, văn hóa có thể được nhìn nhận như một dạng “vốn mềm” nguồn lực nội sinh ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng vận hành của doanh nghiệp và hiệu quả thị trường. Nếu được chuyển hóa đúng cách, vốn văn hóa có thể làm giảm chi phí giao dịch, tăng tính ổn định hợp tác và nâng cao sức chống chịu hệ thống”, bà Trang nhấn mạnh.

Nguồn: https://vtv.vn/chinh-sach-trai-tham-do-cho-nhan-tai-nganh-mui-nhon-100260515192653203.htm