Bắc Ninh: Kinh tế số khẳng định vai trò trụ cột

BẮC NINH - Năm 2025, Bắc Ninh là 1 trong 6 tỉnh, thành phố đạt mức tăng trưởng hai con số và xếp thứ 5 toàn quốc; thu hút vốn đầu tư nước ngoài đứng thứ 3 cả nước. Đặc biệt, tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GRDP của tỉnh đạt 46,4%, dẫn đầu cả nước.

Vượt xa mức bình quân chung cả nước

Những năm qua, tỉnh tập trung đầu tư xây dựng và hoàn thiện hạ tầng số, tạo nền tảng thu hút đầu tư, thúc đẩy kinh tế số phát triển. Hệ thống viễn thông, Internet băng rộng, mạng di động tốc độ cao được phủ sóng rộng khắp, tỷ lệ phủ sóng 4G đạt 99% và 5G đạt 60%. Tỉnh có 1 khu công nghệ số tập trung, diện tích hơn 213 ha (tại xã Liên Bão, phường Hạp Lĩnh, phường Võ Cường) đang triển khai thu hút các dự án đầu tư.

Trung tâm Đào tạo kỹ thuật của Công ty trách nhiệm hữu hạn Goertek Vina tại Khu công nghiệp Quế Võ.

Năm 2025, tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GDP cả nước ước đạt 14,02%, tương đương khoảng 72,1 tỷ USD. Có 5 tỉnh, thành phố có tỷ trọng giá trị tăng thêm của kinh tế số trong GRDP cao nhất cả nước gồm: Bắc Ninh (46,4%), Thái Nguyên (29,5%), Phú Thọ (22,7%), Hải Phòng (22,3%), Hà Nội (17,3%). Qua đây thể hiện tốc độ ứng dụng công nghệ số vào hoạt động sản xuất, dịch vụ và quản lý của Bắc Ninh vượt xa mức trung bình chung cả nước.

Tiến sĩ Nguyễn Phương Bắc, nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Phát triển kinh tế - xã hội tỉnh đánh giá: Tỷ lệ này cho thấy Bắc Ninh không chỉ dẫn đầu về quy mô kinh tế số mà trong tương lai còn là nơi dẫn đầu về chất lượng kinh tế số. Bắc Ninh hội tụ đủ điều kiện để tham gia sâu vào chuỗi giá trị kinh tế số toàn cầu, nhất là kinh tế dữ liệu, kinh tế dịch vụ số.

Việc thu hút được nhiều tập đoàn công nghệ lớn vào địa bàn đã góp phần nâng cao tỷ trọng kinh tế số trong những năm qua. Theo công bố của Vietnam Report (doanh nghiệp hoạt động ở lĩnh vực báo cáo đánh giá xếp hạng doanh nghiệp, sản phẩm và dịch vụ), trong khuôn khổ Chương trình VNR500 lần thứ 19, Bắc Ninh xếp thứ 2 cả nước trong số các địa phương hấp dẫn doanh nghiệp lớn năm 2025. Tổng số vốn đầu tư đăng ký mới và điều chỉnh lên tới 18,5 tỷ USD. Riêng thu hút vốn đầu tư nước ngoài đứng thứ 3 cả nước, với 5,5 tỷ USD. Trong quý I/2026, tỉnh cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư mới cho 32 dự án thuộc lĩnh vực điện tử, công nghệ thông tin.

Kinh tế số lõi giữ vai trò "đầu tàu"

Trong cơ cấu kinh tế số của Bắc Ninh, nhóm ngành lõi (công nghiệp điện tử, công nghệ thông tin) chiếm hơn 90%, giữ vai trò “đầu tàu”. Các tập đoàn lớn như: Foxconn, Luxshare, Samsung, Canon, Amkor… sản xuất các sản phẩm điện tử, sản phẩm quang học chủ lực của cả nước, tiếp tục củng cố vị thế ngành kinh tế số lõi của tỉnh trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Lũy kế đến nay, thanh toán không dùng tiền mặt chiếm khoảng 80% tổng giao dịch toàn tỉnh, với 7,3 triệu tài khoản ngân hàng. Việc ứng dụng công nghệ số vào các loại hình dịch vụ góp phần xóa bỏ rào cản địa lý, kết nối trực tiếp từ sản xuất đến tiêu dùng.

