Kuchnia jako tożsamość kulturowa

Istnieją regiony, które są definiowane nie tylko przez współrzędne geograficzne, ale także przez swoje charakterystyczne „współrzędne kulinarne”, bogate w smaki i odzwierciedlające filozofię społeczności. Kuchnia wyżyn Tuyen Quang przekroczyła granice przetrwania, stając się trwałą tożsamością kulturową, zachowując wiedzę i styl życia pokoleń oraz ugruntowując markę Tuyen Quang na krajowej i międzynarodowej mapie turystycznej.

Pokaz parzenia herbaty Shan Tuyet w ramach turystyki społecznościowej pozwala na niepowtarzalne poznanie kultury herbacianej wyżyn Tuyen Quang.

Wydobycie istoty trudności.

Tuyen Quang, zamieszkiwany przez 22 grupy etniczne, szczyci się bogatym i unikalnym dziedzictwem kulinarnym , uważanym za jedno z najlepszych w północnym regionie górskim. Każde danie nie tylko odzwierciedla naturalne środowisko, ale także ucieleśnia witalność, wiedzę i trwałą zdolność adaptacji lokalnych społeczności. Pośród ostrych, poszarpanych zboczy górskich, zimnego klimatu i ograniczonych gruntów ornych, grupy etniczne Mong, Dao, Tay i Lo Lo nauczyły się wydobywać esencję trudności, aby tworzyć dania, które podtrzymują życie i wzbogacają tożsamość kulturową tego górskiego regionu.

Posiłek w górach zaczyna się od najbardziej znanych rzeczy: kukurydzy, ryżu, pędów bambusa, dzikich warzyw, kurczaka, ryb strumieniowych… Ale za tą prostotą kryje się skarbnica rdzennej wiedzy. Hmongowie są ściśle związani z kukurydzą na swoich jałowych, wysokogórskich polach, dlatego men men (kasza kukurydziana) i pho kukurydziane stały się kulinarnymi symbolami związanymi z życiem i kulturą ich wiosek. Pan Lai Quoc Tinh, prezes zarządu H'Mong Village Resort, powiedział: „Pho kukurydziane to nasze dzieło, inspirowane men men – złotym pożywieniem, które utrzymuje Hmongów. Łączymy esencję kuchni etnicznej Hmongów z duszą wietnamskiego pho, aby stworzyć wyjątkowy produkt. Pho jest już narodowym skarbem, a kukurydza duszą wyżyn. Łącząc te dwie wartości, nie tylko tworzymy danie, ale także definiujemy tożsamość poprzez smak, dając turystom klucz do odkrycia dziedzictwa kulturowego Hmongów”.

Nie tylko Hmongowie, ale każda społeczność ma własne kulinarne preferencje, oparte na wiedzy i warunkach naturalnych. Lud Dao słynie z bogatej w składniki odżywcze diety: kurczak duszony z ziołami, ryba duszona w liściach leśnych i ziołowe wino ryżowe – dania zarówno pyszne, jak i pożywne. Lud Tay z kolei z wyrafinowaniem przygotowuje banh khao, banh chung gu i pięciokolorowy kleisty ryż – dania, które ucieleśniają filozofię pięciu żywiołów i wiarę w obfite plony. Z kolei lud Lo Lo używa wędzonego mięsa, wędzonych kiełbas i placków gryczanych, aby zachować smaki gór i lasów przez zimę, jednocześnie zachowując tradycyjny styl życia swojej społeczności.

Oprócz kulinarnych przysmaków bogatych w lokalną wiedzę, Tuyen Quang wyróżnia się również wyjątkowymi napojami, ściśle związanymi z naturą i życiem społecznym, stając się symbolem kultury górskiej. Wśród nich znajduje się starożytna herbata Shan Tuyet, znana jako „zielone złoto” gór. Rośnie na szczytach o wysokości tysięcy metrów, spowita chmurami przez cały rok, a jej pąki pokryte są warstwą białego puchu niczym śnieg. Po zaparzeniu herbata ma złocistą barwę, orzeźwiający, cierpki smak i głęboki, słodki posmak; każda filiżanka herbaty nie tylko odżywia ciało, ale także ucieleśnia ducha gór, mądrość i niezłomnego ducha mieszkańców gór. Oprócz herbaty Shan Tuyet, plemiona Dao, Tay i Mong używają również wody z liści leśnych – liści bylicy pospolitej, liści stewii i korzeni leśnych – do codziennego przygotowywania napojów, które schładzają organizm, wspomagają trawienie i zapobiegają chorobom, stając się skarbnicą rdzennej wiedzy medycznej, przekazywanej z pokolenia na pokolenie. Połączenie herbaty Shan Tuyet i miodu miętowego Meo Vac lub miodu Phuc Son pozwala tworzyć wyjątkowe napoje, które są nie tylko pyszne, ale mają też dużą wartość kulturową. Są szczególnie lubiane przez turystów.

