Giữ hồn văn hóa Chăm trong kỷ nguyên mới

Những đền tháp hàng trăm năm tuổi đang oằn mình trước biến đổi khí hậu; nhiều nghi lễ, phong tục và làng nghề của người Chăm đối mặt nguy cơ đứt gãy truyền đời. Đây là cảnh báo được nêu tại hội thảo bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa Chăm ở Khánh Hòa.

Hội thảo thu hút sự tham dự của 250 đại biểu, trong đó có hơn 100 giáo sư, tiến sĩ đầu ngành về nghiên cứu văn hóa, dân tộc và di sản - Ảnh: ĐỨC CƯỜNG

Sáng 27-6, trong khuôn khổ Ngày hội Văn hóa dân tộc Chăm lần thứ VI, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp UBND tỉnh Khánh Hòa tổ chức hội thảo khoa học "Bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Chăm trong kỷ nguyên mới". 

Hội thảo quy tụ đông đảo nhà nghiên cứu, chuyên gia bảo tồn, nhà quản lý văn hóa và nghệ nhân người Chăm.

Khi giá trị văn hóa đối mặt với thách thức của thời gian

Hội thảo diễn ra trong bối cảnh nhiều giá trị văn hóa Chăm đang đứng trước những thách thức mới khi biến đổi khí hậu, quá trình đô thị hóa và sự thay đổi trong đời sống xã hội tác động ngày càng mạnh mẽ đến các di sản vật thể và phi vật thể.

Phát biểu tham luận, PGS.TS. Ngô Văn Doanh cho rằng hệ thống đền tháp Chăm còn lại ở Khánh Hòa và khu vực Nam Trung Bộ là những minh chứng đặc sắc cho tiến trình phát triển nghệ thuật kiến trúc Chămpa qua nhiều thế kỷ.

Từ cụm tháp Hòa Lai, Tháp Bà Pô Nagar đến Pô Klong Garai, Pô Rome, mỗi công trình đều phản ánh những giai đoạn phát triển khác nhau của nền nghệ thuật Chămpa.

Theo ông, ngoài các di tích đã được UNESCO ghi danh, các quần thể đền tháp Chăm, hệ thống thủy lợi cổ, lễ hội, sử thi và nhiều loại hình di sản khác cần tiếp tục được nghiên cứu, nhận diện và quảng bá rộng rãi hơn trên bản đồ di sản văn hóa Việt Nam và thế giới.

Nhiều tham luận cũng cảnh báo tình trạng xuống cấp của các đền tháp Chăm dưới tác động của môi trường tự nhiên. Các chuyên gia đề xuất tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ trong bảo tồn vật liệu, xây dựng cơ sở dữ liệu số về hiện trạng di tích, đẩy mạnh quan trắc môi trường và bố trí nguồn lực thường xuyên cho công tác bảo trì định kỳ.

Có thể bạn quan tâm

Hà Nội: Vinh danh làng nghề và nghề ướp trà sen Tây HồSáng 27-6, tại Đình làng Quảng Bá, UBND phường Tây Hồ tổ chức Lễ công bố và trao bằng công nhận Làng nghề truyền thống "Làng nghề ướp trà sen Quảng Bá" và Nghề truyền thống "Nghề ướp trà sen Quảng An", gắn với quảng bá văn hóa, du lịch Hồ Tây năm 2026. Sự kiện tiếp tục khẳng định giá trị của nghề ướp trà sen - một di sản văn hóa đặc sắc của vùng Hồ Tây, đồng thời tạo động lực phát triển du lịch văn hóa và kinh tế sáng tạo của địa phương.

Hà Nội giải đáp câu hỏi 'người dân vào vùng phát thải thấp gửi xe ở đâu?'Một số chuyên gia cho rằng, để thực hiện vùng phát thải thấp, việc chủ động quy hoạch và bố trí đủ các bãi đỗ, điểm trông giữ xe ở khu vực giáp ranh là yêu cầu cấp thiết.

"Hana Korea" khắc họa hành trình hòa nhập đầy thử thách của người đào tẩu Triều Tiên(HTV) - Bộ phim hợp tác giữa Hàn Quốc và Đan Mạch mang tên "Hana Korea" sẽ ra mắt khán giả vào tháng 7 tới. Phim kể câu chuyện về hành trình thích nghi của những người đào tẩu Triều Tiên khi bắt đầu cuộc sống mới tại Hàn Quốc.

