ฤดูใบมะขามอ่อนในหมู่บ้านบรรพบุรุษของฉัน

(ABO) ฉันชอบซุปเปรี้ยวใส่ใบมะขามอ่อนและปลานิลมาก แต่ตอนนี้ฉันชอบแค่นี้แหละ ตอนฉันอายุแปดขวบ ฉันเคยสงสัยว่าทำไมพ่อถึงกินข้าวสามสี่ชามติดกันทุกครั้งที่กินซุปนี้ ทั้งๆ ที่มันมีส่วนผสมแค่สองอย่างง่ายๆ

ตอนที่ฉันยังเด็ก ประมาณปีละสิบครั้ง เมื่อใดก็ตามที่ฉันมีวันหยุดจากโรงเรียน คุณปู่คุณย่าจะพาฉันไปบ้านคุณปู่คุณย่า หมู่บ้านของคุณปู่คุณย่าอยู่ห่างจากบ้านฉันประมาณห้าสิบหรือหกสิบกิโลเมตร แต่ในสายตาของฉัน มันเป็นพื้นที่กว้างใหญ่ ห่างไกล และเต็มไปด้วยแสงแดด บ้านของคุณปู่คุณย่าเป็นเพียงจุดเล็กๆ ในระยะไกล ทอดยาวข้ามนาข้าวสามหรือสี่แปลง แต่ตัวบ้านมีขนาดเท่าฝ่ามือฉันเท่านั้น หมู่บ้านของคุณปู่คุณย่าส่วนใหญ่เป็นนาข้าวและต้นมะขาม มีต้นน้อยหน่าสองสามต้นอยู่ริมสระน้ำหลังบ้าน แค่นั้นเอง ไม่มีต้นไม้ผลไม้มากมายเหมือนในสวนของฉัน

พูดตามตรง ฉันไม่ค่อยชอบกลับไปบ้านคุณปู่คุณย่าเท่าไหร่ เพราะที่นั่นหาขนมหวานหรือของว่างกินไม่ได้เลยสักอย่าง ทุกครั้งที่ฉันไป เด็กๆ ที่นั่นมักจะมารุมเก็บมะขามใส่เสื้อ แล้วเอามาแบ่งให้ฉัน แต่พอฉันกลับไป พวกเขาก็จะดีใจมาก เพราะฉันเอาขนมหลากสีหลายถุงไปแบ่งให้

ไม่ว่าจะมองไปทางไหนในหมู่บ้านของคุณปู่คุณย่า ก็จะเห็นต้นมะขามเต็มไปหมด ไม่ว่าจะเป็นหน้าบ้าน ริมซอย หลังบ้าน หรือข้างสระน้ำ เมื่อฤดูฝนเริ่มต้น ต้นมะขามที่บ้านคุณปู่คุณย่าก็จะผลิใบเขียวชอุ่ม เต็มไปด้วยหยาดฝน พลิ้วไหวไปตามสายลม ทันทีที่พ่อกับฉันมาถึง คุณย่าก็จะรีบคว้าตะกร้าและปูเก้าอี้เพื่อเด็ดใบมะขาม ลูกพี่ลูกน้องของฉัน เชียน ลูกชายของป้าเซา จะถือแหจับปลาไปที่ขอบสระน้ำ เขาตัวเล็ก ผิวคล้ำ และผอมแห้ง แต่เขากลับเหวี่ยงแหได้อย่างแม่นยำและกลมกว่าตัวอักษร 'O' เสียอีก เมื่อดึงแหขึ้นมา ปลานิลผอมโซที่อดอยากก็จะดิ้นรนอยู่ในแห เขาจึงรีบตักปลาเหล่านั้นขึ้นมาใส่ตะกร้าของคุณย่า

ภาพประกอบ.

มื้อเย็นบ่ายวันฝนตกที่บ้านคุณปู่คุณย่า: ปลาตุ๋นแห้งหนึ่งชาม ซุปเปรี้ยวใส่ใบมะขามอ่อนและปลานิลหนึ่งชาม พร้อมพริกสองสามชิ้น ฉันคลุกข้าวกับปลาตุ๋นที่ย่าให้มา นึกถึงน่องไก่ทอดที่แม่เคยทำ และท้องฉันก็ปวดด้วยความอยาก หันไปก็เห็นพ่อกำลังกินอย่างเอร็ดอร่อยพลางอุทานด้วยความดีใจ ทุกครั้งที่พ่อกลับบ้านในช่วงฤดูมะขามอ่อน พ่อจะกินเมนูนี้เสมอ ฉันสงสัยว่าทำไมพ่อถึงกินได้อร่อยขนาดนั้น

มีคำถามและความสงสัยมากมายที่ฉันเพิ่งได้คำตอบเมื่อโตขึ้นแล้ว

คุณยายจากไปแล้ว และฉันยุ่งกับงานมากจนไม่ได้ไปเยี่ยมท่านนานแล้ว คุณพ่อก็ยังเหมือนเดิม กลับมาชนบทแค่ปีละไม่กี่ครั้ง ฉันสงสัยว่าป้าๆ ของฉันยังทำอาหารจานโปรดของคุณพ่ออยู่หรือเปล่า

มุมหนึ่งของสวนต้นมะขามบนถนนเหงียนฮุย เมืองมายโถ

เมืองเล็กๆ ที่ฉันอาศัยอยู่นั้นเต็มไปด้วยต้นมะขามเรียงรายไม่รู้จบ ใบมะขามเปลี่ยนสี ใบใหม่ผลิบาน ดอกไม้บาน และออกผล—ฉันเห็นพวกมันทุกวันระหว่างทางไปทำงาน ตอนนี้ฉันเริ่มสังเกตฤดูกาลของใบมะขามอ่อนแล้ว เมื่อฉันไปตลาดหรือไปหาคนทำสวน ฉันมักจะซื้อใบมะขามอ่อนสักกำมือกลับไปบ้านเกิดให้แม่ทำน้ำปลาเปรี้ยว ตอนนี้ฉันซาบซึ้งในความอร่อยของน้ำปลาธรรมดาๆ นี้แล้ว—อาหารที่สดชื่น รสเปรี้ยวอมหวาน มีส่วนผสมไม่กี่อย่าง: แค่ปลาเล็กน้อย ใบมะขามอ่อนๆ กำมือหนึ่ง ผักชีใบเลื่อย และพริกสองสามชิ้น—แต่ก็อร่อยอย่างบอกไม่ถูก พ่อของฉันยังคงกินและชมเชยอยู่ แต่ท่านไม่ได้อุทานด้วยความดีใจเหมือนเมื่อก่อนแล้ว และความสุขและความเบิกบานในดวงตาของท่านก็หายไป

ซุปเปรี้ยวใส่ใบมะขามอ่อนยังคงอร่อยเหมือนเดิม คุณแม่ยังคงปรุงรสตามแบบที่คุณพ่อชอบ เหมือนที่ยายเคยทำ แต่...มีอาหารบางอย่างที่อร่อยส่วนหนึ่งเพราะรสชาติ แต่ที่อร่อยยิ่งกว่าคือความทรงจำอันแสนหวานในยุคสมัยที่ล่วงเลยไปแล้ว

ตวงฉวน

แหล่งที่มา