Δακτύλιος κόλπων

Συμβάλλοντας στην παραδοσιακή πολιτιστική ταυτότητα των εθνοτικών μειονοτικών κοινοτήτων στο Κον Τουμ και σε συνδυασμό με τις σαγηνευτικές μελωδίες των γκονγκ και των τυμπάνων στα φεστιβάλ, υπάρχουν πολλοί σαγηνευτικοί και μαγευτικοί χοροί Xoang. Στα φεστιβάλ των χωριών ή στις οικογενειακές γιορτές, ο χορός Xoang είναι ζωηρός και θορυβώδης. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια κηδειών ή περιόδων ασθένειας, ο χορός Xoang γίνεται αργός και μελαγχολικός.

Στη μικρή της κουζίνα, η διακεκριμένη τεχνίτρια Y Der από το χωριό Kon Sơ Tiu (κοινότητα Ngọc Réo, περιοχή Đăk Hà) άναψε τα γέλια όταν ρωτήθηκε για τον παραδοσιακό χορό της φυλής Tơ Đrá στην ορεινή περιοχή Ngọc Wang. Ενώ εξηγούσε χαλαρά, κατά καιρούς σηκωνόταν και εικονογραφούσε με ενθουσιασμό τον χορό με χειρονομίες και κινήσεις των ποδιών. Ο χορός «Γιορτή του Νέου Ρυζιού» από μόνος του, αν και όχι μακρύς, περιλαμβάνει πολλές ζωηρές κινήσεις και στάσεις, μιμούμενη καθημερινές δραστηριότητες που σχετίζονται με την παραγωγική διαδικασία, από το κόψιμο δέντρων και τον καθαρισμό της γης, το όργωμα του εδάφους, τη σπορά σπόρων, μέχρι το ξεβοτάνισμα, το κυνήγι πουλιών και το αλώνισμα του ρυζιού...

Ασκήσεις για ιγμόρεια στο χωριό . Φωτογραφία: TN

Σύμφωνα με την κα Y Der, τα μοναδικά και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των Xơ Đăng και άλλων εθνοτικών μειονοτικών ομάδων (Gié Triêng, Ba Na, Gia Rai, κ.λπ.) στα Βόρεια Κεντρικά Υψίπεδα μπορούν να εκτιμηθούν πραγματικά μόνο όταν εναρμονίζονται με τον ρυθμό των γκονγκ και των τυμπάνων και αναγνωρίζονται, πρώτα και κύρια, από την ίδια την κοινότητα. Ίσως αυτή να είναι η ίδια η ψυχή του χορού των γκονγκ και των τυμπάνων κάθε εθνοτικής ομάδας και κοινότητας· τα εγκάρδια συναισθήματα που κάθε κοινότητα και εθνοτική ομάδα έχει ενσταλάξει στις αρχαίες πολιτιστικές της ρίζες, τις οποίες, μέσα από αμέτρητες χαρές και λύπες, ευτυχία και δυσκολίες, οι άνθρωποι είναι αποφασισμένοι να διατηρήσουν για τις επόμενες γενιές.

Θυμάμαι ακόμα τις νύχτες που νέοι και ηλικιωμένοι άνδρες και γυναίκες στο χωριό Ba Rgốc (κοινότητα Sa Sơn, περιοχή Sa Thầy) συγκεντρώνονταν, εξασκούμενοι επιμελώς για να οργανώσουν την τελετή επιδίωξης ειρήνης των ανθρώπων Gia Rai. Σύμφωνα με την κα Y Tưng, λάτρη του παραδοσιακού χορού εδώ, όλοι οργανώνονταν από την Yàng (την υπέρτατη θεότητα) από την αρχαιότητα. Ενώ τα γκονγκ και τα παραδοσιακά μουσικά όργανα (συνήθως t'rưng, ​​​​ting ning, μεγάλο τύμπανο, μικρό τύμπανο κ.λπ.) είναι για άνδρες, ο παραδοσιακός χορός προορίζεται για γυναίκες. Κατά τη διάρκεια των φεστιβάλ και των εορτασμών, τα γκονγκ και ο παραδοσιακός χορός είναι σαν αδέρφια, σαν εραστές που δεν χωρίζουν ποτέ.

