Phú Thọ: Tái định cư vùng sạt lở nhưng dân chưa thể an cư

VTV.vn - Khu tái định cư xóm Rài (Phú Thọ) dù đầu tư hơn 72 tỷ đồng nhưng đang bỏ hoang do người dân thiếu kinh phí xây nhà và hạ tầng xuống cấp.

Một dự án khu tái định cư với tổng vốn đầu tư hơn 72 tỷ đồng, dù đã được bàn giao từ giữa năm ngoái, nhưng đến nay lại đang xuất hiện nhiều vấn đề vướng mắc phát sinh khiến cho nhiều bà con chưa thể về ở. Đó là thực trạng tại dự án khẩn cấp di dân tái định cư vùng sạt lở xóm Rài, xã Mường Vang, tỉnh Phú Thọ.

Nhiều người dân không khỏi băn khoăn khi dự án chưa thể tạo điều kiện để ổn định cuộc sống an cư tại nơi ở mới, dẫn đến nguy cơ lãng phí một chủ trương đúng đắn của Nhà nước. Có tên trong diện sạt lở nguy hiểm phải di dời cùng với 64 hộ dân khác, gia đình ông bà Lửn đã bốc thăm nhận một lô đất rộng 200m2 cùng khoản hỗ trợ 60 triệu đồng từ chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát. 

Tuy nhiên, lô đất của gia đình ông hiện vẫn phải bỏ trống; theo người dân địa phương, để xây dựng một ngôi nhà tại đây cần ít nhất 200 triệu đồng do chính quyền yêu cầu người dân khi chuyển về khu tái định cư phải xây dựng theo mô hình nhà sàn có hai tầng. 

Không có đủ kinh phí, ông bà Lửn cùng nhiều hộ dân khác buộc phải tiếp tục bám trụ lại nơi ở cũ, dù trên đỉnh đồi sau nhà và xung quanh khu vực sinh sống đã xuất hiện nhiều vết nứt núi lớn, hoàn toàn không còn an toàn mỗi khi mùa mưa bão đến. 

Bà Bùi Thị Quỳnh, một người dân trong diện di dời chia sẻ, ở tuổi hơn 70 nhưng lúc nào bà cũng phải sống trong sợ hãi, cứ mưa gió lại chảy nước mắt; dù rất muốn làm nhà mới nhưng gia đình hoàn toàn lực bất tòng tâm khi chỉ trông chờ vào người con gái đi làm phụ xây với thu nhập 300.000 đồng mỗi ngày.

Đối với những hộ dân quyết tâm di dời như gia đình bà Bùi Thị Thời, cuộc sống tại nơi ở mới cũng gặp muôn vàn khó khăn khi phải chạy vạy vay mượn gần 100 triệu đồng để làm nhà và tận dụng lại các vật liệu từ ngôi nhà cũ mang xuống. Đến nay, gia đình bà mới chỉ dựng được khung nhà của tầng trên, còn tầng dưới vẫn phải để trống và ông bà phải căng bạt để che nắng, che mưa tạm bợ. 

Không chỉ lo tiền xây nhà, người dân về đây còn phải tự gánh thêm chi phí kéo điện khi phải bỏ ra số tiền gần 8 triệu đồng để mua công tơ điện và dây dẫn kéo từ trên cao xuống. Dù hệ thống hộp điện công cộng đã được lắp đặt nhưng hạ tầng kỹ thuật tại khu tái định cư lại bộc lộ nhiều bất cập khi đèn chiếu sáng công cộng nhiều thời điểm không hoạt động, hệ thống nước sinh hoạt thường xuyên bị rò rỉ, những ngày mưa lớn nước tràn lên mặt đường và nhiều đoạn kè bê-tông đã xuất hiện vết nứt nẻ chỉ sau chưa đầy một năm bàn giao. 

Để có chỗ che mưa che nắng cho đứa con nhỏ mới 6 tháng tuổi, anh Bùi Văn Hải đã phải nhờ anh em trong xóm đến giúp dựng khung nhà và làm đến đâu hay đến đó; anh Hải phản ánh rằng hệ thống bóng đèn chiếu sáng tại khu định cư đã hư hỏng nghiêm trọng, một bên cháy đến 90% và bên còn lại cũng hỏng mất một nửa, khiến người dân có cảm giác bị bỏ mặc sau khi di dời. 