Właściciele kwater w dzielnicy Ha Giang 1 zaprezentowali swoje umiejętności kulinarne podczas festiwalu kulturalnego grupy etnicznej Tay.

Ponadto wiele lokalnych produktów pochodzących z małych kuchni mniejszości etnicznych otrzymało gwiazdki OCOP i oznaczenia geograficzne, stając się renomowanymi markami na rynku, takimi jak: kleiste ciasto ryżowe Gù, ciasto gryczane, żółta wołowina, pomarańcze Ham Yen Sành, herbata Shan Tuyet... Mèn mén (rodzaj gotowanej na parze mąki kukurydzianej), owsianka Ấu tẩu, Thắng cố (rodzaj gulaszu) i wieprzowina „noszona pod pachą” znalazły się nawet w pierwszej setce wietnamskich specjalności; herbata Shan Tuyet, ciasto gryczane i persymony bezpestkowe również znalazły się na liście 100 najlepszych wietnamskich specjalności, co dowodzi atrakcyjności kuchni górskiej dla turystów.

„Podtrzymywanie płomienia” w każdym daniu.

Późnym zimowym popołudniem, w małej, zadymionej kuchni w wiosce Na Tong w gminie Thuong Lam, pani Trieu Thi Xuong, kobieta z plemienia Tay, pracowicie rozpalała piec opalany drewnem, który był jej domem przez ponad połowę życia. Gdy ogień płonął, a polana trzeszczały, rozpoczęła się rozmowa o góralskiej kuchni. „Aby zrozumieć mieszkańców gór, trzeba usiąść przy piecu i patrzeć, jak gotują” – powiedziała pani Xuong z delikatnym uśmiechem, mrużąc oczy za dymem.

Pani Xuong opowiadała, że ​​każde danie ludu Tay jest związane z porą roku i rytmem życia w górach i lasach. Pięciokolorowy kleisty ryż w pełni oddaje istotę gór i lasów dopiero wtedy, gdy jest barwiony naturalną esencją liści i korzeni oraz gotowany w czystej wodzie źródlanej; kwaśna wieprzowina musi być fermentowana w dostatecznej ilości światła słonecznego i wiatru, aby rozwinąć swój smak; placki z jajek mrówek są dostępne tylko wtedy, gdy las jest w sezonie i czarne mrówki budują swoje gniazda; gotowane na parze kwiaty dzikiego bananowca z liśćmi figowymi, jak mówią ludzie Tay, to danie „zachowujące istotę lasu” w porze deszczowej; a placki z dzikich warzyw i jajek symbolizują smak ciężkiej pracy, porannego wyjścia na pola, zebrania kilku garści warzyw i rozbicia jajka, aby przygotować ciepły posiłek dla całej rodziny.

W górach kuchnia nie służy tylko do gotowania. To miejsce przekazywania umiejętności, gdzie dzieci słuchają bajek opowiadanych przez babcie, gdzie mężczyźni rozmawiają o rolnictwie, a kobiety uczą się nawzajem sekretów wytwarzania rượu (wina ryżowego), marynowania mięsa i fermentacji liści. W mroźne zimowe dni kuchnia jest jedynym miejscem spotkań, które ogrzewa cały dom.

Pan Hong Mi Sinh, pochodzący z wioski Pa Vi Ha w gminie Meo Vac, jest pieszczotliwie nazywany przez miejscowych „strażnikiem kulinarnej duszy Mongów”. Przez ponad połowę swojego życia pieczołowicie pielęgnował tradycyjne smaki swojej grupy etnicznej, od parujących garnków thang co (tradycyjnego gulaszu) i złotych misek men men (rodzaju owsianki kukurydzianej) po gliniane dzbany z winem kukurydzianym fermentowanym z liśćmi… „Goście przychodzą tu nie tylko po to, by zaspokoić głód, ale także po to, by zrozumieć, dlaczego każde danie trafia na stół, niosąc ze sobą historie, wiedzę i duszę gór i lasów” – opowiada pan Sinh.

Dzięki tym prostym daniom odwiedzający lepiej rozumieją styl życia, wierzenia i ducha mieszkańców gór. Jedzą thang co (tradycyjny gulasz), by posłuchać opowieści o targu; próbują owsianki au tau, by poczuć filozofię wytrwałości i ciężkiej pracy; oglądają kawałki mięsa wiszące na belkach kuchennych, by dostrzec ślady srogiej zimy; i siadają przy ognisku, by poczuć ciepło ludzkiej więzi. Kuchnia to zatem nie tylko smak, ale żywa mapa kulturowa, zachowana nie przez muzea, lecz przez samo życie codzienne.

