Trái ngọt hóa đắng trên đồng dứa

Giữa mùa thu hoạch rộ, hàng nghìn tấn dứa ở tỉnh Thanh Hóa rơi vào cảnh ế ẩm, giá lao dốc thảm hại. Dứa chín thối ngoài đồng, người trồng lâm vào khó khăn.

Những cánh đồng dứa ngập nỗi buồn

Giữa cái nắng gay gắt đầu hè, những cánh đồng dứa trải dài ở Hà Long, Ngọc Trạo và nhiều vùng chuyên canh khác của tỉnh Thanh Hóa không còn không khí nhộn nhịp như mọi năm. Thay vì cảnh thương lái tấp nập vào tận ruộng thu mua, những quả dứa chín vàng đang nằm lặng lẽ trên đồng, từng ngày héo cuống, cháy nắng rồi thối hỏng.

Với người nông dân, đó không chỉ là những quả dứa bị bỏ lại mà còn là công sức, vốn liếng và hy vọng tích cóp suốt gần hai năm trời đang dần tan biến.

Dứa bị hư hỏng do thời tiết quá nắng nóng. Ảnh: Đình Tiệp.

Gia đình bà Trần Thị Hồng ở thôn Khắc Dũng, xã Hà Long đầu tư gần 300 triệu đồng để trồng hơn 2 ha dứa. Sau hơn một năm rưỡi chăm sóc, khi vụ thu hoạch đến cũng là lúc gia đình bà rơi vào cảnh thấp thỏm lo âu. Đến nay, số tiền bán dứa chỉ thu về khoảng 50 triệu đồng, trong khi phần lớn diện tích vẫn chưa có người mua.

Nhìn những luống dứa chín đỏ đồng mà không ai thu hoạch, bà Hồng chỉ biết đứng lặng. Những năm trước, điện thoại của bà liên tục đổ chuông vì thương lái gọi hỏi hàng. Còn năm nay, mọi thứ trở nên im ắng đến đáng sợ. Dứa càng để lâu càng giảm chất lượng, nhưng bán cũng không ai mua.

Tại thôn Gia Miêu, xã Hà Long, ông Nguyễn Văn Hòa cũng đang trải qua những ngày đầy áp lực. Hơn hai đến ba vạn quả dứa đến kỳ thu hoạch nhưng đầu ra gần như bế tắc. Nếu như năm ngoái, mỗi vạn quả dứa mang lại doanh thu trên một trăm triệu đồng thì năm nay giá trị chỉ còn là một phần nhỏ.

Người dân bỏ ra hàng chục triệu đồng để mua lưới, bạt che nắng cho dứa. Ảnh: Đình Tiệp.

Mỗi ngày trôi qua, số lượng dứa bị rám nắng, thối hỏng lại tăng lên. Gia đình anh đã chủ động liên hệ nhiều thương lái, chấp nhận bán với giá thấp nhưng vẫn không tìm được người thu mua. Trong khi đó, chi phí đầu tư phân bón, nhân công, chăm sóc liên tục tăng khiến khoản lỗ ngày càng lớn.

Không ít hộ dân đã bỏ thêm hàng chục triệu đồng mua lưới, bạt che nắng với hy vọng kéo dài thời gian bảo quản. Tuy nhiên, nắng nóng kéo dài khiến những biện pháp tạm thời này không mang lại hiệu quả như mong muốn. Nhiều quả dứa vẫn bị cháy vỏ, giảm chất lượng hoặc thối rữa ngay trên đồng.

Xơ xác những đồng dứa ở xã Ngọc Trạo. Ảnh: Đình Tiệp.

Điều khiến người dân xót xa nhất là giá dứa hiện nay đã xuống mức thấp kỷ lục. Dứa loại đẹp nhất chỉ bán được khoảng 4.000 - 5.000 đồng/kg, trong khi cùng kỳ năm ngoái dao động từ 9.000 - 13.000 đồng/kg, có thời điểm lên đến 15.000 đồng/kg. Mức giảm từ 50 đến 70% khiến nhiều hộ không đủ tiền thuê nhân công thu hoạch.

Vì thế, trên nhiều cánh đồng, người dân đành chấp nhận để dứa chín rụng, thối hỏng ngoài ruộng thay vì thu hoạch rồi bán dưới giá thành sản xuất.

