Nhân lên màu xanh hy vọng

Những năm gần đây, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng đã trở thành “đòn bẩy” quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả bảo vệ và phát triển rừng ở Tuyên Quang. Khi lợi ích kinh tế gắn trực tiếp với trách nhiệm giữ rừng, người dân không chỉ thay đổi nhận thức mà còn chủ động tham gia bảo vệ rừng, tạo nên sự đồng thuận từ cơ sở, từng bước giữ vững màu xanh bền vững.

Cán bộ Hạt Kiểm lâm khu vực VII cùng người dân tuần tra, xác định hiện trạng rừng.

Có mặt tại thôn Minh Thượng, xã Bắc Quang, cùng tổ tự quản bảo vệ rừng đi tuần tra, chúng tôi cảm nhận rõ sự gắn bó giữa con người với rừng. Cánh rừng tự nhiên rộng hơn 128 ha nơi đây vẫn xanh tốt, gần như nguyên vẹn qua nhiều năm. Điều đáng nói, suốt hàng chục năm qua, khu rừng này chưa từng bị xâm hại.

Ông Hoàng Việt Trinh, thành viên tổ bảo vệ rừng cho biết, việc tuần rừng đã trở thành nền nếp thường xuyên: “Từ khi có chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, bà con hiểu rõ hơn giá trị của rừng. Giữ rừng cũng chính là giữ nguồn sống của mình, nên ai cũng có ý thức hơn, cùng tham gia tuần tra, bảo vệ”.

Không chỉ lực lượng nòng cốt, ý thức ấy đã lan tỏa đến từng hộ dân trong thôn. Ông Hoàng Xuân Tân, Trưởng thôn Minh Thượng khẳng định, 100% hộ dân đã ký cam kết không chặt phá rừng, không buôn bán lâm sản trái phép. “Khi rừng mang lại thu nhập ổn định, người dân càng có trách nhiệm hơn. Giữ rừng giờ vừa là nghĩa vụ, vừa là quyền lợi thiết thực của mỗi gia đình”, ông Tân chia sẻ.

Từ thực tế ở Minh Thượng cho thấy, khi người dân được hưởng lợi trực tiếp, họ sẽ trở thành lực lượng bảo vệ rừng tích cực và bền vững nhất. Đây cũng là cách làm đang phát huy hiệu quả tại khu vực Bắc Quang - nơi Hạt Kiểm lâm khu vực 7 quản lý gần 73 nghìn ha đất tự nhiên.

Theo bà Phạm Thị Thơm, Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm khu vực 7 Bắc Quang, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng đã tạo động lực rõ rệt trong công tác bảo vệ rừng: “Nguồn kinh phí được chi trả kịp thời giúp duy trì hiệu quả hoạt động của các tổ tự quản. Người dân không chỉ tích cực tuần rừng mà còn là lực lượng nòng cốt trong phòng cháy, chữa cháy rừng tại cơ sở”.

Người dân thôn Minh Thượng, xã Bắc Quang phát quang cây bụi, chống cháy rừng.

Năm 2025, tổng kinh phí chi trả dịch vụ môi trường rừng trên địa bàn Hạt Kiểm lâm khu vực 7 Bắc Quang quản lý đạt khoảng 13 tỷ đồng, được phân bổ đến các tổ chức, hộ gia đình, cộng đồng dân cư và chính quyền cơ sở. Từ nguồn lực này, toàn khu vực duy trì khoảng 250 tổ tự quản bảo vệ rừng hoạt động thường xuyên, góp phần kiểm soát hiệu quả các nguy cơ xâm hại rừng ngay từ cơ sở.

Không chỉ người dân và lực lượng kiểm lâm, các doanh nghiệp cũng thể hiện trách nhiệm trong bảo vệ tài nguyên rừng. Nhà máy Thủy điện Sông Lô 4, công trình khai thác nguồn nước từ thượng nguồn sông Lô với công suất 24 MW, nhiều năm qua luôn thực hiện đầy đủ nghĩa vụ chi trả dịch vụ môi trường rừng.

Ông Nguyễn Tiến Thành, Giám đốc nhà máy cho biết: “Việc thực hiện nghĩa vụ chi trả không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc bảo vệ rừng đầu nguồn, bảo vệ nguồn nước, hướng tới phát triển bền vững”.

Từ việc triển khai đồng bộ các giải pháp, Tuyên Quang đã từng bước phát huy hiệu quả vai trò của cộng đồng trong bảo vệ và phát triển rừng. Việc giao khoán, giao rừng cho hộ gia đình và cộng đồng quản lý, nhất là đối với rừng tự nhiên, rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, đã tạo chuyển biến rõ nét cả về nhận thức và hành động.

Hiện nay, Tuyên Quang có hơn 1 triệu ha đất lâm nghiệp, trong đó diện tích có rừng đạt trên 901 nghìn ha, tỷ lệ che phủ hơn 62%, thuộc nhóm cao của cả nước. Những con số này không chỉ phản ánh nỗ lực của các cấp, ngành mà còn khẳng định hiệu quả của việc xã hội hóa công tác bảo vệ và phát triển rừng.

Nhà máy thuỷ điện Sông Lô 4 thực hiện tốt việc nộp tiền dịch vụ môi trường rừng.

Được ví như “vàng xanh” của khu vực Trung du và miền núi phía Bắc, rừng Tuyên Quang không chỉ mang lại giá trị kinh tế mà còn giữ vai trò quan trọng trong bảo vệ môi trường, điều hòa khí hậu và bảo tồn đa dạng sinh học. Năm 2026, tỉnh đặt mục tiêu trồng mới 13.700 ha rừng, tiếp tục nâng cao chất lượng và độ che phủ rừng.

Trong điều kiện diện tích rừng lớn, phân bố rộng, lực lượng kiểm lâm còn mỏng, nhiệm vụ bảo vệ rừng vẫn còn nhiều khó khăn. Tuy nhiên, với sự vào cuộc đồng bộ của chính quyền, lực lượng chức năng, doanh nghiệp và đặc biệt là người dân, công tác bảo vệ và phát triển rừng ở Tuyên Quang đang ngày càng đi vào chiều sâu, bền vững hơn.

Thực tiễn cho thấy, khi chính sách đi vào cuộc sống, trở thành lợi ích thiết thân của người dân, thì bảo vệ rừng không còn là nhiệm vụ riêng của lực lượng chức năng mà đã trở thành ý thức tự giác của cộng đồng. Từ những cánh rừng được gìn giữ ở Minh Thượng đến các mô hình hiệu quả trên toàn tỉnh, có thể khẳng định, chi trả dịch vụ môi trường rừng chính là “đòn bẩy” quan trọng để Tuyên Quang giữ vững và phát triển “vàng xanh”. Giữ rừng hôm nay không chỉ để bảo vệ môi trường mà còn là nền tảng cho sinh kế bền vững và tương lai lâu dài. Khi người dân thực sự sống được nhờ rừng, gắn bó với rừng, màu xanh ấy sẽ tiếp tục được gìn giữ, lan tỏa bền bỉ theo thời gian.

Tiến Chiến

Nguồn: https://baotuyenquang.com.vn/kinh-te/nong-lam-nghiep/202603/nhan-len-mau-xanh-hy-vong-d043c9b/