Ứng dụng khoa học công nghệ vào phát triển sâm Ngọc Linh

s1(1).jpg — Mặt hàng sâm củ Ngọc Linh trưng bày tại một phiên chợ sâm ở vùng cao Nam Trà My. Ảnh: G.T

Sâm Ngọc Linh là loài dược liệu đặc hữu, quý hiếm, đã được khẳng định giá trị y dược và kinh tế qua nhiều nghiên cứu khoa học. Trên địa bàn Đà Nẵng, ngoài sâm Ngọc Linh còn nhiều loài dược liệu bản địa có giá trị như ba kích, đẳng sâm, sa nhân tím…

Tuy nhiên, việc ứng dụng khoa học công nghệ trong bảo tồn, nhân giống, trồng trọt, chế biến và thương mại hóa dược liệu thời gian qua vẫn còn phân tán, thiếu sự liên kết chặt chẽ giữa nghiên cứu và sản xuất, giữa nhà khoa học và doanh nghiệp.

Theo Phó Chủ tịch UBND thành phố Hồ Quang Bửu, việc ban hành Chương trình nghiên cứu, ứng dụng khoa học và công nghệ phát triển sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu trên địa bàn thành phố giai đoạn 2026 - 2035 sẽ giúp tiếp cận tổng thể, liên ngành, lấy chuỗi giá trị sản phẩm sâm Ngọc Linh và dược liệu làm trung tâm.

Điều này thể hiện qua các quy trình thống nhất, đồng bộ, từ việc bảo tồn nguồn gen, chọn tạo giống, canh tác, thu hoạch, bảo quản đến chế biến sâu, xây dựng tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc và phát triển thị trường… hướng tới sản phẩm đầu ra cụ thể, có khả năng ứng dụng và thương mại hóa cao.

Một trong những nội dung trọng tâm của chương trình là ưu tiên ứng dụng các thành tựu khoa học công nghệ tiên tiến, đặc biệt là công nghệ sinh học, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, internet vạn vật và blockchain trong toàn bộ chuỗi sản xuất dược liệu.

Việc lập bản đồ gen, chuẩn hóa giống sâm Ngọc Linh, xây dựng cơ sở dữ liệu về nguồn gen và vùng trồng, ngoài phục vụ mục tiêu bảo tồn còn tạo nền tảng khoa học cho mở rộng sản xuất theo hướng bền vững, có kiểm soát.

Sâm Ngọc Linh trồng dưới tán rừng. Ảnh: G.T

Với chương trình này, sản phẩm sâm Ngọc Linh không dừng lại ở cung cấp nguyên liệu thô mà coi trọng khâu chế biến sâu và đa dạng hóa sản phẩm.

Các hướng nghiên cứu từ chiết xuất hoạt chất, bào chế thuốc, thực phẩm bảo vệ sức khỏe đến mỹ phẩm sinh học cao cấp từ sâm Ngọc Linh được xác định rõ, gắn với yêu cầu hoàn thiện hồ sơ khoa học, tiền lâm sàng, lâm sàng và đăng ký lưu hành. Từ đó từng bước nâng cao giá trị gia tăng, giảm phụ thuộc vào xuất thô, xây dựng thương hiệu sản phẩm dược liệu mang dấu ấn Đà Nẵng.

Song hành đó, phát huy và bảo vệ hiệu quả chỉ dẫn địa lý “Ngọc Linh”, mở rộng phạm vi bảo hộ, đăng ký nhãn hiệu chứng nhận trong nước và quốc tế; tăng cường truy xuất nguồn gốc bằng công nghệ số, bảo đảm tính minh bạch và uy tín của sản phẩm trên thị trường. Đây được xem là yếu tố then chốt để sâm Ngọc Linh và dược liệu Đà Nẵng từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Chương trình nhấn mạnh mô hình liên kết đa chủ thể, cơ quan quản lý nhà nước giữ vai trò định hướng; các viện nghiên cứu và trường đại học là nòng cốt khoa học; doanh nghiệp giữ vai trò trung tâm ứng dụng và thương mại hóa; còn người dân, hợp tác xã trực tiếp tham gia sản xuất.

Nguồn: https://baodanang.vn/ung-dung-khoa-hoc-cong-nghe-vao-phat-trien-sam-ngoc-linh-3318088.html