Dağların ve ormanların sesleri

Sınır bölgesine baharın gelişiyle birlikte, şeftali ve armut çiçeklerinin canlı renkleri arasında, Lang Son eyaletinin Kara Hmong halkı, çocukluklarından beri onları besleyen sade ama derin anlamlar taşıyan halk şarkılarını neşeyle söylüyor.

Lang Son eyaletindeki Kara Hmong halkının halk şarkıları nesilden nesile aktarılmıştır.

Lang Son eyaletindeki Kara Hmong halkının melodik flüt sesleri, yankılanan yaprak borularının notaları ve içten, duyg dolu şarkıları, keşfedilmeyi bekleyen zengin ve kendine özgü bir kültür hazinesini ortaya koyuyor.

Eski Trang Dinh ilçe merkezinden, dolambaçlı yollardan yaklaşık 50 km yolculuk yaptıktan sonra, güneş doğarken Doan Ket beldesine vardık. Sıcak pirinç şarabıyla soğuğu dağıtırken, köylüler bizi bahar ve yeni yıl umutları hakkında melodik halk şarkılarıyla karşıladılar.

Lang Son'daki Kara Hmong halkı ağırlıklı olarak Doan Ket beldesindeki Khuoi Lam, Khuoi Nap, Khuoi Vang ve Vang Can köylerinde yaşamaktadır. Kara Hmong halk şarkıları (halk arasında Tu Si Na Mieo olarak adlandırılır), müzik , dil, gelenek ve göreneklerde günlük yaşam ve üretimde değerler barındıran eşsiz bir kültürel mirastır. Halk şarkıları, halkın yaşam, aşk, aile değerleri ve topluluk ruhu hakkındaki sesidir.

Khuoi Nap köyünden zanaatkar Trinh Thi Nhinh'e göre, halk şarkıları nesilden nesile aktarılan geleneksel bir sanat biçimidir. Siyah Hmong çocukları, bebekliklerinden itibaren büyükanneleri ve anneleri tarafından söylenen ninniler aracılığıyla halk ezgilerini öğrenirler. Her vesileyle, bayramda, düğünde veya ev açılışında, halk şarkılarının melodik sesleri, borazan ve flüt sesleriyle birleşir. Günlük yaşamda insanlar genellikle yorgunluğu gidermek için şarkılardan faydalanırlar. Böylece, zamanla halk şarkıları, nesiller boyunca toplumsal uyumu güçlendiren, vazgeçilmez bir manevi beslenme kaynağı haline gelmiştir.

Halk şarkıları, nesilden nesile aktarılan geleneksel bir sanat biçimidir. Siyah Hmong çocukları, bebekliklerinden itibaren büyükanneleri ve anneleri tarafından söylenen ninniler aracılığıyla halk ezgilerini öğrenirler. Festivallerde, Yeni Yıl kutlamalarında, düğünlerde ve ev açılış partilerinde, halk şarkılarının melodik sesleri, borazan ve flüt sesleriyle harmanlanır. Günlük yaşamda insanlar genellikle yorgunluğu gidermek için şarkılardan faydalanırlar. Böylece, zamanla halk şarkıları, nesiller boyunca toplumsal uyumu güçlendiren, vazgeçilmez bir manevi beslenme kaynağı haline gelmiştir.

Zanaatkar Trinh Thi Nhinh, Khuoi Nap köyü

Kara Hmong halkının şarkıları son derece doğaçlama ve esnektir, zengin içsel duyguları ifade eder. Genellikle yedi heceli mısralarla yazılan Tay, Nung, Cao Lan ve San Chi etnik gruplarının halk şarkılarının aksine, Kara Hmong halk şarkıları özlü beş heceli şiirlerdir. Şarkı sözleri süslü değildir, dili basit ve gösterişsizdir, ancak derin bir lirikliğe sahiptir; hem yaratıcı hem de tutkulu duygularla doludur. Şarkı sözleri bulutları, dağları, ağaçları, çiçekleri ve diğer unsurları içerir ve doğayı insan duygularını ifade etmek için kullanır.

Basit ama etkileyici sözlere kanat veren Kara Hmong halkının her şarkısına, dağ ve orman atmosferini yansıtan, yaprak borusunun kendine özgü melodik sesi veya flütün derin ve yankılı sesi eşlik eder. Belki de bu yüzden Kara Hmong erkek çocukları hala bambu flüt yapmayı ve yaprak borusu çalmayı seviyor; köydeki yaşlılar ve çocuklar hala halk şarkıları söylemekten zevk alıyor… Köylerde, erkekler ve kadınlar ay ışığı altında, festivallerde ve Yeni Yıl Günü'nde karşılıklı şarkılar söyleyerek sevgilerini ifade eder ve neşeli ve canlı bir atmosfer yaratırlar.

Doan Ket beldesindeki Kara Hmong topluluğunda, Khuoi Nap köyünde yaşayan zanaatkar Trinh Thi Nhinh, flüt ve yaprak borusu çalma konusunda yetenekli bir sanatçıdır. Basit, kendi yapımı dört delikli bambu flütünü kullanarak, Tu Si Na Mieo halk şarkılarına eşlik eden birçok melodi çalabiliyor ve melodik ve yankılı sesler üretiyor. Dahası, yol kenarından topladığı basit bir yaprakla bile, Bayan Nhinh kendine özgü, etkileyici sesler çıkarabiliyor. Kara Hmonglar için yaprak borusu, bir sevgiliye içten bir çağrı, ince bir aşk ilanıdır; neşeyi veya melankoliyi ifade eder... Dağlar ve ormanlar arasında yankılanan flüt ve yaprak borusunun sesleri, Lang Son eyaletinin yaylalarındaki Kara Hmong topluluğunun güzel geleneklerini hatırlatıyor.

