Tet (Vietnam Yeni Yılı) için banh chung (geleneksel Vietnam pirinç kekleri) yapımı.
Neyse ki, sabanını bıraktıktan sonra o gece huzurlu ve rüya gibi bir uyku uyudu. Rüyasında bir peri gelip ona iki çeşit kek yapmayı öğretti: banh chung ve banh giay. Peri ayrıca ona, bu kekleri Kral Hung VI'ya sunarken banh chung'un dünyayı, banh giay'ın ise gökyüzünü temsil ettiğini söylemesini öğütledi. O zamanlar astronomi sadece yuvarlak bir gökyüzü ve kare bir dünya kavramıyla sınırlıydı.
Kral Hung Vuong VI, pastaları teslim aldı ve uzun süre düşündü. Halkının ürettiği ürünleri düşündü ve pirinç, yer fıstığı, domuz ve tavuktan daha değerli hiçbir şey olmadığını fark etti. Kare şeklindeki yapışkan pirinç keki (banh chung), tüm bu ürünleri şeklinde barındırıyordu ve dünyayı simgeliyordu. Yuvarlak, bembeyaz yapışkan pirinç keki (banh giay) ise gökyüzünü simgeliyordu. Ayrıca Prens Lang Lieu'nun çalışkanlığını gördü ve tahtı miras almayı hak ettiğini düşündü.
Günümüzde yapışkan pirinç kekleri (bánh chưng ve bánh giầy), yuvarlak gökyüzü ve kare yeryüzü dünyasıyla ilişkilendirilen hayal gücümüzün bir parçası olmaktan çıktı. Ancak, dört bin yılı aşkın bir geçmişe sahip pirinç tarımı medeniyetinin, yani insan uygarlığının güçlü bir kanıtıdırlar.
Elbette, pirinç temelli uygarlığın binlerce yıllık tarihinden kalan birçok fiziksel kanıtı da vardır. Bunlar arasında Chu Dau çömlekleri ve Dong Son bronz eserleri yer almaktadır. Bu nesnelerin kullanım alanları ve süslemeleri genellikle pirinç bitkilerinin resimlerini tasvir etmektedir. Ve işlevleri, pirinç ve çorba pişirmekle yakından bağlantılıdır. Pirincin o dönemde zaten yetiştirildiği ve ustalıkla işlendiği sonucuna varmak zor değildir.
Pirinç işlemenin zir noktalarından biri de çeşitli kek ve pastaların, özellikle de banh chung ve banh giay'ın yapımıdır. Karmaşık hazırlık sürecinin yanı sıra, banh chung aynı zamanda pirinç çiftçiliği yapan toplulukların köklü bir geleneğidir. Vietnamlılar genellikle Ay Yeni Yılı'nda banh chung yaparlar. Bu, uzakta çalışan çocukların ve torunların, üç veya dört neslin birlikte yaşadığı evlerine dönüp bir araya geldiği bir zamandır. Ayrıca, çocuklara ve torunlara, rüyalarında onlara rehberlik edecek bir peri annesine ihtiyaç duymadan, ebeveynleri tarafından banh chung yapımının temel tekniklerinin öğretildiği bir zamandır.
En küçük çocuklar su dolu leğenlerle oturup muz yapraklarını yıkıyorlar. Daha büyük çocuklar yapışkan pirinç sepetinden çakıl taşları ve tahıllar ayıklayabiliyorlar. Daha da büyük çocuklara bambu şeritlerini ayırmayı ve fasulyeleri ayıklamayı öğretebiliyorlar. Evdeki yetişkinler hasırları serip pirinci, eti, maş fasulyesi sepetlerini, muz yapraklarını ve bambu şeritlerini en uygun yerlere yerleştiriyorlar. Kırsal kesimdekiler kekleri ağırlık ve boyut açısından çok hassas bir şekilde sarıyorlar. Şehir sakinlerinin ise tahta bir kalıp gibi ek bir araçları var. Birçok ailede kalıba bile gerek yok; çocuklar oturup yaprakları katlıyor ve yetişkinlerin kılavuz olarak kullandığı muz yaprağı sapından kestiği boyuta göre uçlarını kesiyorlar. Sarma işlemi genellikle yaşlı bir kadın tarafından denetleniyor. Kadın her keki kendisi sarmıyor, sadece çiftler halinde birbirine bağlıyor. Bu işlem kolay gibi görünse de aslında kolay değil. Birçok kişi tarafından sarılan keklerin sıkılık dereceleri farklılık gösteriyor. Sorumlu kişi köşeleri ayarlıyor ve yüz çifti güvenli bir şekilde birbirine bağlıyor.
Genellikle, büyük aileler geleneksel Vietnam pirinç kekleri olan bánh chưng'u ay takviminin 26. gününden itibaren sarmaya başlarlar. Az sayıda aile 30. günün öğleden sonrasına kadar bekler çünkü o öğleden sonra yılbaşı yemeğini de hazırlamaları gerekir ki bu da çok sayıda yetenekli ve güçlü insan gücü gerektirir.
