Ở Đà Năng có nơi dân đang chống hạn, “bơm lách mặn” cứu hàng nghìn hecta lúa Hè Thu

Nắng nóng kéo dài cùng tình trạng xâm nhập mặn khiến nhiều diện tích lúa vụ Hè Thu tại TP Đà Nẵng rơi vào nguy cơ thiếu nước nghiêm trọng, buộc ngành chức năng phải khẩn trương triển khai các giải pháp chống hạn, đắp đập ngăn mặn và vận hành “bơm lách mặn” để cứu hàng nghìn hecta lúa.

Ngày 20/5, Văn phòng UBND TP Đà Nẵng cho biết, Phó Chủ tịch UBND TP Trần Nam Hưng vừa ký Công văn yêu cầu khẩn trương thực hiện các hạng mục công trình chống hạn trên địa bàn.

Theo đó, UBND TP giao các địa phương Điện Bàn Tây, Gò Nổi và Điện Bàn Bắc hoàn thiện hồ sơ, tổ chức nạo vét khơi thông các đoạn sông Vĩnh Điện, Lạc Thành và sông La Thọ từ ngày 15/5 nhằm đảm bảo nguồn nước đẩy mặn trên sông Vĩnh Điện, phục vụ thi công đập thời vụ ngăn mặn, giữ ngọt.

Cùng với đó, Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng được giao tính toán vận hành đập dâng Thanh Quýt để hỗ trợ nguồn nước cho sông Vĩnh Điện trong thời điểm triều xuống; đồng thời xây dựng kế hoạch điều tiết nước trên hệ thống kênh và trạm bơm Tứ Câu.

Ruộng "khát" nước giữa cao điểm nắng nóng

Ghi nhận của PV tại các cánh đồng ở phường Điện Bàn Đông và phường Bàn Thạch cho thấy nhiều diện tích lúa đã qua giai đoạn làm đòng, song vẫn còn không ít diện tích đang bước vào thời kỳ trổ đòng – giai đoạn cây lúa cần lượng nước lớn để phát triển.

Tuy nhiên, nắng nóng kéo dài khiến nguồn nước tưới thiếu hụt nghiêm trọng, nhiều chân ruộng bắt đầu khô hạn, nứt nẻ.

Ông Bùi Văn Tin, trú phường Bàn Thạch cho biết gia đình gieo sạ 5 sào lúa vụ Hè Thu, hiện phần lớn diện tích đang trong giai đoạn làm đòng.

Nhiều diện tích lúa của nông dân thiếu hụt nước tưới nghiêm trọng. Ảnh: D.B

“Lúa đang rất cần nước nhưng nắng nóng kéo dài khiến sông Đầm bị nhiễm mặn, ảnh hưởng lớn đến sinh trưởng và năng suất cây lúa. Gia đình phải chủ động lấy nước ngọt để cứu lúa”, ông Tin nói.

Tại cánh đồng Tứ Câu, anh Trần Văn Tân, trú phường Điện Bàn Đông cho hay gia đình vẫn còn 2 sào lúa chưa có nước tưới.

“Thiếu nước kéo dài khiến lúa hơn 3 tháng tuổi phát triển chậm, cây thấp hơn hẳn so với mọi năm. Mỗi khi có nước, tôi phải tranh thủ mở cống dẫn nước từ ruộng trên xuống ruộng dưới để cứu lúa”, anh Tân chia sẻ.

“Bơm lách mặn” cứu lúa

Ông Lê Thanh Long, Phó Chủ tịch UBND phường Điện Bàn Đông cho biết dự án đập thời vụ ngăn mặn, giữ ngọt trên sông Vĩnh Điện năm 2026 đã được địa phương phê duyệt với tổng mức đầu tư khoảng 2,6 tỷ đồng.

Hiện đơn vị thi công đã đóng cọc cừ, gia cố mái đập, tuy nhiên công trình vẫn chưa thể triển khai tiếp do chưa thống nhất được vị trí lấy đất, cát để đắp đập.

Nhiều trạm bơm phải vận hành theo phương thức “bơm lách mặn” do nước mặn đã xâm nhập sâu tới khu vực bể hút. Ảnh: D.B

Theo ông Long, công trình có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc đảm bảo nguồn nước tưới cho khoảng 2.000ha đất nông nghiệp tại các địa phương Điện Bàn, Điện Bàn Bắc, Điện Bàn Đông, Hội An Tây, Hội An Đông và khu vực Gò Nổi.

Trong khi đó, ông Đào Văn Thiên, Phó Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng cho biết từ đầu tháng 4 đến nay, độ mặn tại trạm bơm Tứ Câu liên tục ở mức cao, khiến trạm chỉ có thể vận hành theo hình thức “bơm lách mặn” từ 3-8 giờ mỗi ngày hoặc phải tạm dừng hoạt động.

“Tình trạng xâm nhập mặn kéo dài đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động các trạm bơm, làm tăng nguy cơ lúa bị lép hạt trên diện rộng”, ông Thiên nói.

Nông dân phải chủ động lấy nước ngọt để cứu lúa. Ảnh: D.B

Theo ông Thiên, không riêng trạm bơm Tứ Câu, nhiều trạm bơm trên sông Vĩnh Điện, Thanh Quýt và Cẩm Sa cũng phải vận hành theo phương thức “bơm lách mặn” do nước mặn đã xâm nhập sâu tới khu vực bể hút.

Ông Trương Xuân Tý, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Đà Nẵng cho biết trong thời gian chờ hoàn thành đập thời vụ ngăn mặn, giữ ngọt trên sông Vĩnh Điện, thành phố đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp chống nhiễm mặn cho các trạm bơm trên lưu vực sông này.

“Các giải pháp gồm tăng cường nguồn nước từ đập dâng Thanh Quýt về sông Vĩnh Điện, tổ chức bơm lách triều và thường xuyên quan trắc độ mặn trên sông để cung cấp số liệu cho các địa phương qua zalo, email nhằm chủ động ứng phó hạn hán, xâm nhập mặn”, ông Tý cho hay.

Nguồn: https://danviet.vn/o-da-nang-co-noi-dan-dang-chong-han-bom-lach-man-cuu-hang-nghin-hecta-lua-he-thu-d1427896.html