Tuyen Quang może poszczycić się jednym z najbogatszych i najbardziej wyjątkowych skarbów kulinarnych w północnym regionie górzystym.

Od skromnych wiejskich posiłków do „ambasadorów” kultury

W tradycyjnych wiejskich domach posiłki, niegdyś zarezerwowane dla rodziny i społeczności, wkroczyły do ​​codziennej przestrzeni życia, stając się kulturowymi „ambasadorami”, przybliżającymi turystom tożsamość górskich regionów. Pojawienie się lokalnych domów gościnnych otworzyło nową „scenę” dla góralskiej kuchni. Wiele domów gościnnych, takich jak Hoang Tuan (gmina Thuong Lam), Danh House (gmina Lung Cu), Hong Thu (gmina Quan Ba) itp., aktywnie włączyło doświadczenia kulinarne do swoich usług turystycznych.

Doświadczenia takie jak przyrządzanie men men (rodzaj gotowanej na parze mąki kukurydzianej), marynowanie mięsa i wieszanie go nad ogniem, gotowanie thang co (tradycyjnego gulaszu) z lokalnymi ziołami i pakowanie banh chung gu (rodzaju kleistego ciasta ryżowego)… sprawiają, że kuchnia gór jest żywa, znajoma i atrakcyjna dla turystów. Pani Duong My Thien, turystka z Ho Chi Minh, opowiada: „W Nam Dip i Ban Bon Homestays w gminie Lam Binh zostaliśmy zaproszeni przez gospodarzy, aby spróbować pięciokolorowego kleistego ryżu, zbierać dzikie warzywa i gotować tradycyjne dania Tay. Dzięki temu praktycznemu doświadczeniu odbyłam fascynującą podróż, zaspokajając moje kubki smakowe i odkrywając skarbnicę lokalnej wiedzy, zwyczajów i filozofii życia mieszkańców gór”.

Aby podnieść jakość usług, wiele miejscowości zorganizowało kursy gotowania, pomagając mieszkańcom doskonalić umiejętności, zachowując jednocześnie istotę tradycyjnej kuchni. Według Le Xuan Manha, wiceprzewodniczącego Komitetu Ludowego okręgu Ha Giang 1: „Obecnie w okręgu działają 4 lokalne wioski turystyczne, w których mieszka blisko 50 gospodarstw domowych oferujących zakwaterowanie. Eksperci i rzemieślnicy – ​​mistrzowie lokalnej kuchni – pełnią rolę prawdziwych instruktorów. Skrupulatnie prowadzą każdy etap, od wyboru składników, przez przetwarzanie, po prezentację, a jednocześnie dzielą się historiami, wiedzą i wartościami kulturowymi związanymi z każdym smakiem”.

Dzięki temu odwiedzający nie tylko są świadkami procesu gotowania, ale także czują rytm życia, mądrość i ducha gór i lasów, które przenikają każde ziarenko kleistego ryżu, każdy kawałek ciasta i każdy kłąb dymu z kuchennego ognia – to głębokie doświadczenie wykraczające poza smak.

Kuchnia Tuyen Quang to bezcenny atut kulturowy. Każde danie to nie tylko smak, ale także opowieść o rdzennej wiedzy i tętniącym życiem duchu społeczności górskiej. Zastępca Dyrektora Departamentu Kultury, Sportu i Turystyki, Nguyen Thi Hoai, powiedziała: Aby uczynić kuchnię „ambasadorem” kultury, branża wdraża kompleksową i profesjonalną strategię transformacji. Koncentruje się ona na tworzeniu doświadczeń, przejściu ze sprzedaży żywności na sprzedaż wycieczek z doświadczeniem kulturowym, wydłużaniu pobytu turystów; rozwijaniu łańcucha dostaw czystych składników, przyznawaniu gwiazdek OCOP i oznaczeń geograficznych oraz zachowaniu tradycyjnych receptur; a także organizowaniu festiwali kulinarnych, aby umieścić kuchnię Tuyen Quang na mapie kulinarnej Wietnamu…

Każde danie w górach Tuyen Quang to nie tylko smak, ale opowieść o rdzennej wiedzy, tętniącym życiem duchu i kreatywności społeczności etnicznych. Zachowanie tych potraw oznacza zachowanie dziedzictwa kulturowego i tożsamości społeczności. Kiedy posiłek w małej wiosce staje się „ambasadorem” turystyki, to właśnie wtedy mieszkańcy i kraina gór stają się najpełniej obecni dla przyjaciół z całego świata – poprzez aromat górskich kuchni, autentyczną lokalną gościnność i niepowtarzalną głębię kulturową.

Thu Phuong

Źródło: https://baotuyenquang.com.vn/van-hoa/202512/am-thuc-can-cuoc-van-hoa-1507944/