Yapışkan pirinç keklerini (bánh chưng) kaynatmak en zaman alan adımdır. Genellikle yaklaşık 12 saat boyunca aralıksız odun ateşiyle yapılır. İnsanlar sırayla gece boyunca ateşin başında bekler, su ve odun eklerler. Kaynayan tencerenin üzerine yerleştirilen soğuk su dolu leğen sürekli doldurulmalıdır. Tenceredeki su azaldığında, leğendeki su daha fazla su eklemek için yeterince sıcak olur. Birçok çocuk, keklerin çıkarılmasını bekleyerek gece boyunca tencerenin başında bekler. Onlar için özel olarak ayrılmış pirinç kasesinden son lokmayı sıyırarak küçük, sıcak yapışkan pirinç keklerinin tadını çıkarırlar.
Yapışkan pirinç keklerini tencereden çıkardıktan sonra bile yetişkinlerin yapacak işleri vardır. Onları tahta bir tahtanın üzerine düzgünce dizmeleri gerekir. Üzerine aynı boyutta başka bir tahta daha koyup bastırırlar. Bu tahtanın üzerinde bir kova su veya taş havan bulunur. Cadde üzerindeki evlerin katlanır kapıları vardır, bu da yapışkan pirinç keklerini kaldırmak ve bastırmak için çok uygundur. Kırsal kesimde bazen basit bir tahta platform kullanılır. Yapışkan pirinç kekleri sertleşmeleri için sıcakken bastırılmalıdır. Pirinç taneleri sıkıca birbirine karışmalıdır. İple kesildiğinde, kek parçaları kare ve keskin kenarlı olmalıdır.
Tet Bayramı'nın 30. gününün öğleden sonrasında sunağa yerleştirilen kekler, kadınlar tarafından tekrar taze ve canlı yeşil dong yapraklarına sarılır. Daha sonra, ciddiyet katmak için birkaç kırmızıya boyanmış bambu teliyle bağlanırlar. Bu noktada, kek sunakta bir ritüel haline gelmeye başlamıştır.
Pirinç keki tencereden çıkarılır, kabuğu soyulur ve Tet (Ay Yeni Yılı) sofrasına yerleştirilir. İnsanlar büyük bir tabağın üzerine sekiz yapraklı çiçek şekli oluşturmak için ince bambu şeritleri kullanırlar. Kekin bir tarafını soyup bambu şeritlerinin üzerine yüzü aşağı bakacak şekilde yerleştirirler. Sonra kekin diğer tarafını da soyarlar. Bambu şeritlerini kullanarak keki sekiz eşit parçaya bölerler. Bu parçalardan ikisine banh chung'un köşesi denir. Bir banh chung'un tamamını yiyebilen çok az insan vardır.
Zor zamanlarda bile, yapışkan pirinç kekleri (bánh chưng) nadiren karnı doyurmak için yenirdi. Aslında, yapışkan pirinç keklerinden oluşan tam bir öğün oldukça doyurucu olabilir. Ayrıca yan yemeklere de ihtiyaç duyarlar. En yaygın olanlarından biri turşu soğan ve salatalıktır. Kırsal bölgelerde, üç ateşte pişirilmiş bir tencere balık, domuz göbeği ve şeker kamışı ile birlikte yapışkan pirinç keklerine harika bir eşlikçidir.
Günümüzde banh chung (Vietnam yapışkan pirinç keki) artık diğer kekler gibi sıradan bir şey olarak kabul ediliyor. Şehirde çok az aile hala kendi banh chung'unu elle yapıyor. Banh chung hazırlamanın gerektirdiği işler de ortadan kalktı. Kokulu bitkisel su dolu tencerenin konulduğu eski odun sobası olmadığı için artık kimse o kokulu bitkisel banyoyu kullanmıyor. Ve banh chung yılın her zamanında yeniyor. Doğal olarak, aile toplantılarının özenli ritüelleri de daha az yaygın hale geldi. 40 yaşın altındaki gençlerin çok azı banh chung yapmayı biliyor. Bazıları artık yemiyor bile. Geleneksel banh chung artık sayısız diğer endüstriyel olarak üretilen keklerle rekabet ediyor ve her zaman kaybediyor.
Ancak bir bakıma, banh chung (Vietnam yapışkan pirinç keki) kültürel mirasın ruhunu somutlaştırıyor. Bu ruh, en açık şekilde büyük bir aile içindeki bir araya gelme ve buluşmada kendini gösteriyor. Onsuz, büyük bir ailenin temeli ve yapısı sarsılıyor ve istikrarsız hale geliyor. Şehirde yaşayan kardeşler de nadir bir buluşma ve sohbet fırsatını kaçırmış oluyorlar. Bu nedenle, hatırlamak ya da unutmak bugün hayatın bir sorusu haline geldi.
Kaynak: https://baovanhoa.vn/van-hoa/banh-chung-de-nho-hay-quen-205118.html
Yorum (0)