Đáng nói hơn, dù theo thiết kế ban đầu của dự án và thông tin công bố công khai đến người dân, khu tái định cư xóm Rài sẽ có đầy đủ nhà văn hóa cùng sân chơi cộng đồng, thế nhưng cho đến thời điểm hiện tại, tất cả các hạng mục tiện ích này vẫn chỉ là những bãi đất trống hoang tàn. 

Gỡ vướng để người dân vùng sạt lở tỉnh Phú Thọ sớm an cư

Xây dựng khu tái định cư an toàn cho bà con từng được chính quyền địa phương xác định là nhiệm vụ chính trị cấp bách. Khu vực xây dựng dự án là một khu đất bằng phẳng, trước đây vốn là đất canh tác của chính người dân xóm Rài.

Dù là một dự án mang ý nghĩa nhân văn lớn, thế nhưng những người dân được thụ hưởng lại đang có nhiều băn khoăn, lo lắng trước các nút thắt phát sinh trong thực tế. Theo thông tin từ lãnh đạo xã Mường Vang, tỉnh Phú Thọ, khu tái định cư này có quy mô tiếp nhận 131 hộ dân với tổng kinh phí đầu tư lên tới 72,4 tỷ đồng; trong đó, có 64 hộ thuộc diện phải di dời khẩn cấp do nằm trong vùng đặc biệt nguy hiểm và 34 hộ thuộc diện bị ảnh hưởng cũng nằm trong kế hoạch đưa về đây sinh sống. 

Dự án được triển khai theo hình thức khẩn cấp, tuy nhiên quá trình đưa dân đến nơi ở mới đang gặp nhiều vướng mắc lớn do người dân phải tự chủ động hoàn toàn kinh phí xây dựng nhà mới ngoài khoản tiền 60 triệu đồng được Nhà nước hỗ trợ, trong khi nhiều gia đình tại địa phương lại vừa mới gom góp xây dựng lại nhà cửa kiên cố ở nơi ở cũ.

Trước những khó khăn thực tế của bà con, ông Quách Tuấn Phong, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Mường Vang cho biết, do địa bàn là xã đặc biệt khó khăn nên khi chuyển về nơi ở mới, người dân chắc chắn sẽ gặp rất nhiều trở ngại; thời gian tới, chính quyền địa phương sẽ tích cực phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội để lồng ghép các nguồn vốn từ chương trình mục tiêu quốc gia, đồng thời đề xuất các phương án hỗ trợ vay vốn nhằm giúp đỡ phần nào cho bà con có kinh phí làm nhà. 

Giải trình về việc khu tái định cư đến nay vẫn chưa xây dựng nhà văn hóa và sân chơi cộng đồng như thiết kế, lãnh đạo xã Mường Vang thừa nhận nguyên nhân chủ yếu là do thiếu hụt nguồn kinh phí; địa phương đã chủ động đề xuất đăng ký với Ủy ban nhân dân tỉnh và Trung ương để đưa các hạng mục này vào danh mục đầu tư thuộc chương trình mục tiêu giai đoạn tiếp theo. 

Đối với những sự cố phát sinh liên quan đến hệ thống điện, nước sinh hoạt bị rò rỉ cùng một số hạng mục cơ sở hạ tầng có dấu hiệu xuống cấp, hư hỏng sau khi bàn giao, ông Quách Anh Tuấn, Trưởng Phòng Kinh tế Ủy ban nhân dân xã Mường Vang khẳng định, cơ quan chức năng địa phương sẽ sớm liên hệ và làm việc trực tiếp với đơn vị thi công trước đây, yêu cầu họ khẩn trương thực hiện trách nhiệm sửa chữa, khắc phục vì công trình hiện vẫn đang trong thời hạn bảo hành pháp lý.

Trong khi chờ đợi những giải pháp quyết liệt, khẩn trương và triệt để hơn từ các cơ quan chức năng có thẩm quyền, anh Bùi Văn Thửi, Trưởng xóm Rài, xã Mường Vang vẫn không giấu nổi sự lo lắng, bất an trong những ngày mưa lũ đang cận kề; hằng đêm, khi bà con chưa có nơi ở mới an toàn, nhiều gia đình vẫn phải chịu cảnh vất vả, mất ngủ, thậm chí phải chủ động dắt díu nhau chạy ra ngoài lán tạm trú vì lo sợ núi sạt lở gây mất an toàn tính mạng. 

Nguồn: https://vtv.vn/phu-tho-tai-dinh-cu-vung-sat-lo-nhung-dan-chua-the-an-cu-100260526202954714.htm