Tet Bayramı'nın ikinci günü kalabalık ve hareketlidir.

Tet Bayramı'nın üçüncü günü kalabalık ve hareketlidir.

Bütün aile bir araya gelir.

Ailece yemek yemek

Erkek ve kız çocuklar yüzlerini yıkamak için yeni kaynatılmış su kullanırlar.

Yüzü pamuk kadar beyaz.

Yuvarlak bir yumurta gibi beyaz

Baba oğluna yeni bir gömlek verdi.

Anne kıza pembe bir elbise verdi…

Mutfak dumanı kokusu hala uğuldayan kazıklar üzerine inşa edilmiş evlerinin önünde, ellerinde flütlerle Bay Duong Van Ngoan ve annesi, zanaatkar Trinh Thi Khen, bize yeni yıl tebrikleri olarak halklarının sade ve içten şarkılarını sundular.

Büyükannesi ve annesinin söylediği ninniler ve halk şarkılarıyla çevrili bir ortamda büyüyen Bayan Khén, halkının değerli kültürel mirasını koruma konusunda her zaman tutkulu olmuştur. Bayan Khén ve Bay Ngoan, uzun yıllardır birçok halk şarkısının sözlerini yazıya döküp, hem topluluğun bunları icra etmesine yardımcı olmak hem de gelecek nesillere aktarmak için ortak dile çevirmektedirler.

Yeni yılda geleneksel şarkıların hâlâ söylenmesinden duyduğu heyecanı dile getiren ve şu anda Parti Sekreteri ve Khuoi Lam köyü muhtarı olan Duong Van Ngoan, bu başarıyı Parti komitesinin ve hükümetin etnik grubun geleneksel kültürel değerlerini koruma ve geliştirme konusundaki ilgisine ve desteğine bağlıyor.

Haziran 2024'te, (eski) Trang Dinh ilçesi Halk Komitesi, 10 ila 60 yaş arası 50 öğrenciyle bir halk şarkısı eğitim sınıfı kurdu. Bir aydan fazla süren eğitimin ardından, ilçe Halk Komitesi, Kara Hmong Halk Şarkısı Koruma Kulübü'nün kurulmasına karar verdi. Kulüp üyelerine, Trinh Thi Nhinh ve Trinh Thi Khen gibi topluluktaki zanaatkarlar ve büyükler tarafından birçok geleneksel halk ezgisi öğretiliyor; ayrıca flüt ve yaprak boynuzu çalmayı da öğreniyorlar…

Kulüp kurulduğundan beri, üyeleri şarkı söyleme yeteneklerini komşu köylerle paylaştılar ve Lang Son ili içinde ve dışında düzenlenen etkinliklere katıldılar. Yeni müzik türlerinin artması ve birçok gencin iş için köyden ayrılması nedeniyle katılımcı sayısı sınırlı kalsa da, kulübün her üyesi bu değerli etnik mirası korumada önemli bir rol oynamaktadır. Bay Duong Van Ngoan, "Parti ve Devletin bu kadar ilgi göstermesiyle, bunu koruyup güvence altına alıp alamayacağımız artık kendi etnik halkımıza bağlı," dedi.

Parti ve devletin bu kadar ilgisiyle, bu yapının korunup korunamayacağı artık tamamen etnik halkın kendisine bağlıdır.

Sayın Duong Van Ngoan, Parti Şube Sekreteri ve Khuoi Lam Köyü Muhtarı

Sanatçı Trinh Thi Nhinh'e göre, etnik grubunun kültürel değerleri ve kimliği koruma ve miras alma konusundaki doğal güçlü yönlerinden yararlanarak, kendisi ve yaşlılar, halk şarkısı öğretimini Kara Hmong etnik grubunun yaşadığı okulların müfredatına dahil etmeyi umuyorlar. Böylece çocuklar, geleneksel kültürü deneyimleme, tanıma ve ona karşı bir sevgi geliştirme fırsatı bulacaklar. Her çocuk, özellikle halk şarkılarını ve genel olarak Kara Hmong halkının güzel kültürel değerlerini ülke genelinde daha geniş bir kitleye taşıyan bir kültür elçisi olacak.

Yeni bir yıl daha geldi ve beraberinde büyük umutlar getirdi. Lang Son eyaletindeki Kara Hmong halkı için bu umut, bazen sadece baharın seslerini dinlemek, halklarının şarkılarının dağ yamaçlarında ve evlerinde yankılanmasını dinlemekten ibarettir. Ocaklardan yükselen dumanlar hala yükseliyor, yabani şeftali çiçekleri ardı ardına açıyor ve Parti komitelerinin ve yetkililerinin özen ve teşvikleriyle, halkın etnik geleneklerine duyduğu sevgi ve gururla birlikte, Kara Hmongların halk şarkıları her zaman yaşayacak, özel bir yere sahip olacak ve ulusun etnik gruplarının kültürel miras hazinesini zenginleştirecektir.

QUOC DAT

Kaynak: https://nhandan.vn/nhung-thanh-am-cua-nui-rung-post943992.html