Tháo gỡ vướng mắc, phá bỏ lực cản
Chỉ trong vòng hơn một tháng, Sở KHCN đã chủ trì liên tiếp 3 hội thảo quan trọng liên quan đến phát triển KHCN, ĐMST và CĐS. Đáng chú ý là hội thảo “Đổi mới quản lý, nâng cao hiệu quả nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và ĐMST theo Nghị quyết số 57-NQ/TW, ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị, Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2025 và các quy định mới”.
Theo Giám đốc Sở KHCN Đặng Ngọc Tuấn, những tham luận và ý kiến trao đổi tại hội thảo có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc, góp phần quan trọng trong việc hoàn thiện tư duy, định hướng và giải pháp phát triển KHCN, ĐMST và CĐS của tỉnh trong giai đoạn mới. Đặc biệt, hội thảo đã đánh giá khách quan thực trạng, nhận diện các tồn tại, hạn chế và “điểm nghẽn”, rào cản đang kìm hãm sự phát triển KHCN, như: Cơ chế tài chính còn ràng buộc; thủ tục hành chính phức tạp; thiếu cơ chế chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu; chưa có chính sách đủ mạnh để thu hút, giữ chân và phát huy đội ngũ nhân lực chất lượng cao...
Ngay sau hội thảo, các ý kiến được tổng hợp, lựa chọn những ý tưởng và mô hình kết nối hiệu quả để gửi đến lãnh đạo tỉnh và các cơ quan chức năng cùng nghiên cứu, sớm hoàn thiện cơ chế, chính sách và xây dựng các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.
 |
| Các mô hình “chợ số” được triển khai hiệu quả trong toàn tỉnh - Ảnh: Hội LHPN xã Cam Hồng |
Tiếp sau đó là các hội thảo chuyên sâu về “Phân tích nội hàm chỉ số ĐMST cấp địa phương (PII) của tỉnh Quảng Trị và giải pháp nâng cao trong thời gian tới” và “Nâng cao năng suất, chất lượng của sản phẩm, hàng hóa trên cơ sở áp dụng các giải pháp về tiêu chuẩn đo lường chất lượng, hệ thống quản lý tiên tiến, công cụ cải tiến năng suất, chất lượng trên địa bàn tỉnh Quảng Trị”.
Với sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành cùng kinh nghiệm thực tiễn, đề xuất tháo gỡ “điểm nghẽn” từ các sở, ngành, đơn vị, doanh nghiệp, địa phương trên địa bàn tỉnh, nhiều giải pháp hiệu quả đã được đưa ra giúp Quảng Trị giải quyết các khó khăn vướng mắc trong quá trình triển khai.
Sở KHCN cũng vừa có thông báo đề nghị các sở, ban, ngành, UBND các xã, phường, đặc khu, các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị-xã hội, các viện, trường, doanh nghiệp xây dựng và gửi đề xuất đặt hàng nhiệm vụ/cụm nhiệm vụ/chuỗi nhiệm vụ KHCN và ĐMST năm 2026.
Mới đây, đoàn công tác của Sở KHCN phối hợp với Ban Văn hóa-Xã hội, HĐND tỉnh tổ chức khảo sát thực tế tại một số doanh nghiệp trên địa bàn nhằm phục vụ xây dựng chính sách hỗ trợ phát triển KHCN, ĐMST và CĐS giai đoạn 2026-2030. Nội dung khảo sát tập trung vào tình hình ứng dụng KHCN, ĐMST và CĐS cũng như những khó khăn, nhu cầu hỗ trợ của doanh nghiệp trong quá trình sản xuất, kinh doanh. Đây là cơ sở quan trọng để hoàn thiện các chính sách hỗ trợ phù hợp với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.
Không chỉ riêng Sở KHCN, nhiều đơn vị, địa phương, sở, ban, ngành cũng đang nỗ lực hòa mình với “dòng chảy” của KHCN, ĐMST và CĐS, trong đó, nhiệm vụ cấp thiết hàng đầu là tháo gỡ các vướng mắc, khó khăn. Đối với ngành Nông nghiệp và Môi trường, theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Trần Đình Hiệp, những hạn chế của ngành chính là nhân lực KHCN còn hạn chế, phân bổ không đều; nguồn kinh phí KHCN thấp và thiếu ổn định; định mức kinh phí và thủ tục thanh quyết toán chưa phù hợp thực tiễn; chuyển giao và ứng dụng kết quả KHCN còn hạn chế; liên kết “4 nhà” còn lỏng lẻo, thiếu cơ chế ràng buộc; doanh nghiệp đầu tư KHCN còn ít, quy mô nhỏ.