Είναι αδύνατο να εκτελέσεις γκονγκ και άλλα παραδοσιακά μουσικά όργανα χωρίς να συνοδεύσεις χορούς xoang, όπως ακριβώς είναι αδύνατο να ενταχθείς αυθόρμητα σε έναν κύκλο χορού xoang χωρίς τους αρμονικούς ήχους των γκονγκ. Είτε σε στιγμές θλίψης είτε χαράς, σε μεγάλες γιορτές είτε σε μικρές τελετές, τα γκονγκ και οι χοροί xoang είναι αχώριστα. Όταν τα γκονγκ τιμώνται ως άυλη πολιτιστική κληρονομιά της ανθρωπότητας, αυτό περιλαμβάνει επίσης έμμεσα την ήσυχη και διακριτική συμβολή αυτών των απλών αλλά συναρπαστικών, ανεπιτήδευτων αλλά μοναδικών χορών xoang.

Δακτύλιος ιγμορείων. Φωτογραφία: TN

Επομένως, σύμφωνα με τον τεχνίτη Y Nhien, έναν άνθρωπο της φυλής Trieng από το χωριό Dak Rang (κοινότητα Dak Duc, περιοχή Ngoc Hoi), από την αρχαιότητα, δεν είχαν όλα τα νοικοκυριά ένα πλήρες σετ γκονγκ και τυμπάνων. Τα αγόρια μάθαιναν να παίζουν τα γκονγκ μόνο όταν ήταν αρκετά μεγάλα (γύρω στα δώδεκα ή δεκατρία). Τα κορίτσια μπορούσαν να εξοικειωθούν με τον ρυθμό του χορού xoang μέχρι την ηλικία των επτά ή οκτώ ετών. Σαν να ήταν ενσωματωμένος στην αναπνοή τους από τη γέννησή τους, η εκμάθηση του xoang δεν είναι δύσκολη. Ο χορευτής xoang διατηρεί πάντα την πλάτη του ίσια και τους ώμους του ισορροπημένους, ενώ τα χέρια και τα πόδια του κινούνται συνεχώς με ρυθμικό και χαριτωμένο τρόπο. Όταν φτάσουν σε ένα σημείο όπου απλώς ακούγοντας τον ήχο των γκονγκ και των τυμπάνων τα κάνει να αναπηδούν τα πόδια τους, να κουνούν τα χέρια τους και να λικνίζουν το σώμα τους... τότε ο χορός xoang έχει πραγματικά ενσωματωθεί μέσα τους.

Έχοντας εξοικειωθεί με την τέχνη της ιγμορίτιδας από την παιδική ηλικία, και με το πέρασμα του χρόνου και τη συμμετοχή σε πολυάριθμα φεστιβάλ και πολιτιστικές εκδηλώσεις, τα ιγμόρεια των γυναικών έχουν γίνει πιο χαριτωμένα, ώριμα, σαγηνευτικά και δελεαστικά. Σχεδόν κάθε κορίτσι στο χωριό γνωρίζει για την ιγμορίτιδα, αλλά μόνο λίγα αναγνωρίζονται ως «επιδέξια ή άριστα ιγμορίτιδα» ικανά να διδάξουν άλλα. Ακολουθώντας τα βήματα των μητέρων, των γιαγιάδων, των αδελφών και των θειών τους, εξασκούνται και διδάσκουν επιμελώς τις κόρες και τις ανιψιές τους.

Περήφανη για την ομορφιά του χορού γκονγκ και xoang της εθνοτικής ομάδας Ba Na, η τεχνίτρια Y Hanh στο χωριό Kon Klor (περιφέρεια Thang Loi, πόλη Kon Tum) αναγνωρίζει ότι: Ένας όμορφος και αποτελεσματικός χορός xoang είναι αυτός με εξαιρετικές ιδέες, σαφή δομή και πλούσιες, ευέλικτες κινήσεις που εκτελούνται ομοιόμορφα. Από το μοντέλο των αρχαίων χορών xoang, οι μεταγενέστερες γενιές γυναικών έχουν δημιουργήσει πολλές νέες κινήσεις και χορούς xoang, που συνδέονται με την καθημερινή ζωή, συμβάλλοντας στο να γίνουν οι χοροί xoang σε φεστιβάλ και παραστάσεις πλουσιότεροι, πιο ζωντανοί, ελκυστικοί και πιο φρέσκοι. Σε συνδυασμό με τις προσπάθειες εισαγωγής του χορού γκονγκ και xoang στα σχολεία, πολλοί χοροί xoang με θέματα όπως «πάω σχολείο», «χαρά που πηγαίνω σχολείο», «μελέτησα σκληρά» και «φιλία»... όλοι χρησιμοποιούν ευέλικτα ρυθμικές, ενεργητικές κινήσεις, μιμούμενοι δραστηριότητες όπως το να κάθεσαι στην τάξη, να σπουδάζεις, να γυμνάζεσαι, να παίζεις στην αυλή του σχολείου κ.λπ.

Ταν Νχου