Cụm tháp Chăm Poklong Garai ở Khánh Hòa - Ảnh: ĐỨC CƯỜNG

Sản phẩm gốm thủ công Bàu Trúc của người Chăm ở Khánh Hòa - Ảnh: NÚI XANH

Ở lĩnh vực di sản phi vật thể, Th.S Dương Thị Anh (Cục Di sản văn hóa ) cho rằng nghề làm gốm truyền thống của người Chăm dù đã được UNESCO ghi danh vào danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp vẫn đang đối mặt với nguy cơ đứt gãy truyền nghề do thiếu lớp kế cận, nguyên liệu hạn chế và sức ép cạnh tranh từ sản phẩm công nghiệp.

Theo bà, bảo tồn di sản không đồng nghĩa với việc "đóng băng" các giá trị truyền thống mà cần tạo điều kiện để di sản tiếp tục thích ứng với đời sống đương đại, trở thành nguồn lực cho phát triển du lịch văn hóa, kinh tế sáng tạo và sinh kế bền vững cho cộng đồng.

Giữ hồn văn hóa Chăm trong kỷ nguyên mới

Nhiều ý kiến tại hội thảo thống nhất rằng trong kỷ nguyên mới, bảo tồn văn hóa Chăm không chỉ dừng lại ở việc gìn giữ những công trình cổ hay phục dựng nghi lễ truyền thống, mà quan trọng hơn là giúp di sản tiếp tục hiện diện trong đời sống cộng đồng. 

Việc bảo tồn cần được trao truyền cho thế hệ trẻ và đóng góp vào sự phát triển bền vững của địa phương cũng như đất nước.

Di tích, di sản văn hóa Chăm ở Khánh Hòa đã được tích hợp trên không gian số giúp người dân và du khách dễ dang tra cứu để tìm hiểu - Ảnh: ĐỨC CƯỜNG

Hoa Kỳ - Việt Nam: Đừng bỏ lỡ

Việt Nam khuyến khích doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư vào công nghệ caoSáng 26/6, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng tiếp ông Jeff Place, Giám đốc Chuỗi cung ứng của Tập đoàn Coherent (Hoa Kỳ). Tại buổi tiếp, Phó Thủ tướng khẳng định Việt Nam khuyến khích các doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và công nghiệp bán dẫn.

Khuyến khích các doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư trong lĩnh vực công nghệ caoPhó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết Việt Nam hoan nghênh các doanh nghiệp Hoa Kỳ tiếp tục mở rộng hoạt động tại Việt Nam, nhất là trong các ngành công nghệ cao và lĩnh vực có giá trị gia tăng lớn.

Việt Nam - Hoa Kỳ tăng cường hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranhVTV.vn - Ngày 22/6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Quyền Bộ trưởng Bộ Hải quân Hoa Kỳ Hùng Cao.

Tại hội thảo, ban tổ chức đã cho ra mắt trang thông tin điện tử di sản văn hóa Chăm tại Khánh Hòa. Thông qua ứng dụng công nghệ số, Khánh Hòa hướng đến mục tiêu nâng cao trải nghiệm và khả năng tiếp cận của công chúng đối với di sản văn hóa Chăm, góp phần thúc đẩy việc bảo tồn đi đôi với phát huy trong bối cảnh chuyển đổi số.

Ông Nguyễn Long Biên - Phó chủ tịch thường trực UBND tỉnh Khánh Hòa - cho biết thông qua những "hiến kế" của các đại biểu tại hội thảo, thời gian tới tỉnh sẽ phối hợp với các nhà khoa học, chuyên gia và đặc biệt là cộng đồng người Chăm, tập trung nhận diện đầy đủ giá trị di sản văn hóa Chăm, từ kiến trúc đền tháp, lễ hội đến các nghề thủ công truyền thống.

Việc này nhằm nghiên cứu đề ra các giải pháp khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên văn hóa  gắn với phát triển du lịch, kinh tế sáng tạo, tạo sinh kế bền vững, nâng cao đời sống người dân. Qua đó góp phần đưa văn hóa Chăm trở thành một trong những sản phẩm văn hóa đặc trưng của Khánh Hòa.

Trở lại chủ đề

ĐỨC CƯỜNG

Nguồn: https://tuoitre.vn/giu-hon-van-hoa-cham-trong-ky-nguyen-moi-100260627113943007.htm