Robot Trung Quốc 'tăng tốc' quá nhanh

Một năm sau lần đầu ra mắt, robot của Trung Quốc chạy 21 km chỉ trong 50 phút 26 giây, nhanh hơn kỷ lục con người và gấp 3 lần thành tích vô địch năm 2025.

ZNews•20/04/2026

Robot Trung Quốc phá kỷ lục giải chạy bán marathon. Ảnh: Sina.

Ngày 19/4, giải bán marathon robot lần thứ hại tại khu kinh tế Yizhuang, Bắc Kinh kết thúc với kết quả gây ngạc nhiên. Robot "Sấm Sét" do Honor phát triển, thi đấu dưới danh nghĩa đội Tề Thiên Đại Thánh, về đích với thành tích 50 phút 26 giây theo phương thức tự chủ hoàn toàn. Con số này nhanh hơn kỷ lục thế giới của vận động viên Jacob Kiplimo thiết lập vào tháng 3 vừa qua với 57 phút 20 giây.

Để đạt được tiến bộ này, lĩnh vực robot Trung Quốc trải qua năm 2025 phát triển thần tốc. Năm ngoái, chỉ có 20 đội tham dự giải bán marathon robot hình người đầu tiên thế giới. Các sản phẩm cách đây năm một năm vẫn chạy loạng choạng, có con vừa xuất phát đã ngã, có con chạy vòng tròn không định hướng được. Sau cùng, chỉ 6 robot về đích.

Phát triển vượt bậc

Năm nay, giải thi đấu được hệ thống tính điểm theo cách phức tạp hơn. Robot điều khiển từ xa của Honor là thiết bị đầu tiên về đích với thời gian thực 48 phút 19 giây. Nhưng theo luật, đội điều khiển từ xa bị nhân hệ số 1,2 để đảm bảo công bằng, đẩy thành tích lên 57 phút 49 giây. Robot tự chủ của đội Tề Thiên Đại Thánh về đích sau nhưng tính hệ số một, thành tích 50 phút 26 giây. Á quân cũng thuộc về Honor với thành tích khoảng 51 phút và 53 phút theo phương thức tự chủ.

Du Xiaodi, kỹ sư phát triển thử nghiệm của Honor, cho biết robot được thiết kế mô phỏng theo vận động viên điền kinh xuất sắc, với chiều dài chân khoảng 95 cm và hệ thống làm mát bằng chất lỏng do đội tự phát triển.

Robot của Honor được thiết kế tương tự cơ thể của vận động viên chuyên nghiệp. Ảnh: Sina.

"Chạy nhanh hơn dường như không mang ý nghĩa thực tiễn ngay lập tức, nhưng nó cho phép chuyển giao công nghệ sang các lĩnh vực khác, chẳng hạn gia tăng độ bền cấu trúc và hệ thống làm mát. Cuối cùng là ứng dụng trong công nghiệp", ông Xiaodi nói.

Quy mô giải năm nay tăng gần 5 lần. Hơn 300 robot từ hơn 100 đội tham dự, đến từ 13 tỉnh thành đã đăng ký tham gia giải năm nay. Trong số đó có đội từ Hong Kong và 5 đội quốc tế. Khoảng 40% đội chạy theo phương thức tự chủ hoàn toàn.

Điểm đặc biệt năm nay là lần đầu tiên Alibaba đưa robot 4 chân Gaode Map ra đường đua, đánh dấu sản phẩm robot hiện thân đầu tiên của tập đoàn này. Top 10 vị trí xuất phát đầu tiên trong vòng loại đều thuộc về robot của Honor và Unitree.

Quy mô lớn nhất từ trước đến nay

Ban tổ chức đã nộp hồ sơ xin Kỷ lục Guinness ở hạng mục "cuộc đua bán marathon với nhiều robot người tự chủ tham gia nhất".

Ngoài ra, khán giả theo dõi tại chỗ cũng không giấu được ấn tượng với giải đấu. "Tôi cảm thấy sự thay đổi khổng lồ của năm nay. Đây là lần đầu tiên robot vượt qua con người và đó là điều tôi chưa bao giờ tưởng tượng được", Sun Zhigang chia sẻ với Reuters. Một khán giả khác cho rằng tốc độ của robot "có thể báo hiệu sự khởi đầu của một kỷ nguyên mới".

Tuy nhiên, các chuyên gia cũng thận trọng về ý nghĩa thực tiễn. Chạy nhanh trên đường bằng phẳng khác với làm việc trong nhà máy. Nó đòi hỏi sự khéo léo của tay, nhận thức môi trường thực và khả năng xử lý các tình huống không lặp lại. Các công ty robot Trung Quốc vẫn đang vật lộn phát triển phần mềm AI để robot có thể sánh ngang hiệu quả với công nhân trong môi trường sản xuất thực tế.

Robot hình người giữ thăng bằng tốt khi chạy tốc độ cao. Ảnh: Sina.

Songyan Power vừa ra mắt robot phổ thông giá dưới 10.000 nhân dân tệ (1.466 USD) với hàng nghìn đơn đặt trước. Bắc Kinh cũng đã lập quỹ đầu tư chính phủ tổng quy mô 100 tỷ nhân dân tệ (14,67 tỷ USD), tập trung vào các ngành công nghiệp tương lai với trọng tâm xoay quanh robot và AI.

Dù vậy, ngành robot Trung Quốc vẫn đang ở giai đoạn đầu. Từ màn trình diễn kỹ thuật trên đường đua đến ứng dụng thực tế trong nhà máy, robot vẫn còn khoảng cách đáng kể khi nhắc đến đời thường. Bắc Kinh được kỳ vọng đóng nhiều vai trò cùng lúc khi vừa là trung tâm đổi mới công nghệ, vườn ươm khởi nghiệp, vừa giữ môi trường thử nghiệm thực địa cho toàn ngành.