Xóm chài đón Tết

Ngồi xẻ mớ cá biển trước hiên nhà phơi khô chuẩn bị Tết, bà Nguyễn Thị Thắm chia sẻ, năm nào cũng vậy, Tết về, ở xóm chài không phô trương mà lắng đọng trong mùi cá khô, trong tiếng cười nói của bà con lâu ngày gặp lại, niềm mong ngóng hướng về quê nhà hoặc đón người thân từ quê hương ra Phú Quốc chơi Tết.

Ngư dân xóm chài Trần Phú tranh thủ các chuyến đi biển cuối năm để có cái Tết thêm đầm ấm. Ảnh: PHẠM HIẾU

Quê gốc ở tỉnh Quảng Ngãi, vợ chồng bà Thắm vào định cư tại xóm chài Trần Phú đã hơn 30 năm, mang theo nghề đi biển truyền thống của người dân vùng Nam Trung Bộ. Chồng bà cũng như nhiều người dân khác chọn nghề đi ghe biển để lo cho cuộc sống gia đình, rồi dựng nhà, lập nghiệp, nuôi con khôn lớn, vì vậy xóm chài đã trở thành quê hương thứ hai của gia đình bà Thắm.

Tết năm nay với gia đình bà Thắm có ý nghĩa rất riêng. Không về quê cũ như mọi năm, vợ chồng bà đón người thân từ miền Trung ra đảo ngọc Phú Quốc ăn Tết. “Mấy anh em, cô chú ngoài đó lâu rồi chưa vô, năm nay rủ nhau ra đây chơi Tết, coi như đổi gió”, bà Thắm nói. Trong căn nhà nhỏ nhìn ra hướng biển, mấy bộ bàn ghế đã được lau dọn kỹ càng, một ít bánh bánh mứt cũng được sắm sửa xong, các loại cá khô, mực khô được bà tất bật chuẩn bị...

Theo bà Thắm, ở xóm chài Trần Phú, Tết là thời điểm người đi, người ở đan xen. Nhiều gia đình tranh thủ về quê, sum họp với dòng họ. Có gia đình thì đón người thân từ xa đến thăm nhưng cũng không ít những gia đình ăn Tết vội để ra khơi ngay trong Tết đón luồng cá đầu năm. “Giờ Phú Quốc có nhiều chuyến bay và nhiều hãng hàng không khai thác nên đi lại rất tiện”, bà Thắm cho biết.

Cách nhà bà Thắm không xa, ông Nguyễn Văn Lợi đang loay hoay vá lại tấm lưới để chuẩn bị đến chiều sẽ ra khơi đánh cá. Khi được hỏi về dự định đón Tết ở đặc khu, ông Lợi cho biết, với ngư dân Tết không chỉ là dịp sum vầy, nghỉ ngơi mà còn là dịp nhìn lại một năm bám biển. Ông Lợi cho biết, năm qua thời tiết nhiều lúc thất thường, giá cả lên xuống, nhưng nhờ đoàn kết, tương trợ nhau nên bà con vẫn trụ vững. “Ở xóm chài này, ai khó là cả xóm biết, ai cần là bà con giúp. Tết đến, cái tình nó càng rõ hơn” ông Lợi nói.

Theo ông Lợi, ở các xóm chài, không khí chuẩn bị Tết thường muộn hơn, do tháng chạp cá tôm khá dồi dào nên ngư dân tranh thủ bám biển. Thậm chí có nhiều người còn đón Tết sớm trước giao thừa để ra khơi. Riêng gia đình ông Lợi, hằng năm, ông không ra biển trong dịp Tết mà cùng gia đình đón giao thừa, thắp nhang trước bàn thờ tổ tiên và bày lễ vật cúng đất trời, biển cả, cầu mong 1 năm mưa thuận gió hòa, đi biển thuận lợi. Sau đó, cả nhà quây quần, kể cho nhau nghe chuyện cũ, chuyện biển khơi những năm qua.

Sáng mùng 1 Tết, xóm chài thức dậy muộn hơn ngày thường. Người lớn diện quần áo mới, trẻ con tung tăng chúc Tết, nhận lì xì. Những lời hỏi han, lời chúc mộc mạc mang theo niềm tin vào một năm mới yên lành. Với ông Lợi, Tết ở xóm chài Trần Phú đã trở thành một phần không thể thiếu. “Quê cũ ở Quảng Ngãi thì vẫn nhớ, nhưng nơi mình sống, làm ăn, đã gắn bó mấy chục năm thì cũng là quê hương”, ông Lợi chậm rãi bày tỏ.

Ngoài những gia đình thong thả đón Tết, ở xóm chài Trần Phú còn có những hộ ăn Tết sớm để ra khơi đón lộc biển. Với họ, biển không chỉ là kế sinh nhai mà còn là nơi gửi gắm niềm tin cho một năm mới thuận buồm xuôi gió. Ngay từ ngày 28, 29 tháng chạp, không khí Tết đã hiện diện trên những chiếc ghe như vài cành mai, cành đào nhỏ được cột trước mũi ghe, nải chuối xanh, cặp bánh tét, bánh chưng đặt gọn trong khoang lái.

Mâm cơm cúng tất niên được bày nhanh, gọn gàng với cá kho, nồi canh chua và chén rượu, nhưng đầy đủ sự thành kính... Anh Lê Văn Tứ cho biết, năm nào gia đình anh cũng ăn Tết sớm. “Mình tranh thủ cúng ông bà trước, rồi tối 30 là cho ghe ra khơi. Ra biển sớm coi như lấy hên đầu năm, mong trời yên biển lặng, cá tôm đầy khoang”, anh Tứ nói. Theo anh Tứ, với ngư dân, chuyến biển đầu năm mang ý nghĩa như một lời cầu mong cho cả năm no đủ.

Có những năm, khi con nước thuận lợi, chiếc ghe của anh Tứ và vài bạn xóm chài cùng đón giao thừa ngay trên biển. Giữa mênh mông sóng nước, thời khắc giao thừa diễn ra lặng lẽ mà thiêng liêng. Tiếng sóng vỗ oàm oạp vào mạn ghe hòa với tiếng máy nổ đều đều, vài nén hương được thắp lên trước mũi ghe, những người bạn đi biển í ới chúc nhau chuyến ra khơi luôn suôn sẻ...

Tháng chạp, từng cơn gió biển vẫn mặn mòi, sóng vẫn vỗ đều vào mạn ghe neo sát bờ, bức tranh xuân ở xóm chài Trần Phú cứ thế hiện lên trong nắng mai, thanh bình và no ấm.

PHẠM HIẾU

Nguồn: https://baoangiang.com.vn/xom-chai-don-tet-a475170.html