Toàn tỉnh có khoảng 1.300 doanh nghiệp đang hoạt động trong lĩnh vực điện tử, công nghệ thông tin. Trong quý I/2026, giá trị sản xuất công nghiệp thuộc lĩnh vực này ước đạt 488 nghìn tỷ đồng. Nhiều sản phẩm chủ lực có mức tăng mạnh như thiết bị ngoại vi ước tăng 1,8 lần; máy tính xách tay tăng 1,5 lần; đồng hồ thông minh tăng 1,1 lần so với cùng kỳ năm trước…

Giá trị thương mại điện tử tiếp tục tăng trong nhóm ngành số hóa. Mô hình "Chợ 4.0 - thanh toán không dùng tiền mặt" đã phủ sóng hầu hết các chợ truyền thống và trung tâm thương mại trong tỉnh. Lũy kế đến nay, thanh toán không dùng tiền mặt chiếm khoảng 80% tổng giao dịch toàn tỉnh, với 7,3 triệu tài khoản ngân hàng. Việc ứng dụng công nghệ số vào các loại hình dịch vụ góp phần xóa bỏ rào cản địa lý, kết nối trực tiếp từ sản xuất đến tiêu dùng.

Ứng dụng công nghệ số trong quản lý sản xuất, truy xuất nguồn gốc, quảng bá và tiêu thụ nông sản giúp nhiều sản phẩm của Bắc Ninh nâng cao giá trị, khẳng định thương hiệu. Điển hình là trong mùa thu hoạch vải thiều, các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ sản xuất phối hợp với các công ty truyền thông quảng bá, tiêu thụ sản phẩm trên nền tảng số chính thống. Năm 2025, toàn tỉnh tiêu thụ khoảng 205 nghìn tấn vải thiều, riêng xuất khẩu đạt 78,2 nghìn tấn (chiếm 38% tổng sản lượng).

Chủ động số hóa

Không chỉ có doanh nghiệp vốn đầu tư nước ngoài, nhiều doanh nghiệp nội địa chủ động đầu tư ứng dụng công nghệ số, tự động hóa, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn vào quản trị, sản xuất, giúp nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và khả năng cạnh tranh trên thị trường.

Là một trong những doanh nghiệp đầu tiên tham gia chương trình hỗ trợ doanh nghiệp tại Việt Nam của Tập đoàn Samsung, sau đó Công ty trách nhiệm hữu hạn Trần Thành (Khu công nghiệp Tiên Sơn) tiếp tục xây dựng mô hình “Nhà máy thông minh”. Ông Trần Xuân Dũng, Phó Tổng Giám đốc Công ty cho biết: “Tham gia chương trình này đã giúp doanh nghiệp từng bước nâng cấp và đồng bộ hệ thống quản lý. Qua đó nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo thuận lợi trong tổ chức, chỉ đạo sản xuất”.

Công ty cổ phần Công nghiệp Atlanta Việt Nam (Khu công nghiệp Yên Phong) hoạt động trong lĩnh vực gia công cơ khí chính xác. Sau khi tham gia chương trình “Nhà máy thông minh”, được đội ngũ kỹ sư giàu kinh nghiệm của các tập đoàn công nghệ như Samsung, Viettel, VinFast chuyển giao công nghệ, doanh nghiệp đã đầu tư thiết bị hiện đại vào quản lý và sản xuất, tự động hóa 100% các công đoạn, mang lại những sản phẩm cơ khí tốt nhất cho khách hàng.

Công ty cổ phần Đầu tư xây dựng và Thương mại Ngãi Cầu (Khu công nghiệp Đại Đồng - Hoàn Sơn) chuyên cung cấp các sản phẩm cơ khí phụ trợ, nhờ sử dụng thiết bị thông minh vào sản xuất giúp năng suất tăng từ 5 - 10%, tiết kiệm 30% điện năng và 25% lượng nước.

Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Nguyễn Văn Dũng cho biết: Kinh tế số giữ vai trò quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh. Đặc biệt, sau khi Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia được ban hành, vị trí của kinh tế số càng được khẳng định. Để đáp ứng yêu cầu trong kỷ nguyên số, tỉnh đặc biệt quan tâm đến công tác phát triển nguồn nhân lực số; chủ động thu hút nhiều trường đại học uy tín vào địa bàn.

Chú trọng hợp tác với các tập đoàn, doanh nghiệp lớn như: Samsung, Goertek, VNPT, Công ty cổ phần FPT, Viettel, Công ty cổ phần Tập đoàn T&T, Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam triển khai các chương trình đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số cho cán bộ, người dân, chủ doanh nghiệp. Huy động nguồn lực xã hội, tiếp cận công nghệ tiên tiến, rút ngắn quá trình chuyển đổi số, đưa Bắc Ninh trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo của miền Bắc.

 

Thái Uyên

Nguồn: https://baobacninhtv.vn/bac-ninh-kinh-te-so-khang-dinh-vai-tro-tru-cot-postid444545.bbg