Có thể bạn quan tâm

Thanh Hóa tuyển dụng hơn 2.000 giáo viên và viên chức ngành giáo dục năm 2026GD&TĐ - UBND tỉnh Thanh Hóa vừa phê duyệt kế hoạch tuyển dụng, tiếp nhận hơn 2.000 giáo viên và viên chức cho các cơ sở giáo dục công lập năm 2026.

Rà soát thủ tục ủy quyền nhận lương hưu sau vụ 'yêu cầu cụ 97 tuổi đến phường làm thủ tục'(PLVN) - Từ vụ việc “yêu cầu cụ 97 tuổi đến phường làm thủ tục” tại Hà Nội, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu các địa phương rút kinh nghiệm, rà soát, đơn giản hóa thủ tục ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội.

“Vị ngọt” gà MíaBước sang tuổi 68, khi sức khỏe không còn cho phép cặm cụi lao động khắp đồi trên, xóm dưới như trước kia, bà Nguyễn Thị Linh (sinh năm 1958), ở khu 5, xã Phú Khê đã lựa chọn cho mình hướng đi phù hợp: Nuôi gà tập trung theo mô hình gia trại. Công việc vừa nhẹ nhàng, chủ động thời gian, lại mang lại nguồn thu nhập ổn định, trở thành “điểm tựa” kinh tế tuổi xế chiều của gia đình.

Điệp khúc ‘được mùa mất giá’ và bài toán đầu ra

Theo các thương lái, nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng tiêu thụ khó khăn năm nay là do nguồn cung tăng mạnh ở nhiều địa phương. Không chỉ tỉnh Thanh Hóa, các vùng trồng dứa lớn như Nghệ An, Ninh Bình cũng mở rộng diện tích sản xuất, khiến lượng dứa tung ra thị trường cùng thời điểm tăng đột biến.

Trong khi đó, sức mua lại không tăng tương ứng. Các đầu mối tiêu thụ lớn ở phía Nam giảm lượng nhập hàng khiến dòng chảy hàng hóa bị chững lại. Hệ quả là dứa được mùa nhưng rơi vào cảnh dư thừa, giá giảm sâu.

Dứa chất đống ở vườn chờ thương lái thu mua. Ảnh: Đình Tiệp.

Tại xã Hà Long, diện tích trồng dứa hiện khoảng 700 ha, năng suất bình quân đạt từ 40- 45 tấn/ha. Đây là một trong những vùng dứa lớn nhất tỉnh Thanh Hóa. Những năm gần đây, cây dứa từng mang lại thu nhập khá ổn định cho người dân, giúp nhiều hộ vươn lên thoát nghèo và làm giàu.

Nhờ điều kiện thổ nhưỡng phù hợp, dứa Hà Long nổi tiếng với quả to, mắt đều, vị ngọt đậm và mọng nước. Mùa dứa chín kéo dài từ tháng 4 đến tháng 7 hằng năm, trong đó tháng 5 và tháng 6 là thời điểm thu hoạch rộ nhất.

Thế nhưng, niềm vui được mùa năm nay nhanh chóng bị phủ bóng bởi bài toán đầu ra.

Ngoài áp lực tiêu thụ, người trồng dứa còn phải đối mặt với thời tiết khắc nghiệt. Nắng nóng kéo dài khiến nhiều diện tích bị cháy quả, giảm mẫu mã và chất lượng. Bên cạnh đó, tình trạng sâu bệnh, nấm đầu vụ cũng khiến tỷ lệ hao hụt tăng cao.

Tại xã Ngọc Trạo, nơi có diện tích dứa khá lớn của tỉnh, nhiều hộ dân cũng đang rơi vào cảnh lao đao tương tự. Chị Hồ Nga ở thôn Vạn Bảo cho biết, đầu hè, gia đình đã đầu tư hơn 50 triệu đồng mua lưới che nắng cho dứa. Dù vậy, gần một nửa sản lượng vẫn bị cháy nắng và hư hỏng.

Chị Hồ Nga ở thôn Vạn Bảo, xã Ngọc Trạo buồn bã trên cánh đồng dứa mất mùa, mất giá. Ảnh: Đình Tiệp.

