Xây hạnh phúc từ “nếp nhà”

Tháng Ba, thế giới có một ngày đặc biệt nhằm nhắc nhở mỗi người về những giá trị căn bản của cuộc sống – Ngày Quốc tế Hạnh phúc (20/3). Năm 2026, với chủ đề “Hạnh phúc cho mọi gia đình”, thông điệp này như một lời nhắc nhở nhẹ nhàng nhưng sâu sắc: hạnh phúc không phải là đích đến xa vời mà là hành trình được vun đắp từ chính những mái ấm bình yên.

Gia đình cụ Nguyễn Ngọc Giao (xã Mễ Sở) sum vầy ngày đầu xuân, cùng nhau ôn lại truyền thống và gắn kết các thế hệ.

Hạnh phúc từ những điều giản dị

Ngày Quốc tế Hạnh phúc được khởi nguồn từ ý tưởng của Bhutan – quốc gia lựa chọn đo lường sự phát triển bằng “Tổng hạnh phúc quốc gia”, đề cao sức khỏe, tinh thần, môi trường và chất lượng sống thay vì chỉ dựa vào tăng trưởng kinh tế. Tháng 6/2012, Liên hợp quốc chính thức chọn ngày 20/3 hằng năm là Ngày Quốc tế Hạnh phúc. Đây cũng là thời điểm Xuân phân, khi Mặt Trời nằm ngang đường xích đạo, khiến độ dài ngày và đêm gần như bằng nhau. Sự cân bằng của tự nhiên trong ngày này được xem là biểu tượng cho chìa khóa của hạnh phúc: chỉ khi con người tìm được sự cân bằng, hài hòa giữa vật chất và tinh thần, giữa cá nhân và cộng đồng, giữa con người và thiên nhiên, hạnh phúc mới thực sự hiện hữu. Cùng với hơn 190 quốc gia, Việt Nam đã cam kết hưởng ứng Ngày Quốc tế Hạnh phúc bằng những nỗ lực nâng cao chất lượng cuộc sống, xây dựng xã hội công bằng, phát triển bền vững, hướng tới mục tiêu mang lại hạnh phúc cho người dân.

Đối với người Việt, giá trị của hạnh phúc từ lâu đã được kết tinh sâu sắc trong hai chữ gia đình. Gia đình không chỉ là một đơn vị xã hội mà còn là cái nôi nuôi dưỡng tình yêu thương, sự đoàn kết và tinh thần sẻ chia. Dù nhịp sống hiện đại ngày càng gấp gáp, gia đình vẫn luôn là “chiếc neo” giữ gìn những giá trị bền vững. “Nếp nhà” truyền thống được vun đắp qua nhiều thế hệ, trở thành sợi dây vô hình nhưng bền chặt gắn kết các thành viên. Đó là tinh thần “kính trên nhường dưới”, lòng hiếu kính với ông bà, cha mẹ, sự thủy chung của vợ chồng. Những câu ca dao như “Thuận vợ thuận chồng, tát biển Đông cũng cạn”, “Anh em như thể tay chân”… từ lâu đã trở thành kim chỉ nam trong ứng xử gia đình. Chính sự hòa thuận, gắn bó giữa các thế hệ tạo nên nền tảng vững chắc, giúp gia đình trở thành điểm tựa tinh thần cho mỗi người.

Nhiều gia đình chú trọng gìn giữ, trao truyền các nét đẹp văn hóa truyền thống cho thế hệ trẻ.

Giữ gìn “nếp nhà” – nền tảng của gia đình hạnh phúc hiện đại

Gia đình cụ Nguyễn Ngọc Giao ở xã Mễ Sở là một trong những gia đình truyền thống tiêu biểu tại địa phương. Trong ngôi nhà có bốn thế hệ cùng sinh sống, cụ Giao luôn được con cháu kính trọng như “cây cao bóng cả”. Điều cụ thường xuyên căn dặn con cháu không phải là những điều lớn lao, mà là cách ứng xử trong gia đình: biết kính trên nhường dưới, yêu thương, đùm bọc và giúp đỡ lẫn nhau. Ông Nguyễn Xuân Nhâm, con trai cụ Giao cho biết: Trong gia đình nhiều thế hệ cùng chung sống, sự khác biệt về công việc, độ tuổi, sở thích nếu không được dung hòa rất dễ nảy sinh mâu thuẫn. Vì vậy, chỉ có sự kính trên, nhường dưới cùng tình yêu thương, đùm bọc lẫn nhau mới giúp “nếp nhà” được gìn giữ qua năm tháng.

Trong thời đại số và nhịp sống ngày càng gấp gáp, nhiều gia đình phải đối mặt với không ít áp lực: guồng quay mưu sinh, những thay đổi trong cách giao tiếp, lối sống khiến khoảng cách thế hệ ngày càng rõ nét. Nếu không được nhận diện và điều chỉnh kịp thời, những yếu tố này có thể làm suy giảm sự gắn kết giữa các thành viên. Bởi vậy, xây dựng gia đình hạnh phúc trong thời kỳ mới không chỉ cần tình yêu thương mà còn đòi hỏi sự nỗ lực và ý thức vun đắp từ mỗi người. Nếu người cao tuổi giữ vai trò định hướng, gìn giữ nền nếp gia phong, thì trong đời sống thường nhật, các thành viên cần cùng chia sẻ trách nhiệm, quan tâm và thấu hiểu lẫn nhau, qua đó tạo nên sự gắn kết bền chặt. Chị Nguyễn Thị Hương ở xã Đông Tiền Hải tâm niệm: Người phụ nữ giữ vai trò quan trọng trong việc kết nối các thành viên, tạo nên sự gắn bó trong mái ấm. “Tôi luôn cố gắng để bếp lửa gia đình không bao giờ nguội lạnh. Bữa cơm sum họp rất quý, nhất là khi ai cũng bận rộn. Nhưng đó là lúc để các thành viên gần gũi, chia sẻ và gắn kết với nhau nhiều hơn”, chị Hương chia sẻ.

Theo Tiến sĩ, chuyên gia tâm lý Đinh Đoàn: Trong bối cảnh xã hội hiện đại với nhiều thay đổi nhanh chóng của công nghệ số, việc gìn giữ hạnh phúc gia đình đòi hỏi sự thích ứng của mỗi thành viên. Cha mẹ cần quan tâm, đồng hành cùng con trong quá trình trưởng thành, đồng thời nâng cao hiểu biết về công nghệ và tâm sinh lý lứa tuổi để có phương pháp giáo dục phù hợp.

“Xây dựng gia đình hạnh phúc trong thời kỳ mới không phải là quay trở lại những khuôn mẫu cũ, mà là sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại; trong đó, các giá trị như đạo hiếu, nghĩa tình, thủy chung, sự gương mẫu, yêu thương và sẻ chia giữa các thành viên chính là nền tảng bền vững của gia đình” - Tiến sĩ, chuyên gia tâm lý Đinh Đoàn.

Ngày Quốc tế Hạnh phúc là dịp để mỗi người nhìn lại cuộc sống của mình, trân trọng những điều giản dị quanh ta: một bữa cơm sum họp, một lời hỏi han chân thành hay sự sẻ chia dưới cùng một mái nhà. Khi “nếp nhà” được gìn giữ, khi tình yêu thương được lan tỏa, mỗi người sẽ có thêm động lực lao động, sáng tạo và cống hiến.
 

Dương Miền

Nguồn: https://baohungyen.vn/xay-hanh-phuc-tu-nep-nha-3192876.html