Nông trang Nam Bộ trên đất Bắc

Mỗi dịp kỷ niệm ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và Quốc tế Lao động 1/5, công nhân Nông trường Quý Cao lại bồi hồi nhớ về những đóng góp của nông trường qua các thời kỳ.

Một số hộ dân ở nông trường Quý Cao chú trọng phát triển thủy sản.

Những mốc son lịch sử đáng tự hào

Những ngày tháng 4, con đường vào nông trường Quý Cao thơm mùi hoa vải, nhãn. Từng chùm quả non bắt đầu hình thành xen lẫn trong những tán lá xanh non. Nông trường yên ả. Đó đây, trong các ruộng, vườn của nông trường, những công nhân vẫn cần mẫn, lam lũ với công việc sản xuất nông nghiệp.

Nông trường Quý Cao có lịch sử hình thành từ năm 1957. Trong giai đoạn từ 1957 - 1968, nông trường được coi như nông trang Nam bộ, giúp người dân phương Nam tập kết ra Bắc ổn định cuộc sống, sản xuất nông nghiệp và hòa nhập với miền Bắc trong bối cảnh kháng chiến chống Mỹ. Trong những năm tháng đó, công nhân nông trường tập trung sản xuất để cung cấp lương thực cho bộ đội và dân công, góp phần xây dựng miền Bắc xã hội chủ nghĩa và giải phóng miền Nam.

Vừa cắt tỉa những vườn vải mới trồng lại, ông Nguyễn Văn Chuyên, hộ dân sản xuất tại nông trường, chú trọng chăm sóc cả những vườn “vải tổ”. Ông Chuyên kể, vườn nhà vẫn còn hơn 2/3 diện tích các cây vải thiều ngon được trồng từ thời những cán bộ, người dân phương Nam tập kết sản xuất ở nông trường. Sau giải phóng miền Nam thống nhất đất nước, các cán bộ, người dân phương Nam trở về quê hương, những cán bộ, công nhân tiếp quản phát triển nông trường vẫn chăm sóc để cây vải thiều cho năng suất cao …

Mỗi công nhân của nông trường Quý Cao luôn khắc ghi những kỷ niệm khi nông trường còn cán bộ, người dân phương Nam phát triển sản xuất. Trong giai đoạn 1957 - 1968, Chủ tịch nước Tôn Đức Thắng thường xuyên về thăm nông trường. Bác Tôn rất xúc động trước mảnh đất và con người nơi đây, vì không khí giống với quê hương Nam bộ. Bác thường đi thăm các mô hình trồng trọt, canh tác trên ruộng, đầm, vườn của nông trường, xem cách làm, giống cây và phương pháp canh tác của đồng bào miền Nam. Mỗi lần về thăm nông trường, bác Tôn nhiều lần ở lại tại ngôi nhà ở thôn Đại Độ. Sau này, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân huyện Tiên Lãng (cũ) đã xây dựng Nhà lưu niệm Chủ tịch Tôn Đức Thắng ở xã Tiên Cường (cũ) nay là xã Quyết Thắng.

Hộ dân ở nông trường chăm sóc vườn vải.

Mong muốn mở hướng phát triển mới cho nông trường

Sau khi giải phóng miền Nam, những người con phương Nam trở lại với quê hương. Nông Trường Quý Cao còn hơn 122 ha diện tích đất canh tác sản xuất của bà con phương Nam để lại cho các cán bộ, công nhân chủ yếu là những người con của các xã thuộc thành phố Hải Phòng tiếp tục tăng gia sản xuất. Năm 1993, nông trường đổi tên thành Công ty TNHH một thành viên Nông nghiệp Quý Cao …

Bí thư Chi bộ Khu dân cư nông trường Quý Cao Nguyễn Mạnh Viết cho biết, tiếp nối truyền thống của nông trang Nam Bộ trước đây, sau này, nông trường Quý Cao vẫn có hơn 100 hộ sản xuất là công nhân của Công ty TNHH một thành viên Nông nghiệp Quý Cao. Họ là những người chăm chỉ, cần mẫn với công việc chủ yếu chăm sóc các vườn cây trái của cán bộ, người dân phương Nam xưa để lại, phát triển nuôi trồng thủy sản, chăn nuôi….

Tuy nhiên, từ ngày 1/11/2021, UBND thành phố Hải Phòng ban hành Quyết định giải thể TNHH một thành viên Nông nghiệp Quý Cao. Trong quá trình chờ giải thể, tại nông trường xuất hiện một số công trình kiên cố, nhà vườn, biệt thự xây dựng trái phép trên đất nông nghiệp. Theo ông Nguyễn Mạnh Viết, vụ việc có nguyên nhân từ một số hộ công nhân nông trường không có nhu cầu sinh sống tại nông trường nên đã chuyển nhượng diện tích đất nông trường cho một số tổ chức, cá nhân. Theo đó, các tổ chức, cá nhân này đã vi phạm Luật Đất đai. Cùng với đó, liên quan đến việc giải thể nông trường Quý Cao, một số cán bộ, lãnh đạo sai phạm đã bị xử lý… Sau đó, UBND huyện Tiên Lãng (cũ) đã thực hiện cưỡng chế, giải tỏa một số công trình xây trên đất nông nghiệp…

Vào thời điểm giải thể nông trường có 9 công nhân của nông trường đến tuổi nghỉ hưu theo chế độ. Cùng với đó, hơn 100 người từng là công nhân của nông trường từ năm 2022 đến nay chưa được giải quyết chế độ phù hợp. Thực tế, sau khi thành phố xử lý sai phạm tại nông trường Quý Cao, các công nhân nông trường vẫn tiếp tục duy trì sản xuất nhưng nhiều người đượm nỗi buồn bởi sau khi thực hiện quyết định giải thể, nông trường không còn bộ máy lãnh đạo, chỉ đạo sản xuất. Người dân tự mình vươn ra để phát triển sản xuất, ổn định cuộc sống. Ông Lê Văn Tú, hộ dân sản xuất tại nông trường cho biết, không chỉ trồng trọt, một số hộ dân còn làm thủy sản với các ao nuôi tôm, cá nước ngọt; một số hộ tận dụng diện tích vùng bãi ven sông nuôi rươi đem lại thu nhập cao…

Theo ông Nguyễn Mạnh Viết, các hộ dân từng là công nhân của nông trường Quý Cao trước đây vẫn yêu từng mảnh đất nông trường và quyết tâm phát triển sản xuất ổn định nhưng điều kiện sản xuất hiện nay rất khó khăn, khu dân cư nông trường chỉ có bí thư chi bộ, không có trưởng thôn hay bộ máy lãnh đạo. Cơ sở vật chất phục vụ đời sống dân sinh và sản xuất không mấy thuận tiện. Đơn cử như con đường vào khu dân cư của nông trường nhiều năm qua chưa được đầu tư nâng cấp, cải tạo, rất khó khăn để bà con đi lại hay vận chuyển nông sản hàng hóa …

Rời khu dân cư nông trường Quý Cao ngày mới, chúng tôi thấu hiểu khó khăn, vất vả của bà con nơi đây, nhưng không hề làm nhụt chí của những công nhân nông trường ngày ấy và bây giờ. Họ chỉ mong ước thời gian tới được thành phố, chính quyền địa phương quan tâm, tạo điều kiện để cuộc sống ổn định hơn, đồng thời sản xuất có hiệu quả, phát huy truyền thống của nông trang Nam bBộ trên đất Bắc xưa.

HƯƠNG AN

Nguồn: https://baohaiphong.vn/nong-trang-nam-bo-tren-dat-bac-540568.html