Giá dứa chỉ dao động từ 3.500 - 5.000 đồng/kg, thấp hơn rất nhiều so với các vụ trước. Với hơn một vạn quả đang vào kỳ thu hoạch, gia đình chị Ngan ước tính thiệt hại trên 100 triệu đồng.

Không ít hộ khác có tới 4-5 vạn quả dứa nhưng vẫn chưa thể thu hoạch vì thương lái không mua hoặc ép giá xuống quá thấp.

Thực tế cho thấy, cây dứa ở tỉnh Thanh Hóa vẫn đang phụ thuộc rất lớn vào thương lái. Khi thị trường thuận lợi, người dân có lãi khá cao. Nhưng chỉ cần sức mua giảm hoặc cung vượt cầu, mọi rủi ro gần như đổ dồn lên vai người sản xuất.

Theo thống kê của ngành nông nghiệp, tỉnh Thanh Hóa hiện có hơn 4.000 ha dứa với sản lượng hằng năm đạt từ 130.000 - 150.000 tấn. Tuy nhiên, chỉ khoảng 30% sản lượng được tiêu thụ thông qua các hợp đồng liên kết. Phần lớn vẫn phụ thuộc vào thị trường tự do và hệ thống thương lái.

Hoa Kỳ - Việt Nam: Đừng bỏ lỡ

Việt Nam khuyến khích doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư vào công nghệ caoSáng 26/6, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng tiếp ông Jeff Place, Giám đốc Chuỗi cung ứng của Tập đoàn Coherent (Hoa Kỳ). Tại buổi tiếp, Phó Thủ tướng khẳng định Việt Nam khuyến khích các doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và công nghiệp bán dẫn.

Khuyến khích các doanh nghiệp Hoa Kỳ mở rộng đầu tư trong lĩnh vực công nghệ caoPhó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng cho biết Việt Nam hoan nghênh các doanh nghiệp Hoa Kỳ tiếp tục mở rộng hoạt động tại Việt Nam, nhất là trong các ngành công nghệ cao và lĩnh vực có giá trị gia tăng lớn.

Việt Nam - Hoa Kỳ tăng cường hợp tác khắc phục hậu quả chiến tranhVTV.vn - Ngày 22/6, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp Quyền Bộ trưởng Bộ Hải quân Hoa Kỳ Hùng Cao.

Trong khi đó, năng lực chế biến còn hạn chế. Toàn tỉnh hiện chỉ có vài nhà máy chế biến dứa quy mô vừa và nhỏ, chưa đủ khả năng tiêu thụ lượng lớn sản phẩm vào mùa thu hoạch cao điểm.

Trước thực trạng hàng nghìn tấn dứa ùn ứ ngoài đồng, chính quyền các địa phương đang khẩn trương thống kê thiệt hại, kết nối doanh nghiệp, siêu thị và các cơ sở chế biến nhằm hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm cho người dân. Tuy nhiên, đây mới chỉ là giải pháp trước mắt.

Trên 4.000 ha dứa tại tỉnh Thanh Hóa đối diện một năm mất mùa, mất giá. Ảnh: Đình Tiệp.

Về lâu dài, để cây dứa thực sự trở thành cây trồng chủ lực và mang lại thu nhập bền vững, cần xây dựng chuỗi liên kết chặt chẽ từ sản xuất đến tiêu thụ. Việc mở rộng các hợp đồng bao tiêu, thu hút doanh nghiệp đầu tư chế biến sâu, phát triển các sản phẩm từ dứa như nước ép, dứa đóng hộp, mứt dứa hay thực phẩm chế biến sẽ góp phần giảm áp lực tiêu thụ tươi.

Bài học từ những cánh đồng dứa hôm nay một lần nữa cho thấy nỗi lo "được mùa mất giá" vẫn chưa có hồi kết. Khi đầu ra chưa ổn định, người nông dân vẫn phải đánh cược với thị trường sau mỗi vụ mùa. Và trên những cánh đồng dứa đang ngả màu vàng chín, nỗi xót xa của người trồng không chỉ đến từ những quả dứa thối hỏng, mà còn từ nỗi bất an về một tương lai còn nhiều bấp bênh phía trước.

Nguồn: https://nongnghiepmoitruong.vn/trai-ngot-hoa-dang-tren-dong-dua-d815433.html