“Đòn bẩy xanh” cho kinh tế nông thôn

OCOP du lịch đang được xem là hướng đi hiệu quả, bền vững, khi kết hợp giữa “kinh tế sản phẩm” và “kinh tế trải nghiệm”. Tại Thanh Hóa, những năm gần đây, nhiều chủ thể OCOP đã chủ động tìm tòi, kết nối sản xuất với hoạt động quảng bá du lịch. Từ đó, nâng cao giá trị sản phẩm, tạo “đòn bẩy” chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng xanh, đa giá trị.

Sản phẩm OCOP 3 sao khăn thổ cẩm Mường Khoòng được bày bán tại các khu du lịch.

Mỗi sản phẩm OCOP gắn liền với câu chuyện văn hóa, sắc thái địa phương, vì thế khi kết nối với du lịch đã tạo nên trải nghiệm độc đáo cho du khách. Sản phẩm OCOP du lịch đang hình thành những điểm đến hấp dẫn du khách, nơi “đánh thức” câu chuyện văn hóa bản địa.

Năm 2019, sản phẩm bánh gai của cơ sở sản xuất Lâm Thắm, thuộc làng nghề truyền thống bánh gai Tứ Trụ, xã Thọ Xuân được công nhận sản phẩm OCOP 3 sao. Sản phẩm bánh gai gắn liền với câu chuyện về tục dâng lên tiến vua và chỉ được làm vào những ngày lễ, tết, dịp quan trọng. Với hương vị thơm ngon đặc biệt, nhiều người yêu thích nên sau này làng nghề sản xuất quanh năm để bán cho khách. Bánh gai Tứ Trụ đã trở thành món ăn đặc sản của Thanh Hóa ngon trứ danh, nổi tiếng khắp mọi miền đất nước. Với mong muốn quảng bá sản phẩm OCOP bánh gai với du khách, cơ sở đã kết nối với các khu du lịch trong tỉnh đến Khu Di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh và Cảng Hàng không Thọ Xuân. Đồng thời, chủ động đấu mối với các đơn vị lữ hành để đưa khách đến tham quan trực tiếp làng nghề. Tại đây, du khách được trải nghiệm quy trình làm bánh gai, ăn thử, nên rất hứng thú, mua về làm quà.

Anh Lê Văn Ngọc, du khách đến từ Hà Nội cho biết: “Tôi đã đến Thanh Hóa nhiều lần, nhưng đây là lần đầu tiên được trải nghiệm làm bánh gai, rất thú vị. Bánh gai còn là sản phẩm OCOP nữa, trực tiếp làm và ăn thử nên tôi rất tin tưởng mua về làm quà cho người thân”.

Theo ông Lê Hữu Lâm, chủ cơ sở sản xuất bánh gai Lâm Thắm, những chuyến du lịch trải nghiệm làng nghề du khách được thưởng thức những chiếc bánh, có số điện thoại gọi đặt mua trên trang mạng. Quan trọng hơn, sản phẩm của cơ sở được du khách trong và ngoài tỉnh biết đến nhiều hơn, có khách còn đưa bánh ra nước ngoài làm quà và giới thiệu cho nhiều người.

Vài năm gần đây, khăn dệt thổ cẩm Mường Khoòng - sản phẩm OCOP 3 sao đã trở thành sản phẩm đặc sắc của xã Pù Luông cung cấp cho khách du lịch khi đến nơi đây. Chương trình mỗi xã một sản phẩm OCOP được xem là “công cụ” quan trọng giúp sản phẩm thổ cẩm địa phương “nâng tầm”, có sức lan tỏa mạnh mẽ. Hiện nay, sản phẩm OCOP của làng nghề phục vụ cho khách đến thăm các khu du lịch như: Pù Luông, bản Đôn, bản Hiêu, Son - Bá - Mười và các khu du lịch trong tỉnh. Đặc biệt, khách du lịch nước ngoài rất thích và mua nhiều sản phẩm dệt thổ cẩm truyền thống của làng nghề làm quà lưu niệm. Khăn thổ cẩm Mường Khoòng từ chỗ chỉ phục vụ cuộc sống sinh hoạt của đồng bào dân tộc, nay đã và đang trở thành sản phẩm thương mại gắn với phát triển du lịch cộng đồng. Nhờ đó, nghề dệt thổ cẩm truyền thống địa phương đã được khôi phục và phát triển mạnh mẽ với trên 120 hộ và gần 300 người trực tiếp tham gia, mang lại thu nhập ổn định.