Trong bối cảnh đó, ngành Nông nghiệp và Môi trường tỉnh cam kết triển khai đồng bộ các định hướng: Nông nghiệp xanh, tuần hoàn và thích ứng biến đổi khí hậu; ứng dụng công nghệ cao và CĐS trong nông nghiệp; phát triển chuỗi giá trị nông sản chủ lực gắn với chế biến và thương hiệu; kinh tế rừng, lâm nghiệp bền vững và môi trường; thủy sản và kinh tế biển. Qua đó, tư duy “kinh tế nông nghiệp” thay cho “sản xuất nông nghiệp”, khai thác tối đa tiềm năng lợi thế của tỉnh sau sáp nhập để nông nghiệp thực sự là trụ đỡ vững chắc và trụ cột phát triển của tỉnh nhà.
Tăng tốc, đột phá, sáng tạo
Với quyết tâm phát triển KHCN, ĐMST và thúc đẩy CĐS toàn diện, Quảng Trị nỗ lực tăng tốc, đột phá, sáng tạo với những giải pháp kịp thời, hiệu quả. Ngay từ tháng 12/2025, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã ban hành Chương trình hành động số 06-Ctr/TU về phát triển KHCN, ĐMST và đẩy mạnh CĐS toàn diện trên 3 trụ cột: Chính quyền số, kinh tế số và xã hội số.
Tiếp đó, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh cũng đã ban hành Nghị quyết số 05-NQ/TU, ngày 3/4/2026 về đột phá CĐS gắn với cải cách hành chính tỉnh Quảng Trị giai đoạn 2026-2030... Mới đây, Ban Thường vụ Tỉnh ủy đã ban hành kế hoạch triển khai một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm tiếp tục đẩy mạnh phong trào “Bình dân học vụ số”.
Ban Chỉ đạo Phát triển KHCN, ĐMST và CĐS tỉnh được kiện toàn từ tháng 10/2025 do đồng chí Bí thư Tỉnh ủy làm trưởng ban. Ngay tại phiên họp định kỳ quý I/2026 của Ban Chỉ đạo, đồng chí Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Văn Phương đã gợi mở, đối với KHCN cần chú trọng phát triển theo hướng công nghệ trình độ cao; vấn đề khởi nghiệp, ĐMST; đẩy mạnh CĐS trên cả 3 trụ cột là chính quyền số, kinh tế số, xã hội số. Cần chú ý đến cơ sở dữ liệu dùng chung của tỉnh và dữ liệu chuyên ngành liên quan đến các lĩnh vực, như: Hộ tịch, y tế, dân cư, đất đai… phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành và cung cấp thông tin cho người dân, doanh nghiệp. Cùng với đó, chú trọng đào tạo nguồn nhân lực, nhất là nhân lực chất lượng cao của các cơ quan, đơn vị, địa phương trong thời đại công nghệ số...
Giai đoạn 2021-2025, toàn tỉnh triển khai 229 nhiệm vụ KHCN các cấp. Tỉ lệ kết quả nghiên cứu được ứng dụng đạt khoảng trên 80% trên tổng số nhiệm vụ KHCN hoàn thành. Nhiều kết quả nghiên cứu đã được chuyển giao và áp dụng vào thực tiễn, góp phần giải quyết hiệu quả các vấn đề cấp thiết tại địa phương.
Chỉ trong một thời gian ngắn, UBND tỉnh đã nỗ lực ráo riết triển khai nhiều phần việc liên quan đến phát triển KHCN, ĐMST và CĐS. Từ đầu năm 2026 đến nay, theo thống kê sơ bộ, UBND tỉnh đã ban hành hơn 20 quyết định, kế hoạch, công văn liên quan đến Nghị quyết số 57-NQ/TW. Trong đó, có những nội dung quan trọng, như: Kế hoạch cải thiện và nâng cao Chỉ số đổi mới sáng tạo cấp địa phương (PII) của tỉnh Quảng Trị năm 2026 và những năm tiếp theo; quyết định phê duyệt đề án nâng cấp Trung tâm giám sát, điều hành thông minh, trung tâm dữ liệu điện tử tỉnh Quảng Trị giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2035; kế hoạch về phát triển thị trường KHCN, doanh nghiệp KHCN tỉnh Quảng Trị đến năm 2030, kế hoạch phát triển KHCN và ĐMST tỉnh Quảng Trị giai đoạn 2026-2030.
Những nỗ lực trên chính là minh chứng cho sự tăng tốc mạnh mẽ của Quảng Trị nhằm đưa KHCN, ĐMST và CĐS trở thành động lực tăng trưởng mới và sẵn sàng chào đón cơ hội phát triển mới.
Mai Nhân
Nguồn: https://baoquangtri.vn/khoa-hoc-cong-nghe/202607/khoi-thong-diem-nghen-don-dau-van-hoi-7e42c11/