Bà Hà Thị Lý ở thôn Lặn Ngoài - một trong những người giữ nghề dệt thổ cẩm lâu năm trong xã chia sẻ: “Từ ngày khăn thổ cẩm được công nhận OCOP 3 sao, sản phẩm quảng bá rộng rãi, bán được nhiều hơn, nhiều du khách biết đến hơn. Chúng tôi đang cố gắng tạo thêm những mẫu mã đẹp, để khăn thổ cẩm có thể vươn xa hơn nữa”.

Bà Hà Thị Lý, thôn Lặn Ngoài, xã Pù Luông - một trong những người gìn giữ nghề dệt khăn thổ cẩm lâu năm.

Trong bối cảnh du lịch trải nghiệm đang trở thành xu hướng phát triển bền vững thì việc tích hợp sản phẩm OCOP vào chuỗi giá trị du lịch nông thôn được xem là giải pháp “kép” mang lại hiệu quả kinh tế cao. Đến thời điểm này, toàn tỉnh có 674 sản phẩm OCOP phong phú, đa dạng các nhóm hàng. Trong khi đó, Thanh Hóa có nhiều điểm du lịch nổi tiếng, thu hút lượng lớn du khách đến tham quan. Trên địa bàn tỉnh cũng đã có hơn 20 điểm giới thiệu và bán sản phẩm OCOP cùng hàng chục chuỗi du lịch sinh thái, văn hóa, nghỉ dưỡng gắn với vùng sản xuất. Đây chính là tiềm năng để sản phẩm OCOP có thể kết nối du lịch, gia tăng giá trị.

Mặc dù tiềm năng lớn, hiệu quả cao, nhưng thực tế việc quảng bá sản phẩm OCOP gắn với du lịch mới có số ít chủ thể trong tỉnh quan tâm, cách thức triển khai cũng chưa chuyên nghiệp nên chưa thu hút được nhiều du khách. Để phát triển mạnh hơn mô hình này, các ngành chức năng và chính quyền các địa phương đang tích cực tuyên truyền, vận động các chủ thể OCOP hiểu rõ về giá trị, tiềm năng của mô hình OCOP gắn với du lịch. Đồng thời, tổ chức đào tạo, tập huấn nâng cao năng lực, kỹ năng phục vụ, quản lý, làm dịch vụ du lịch cho các chủ thể. Đẩy mạnh quảng bá, kết nối thị trường, liên kết với các doanh nghiệp lữ hành để đưa sản phẩm OCOP vào tour du lịch. Bên cạnh đó, các chủ thể cũng đang nỗ lực đổi mới để mỗi sản phẩm OCOP là một đại sứ văn hóa có mẫu mã đẹp, tiện dụng cho du khách mang theo và gắn với một câu chuyện hay, một trải nghiệm thực tế thú vị tại điểm đến.

Việc phát triển sản phẩm OCOP gắn với du lịch mang lại nhiều lợi ích thiết thực. Hướng đi này giúp bảo tồn và giới thiệu các giá trị văn hóa vật thể, phi vật thể của địa phương; đưa sản phẩm OCOP tiếp cận gần hơn du khách, kích cầu nhu cầu mua sắm và quảng bá sản phẩm.

Bài và ảnh: Hương Hạnh

Nguồn: https://baothanhhoa.vn/don-bay-xanh-cho-kinh-te-nong-thon-284270.htm