Học nghề sau THCS: Lối đi rộng mở cho nhiều học sinh Đà Nẵng

ĐNO - Không chỉ mở ra cơ hội việc làm sớm, mô hình học nghề sau tốt nghiệp THCS tại các cơ sở công lập ở Đà Nẵng đang dần khẳng định chất lượng đào tạo toàn diện. Nhiều học sinh vừa có tay nghề, vừa đạt thành tích học tập, văn hóa, thể thao nổi bật, cho thấy đây là lựa chọn phù hợp với năng lực và định hướng của không ít gia đình.

Giờ thực hành nghề giúp học sinh tiếp cận môi trường làm việc thực tế, nâng cao tay nghề và tích lũy kinh nghiệm từ sớm.

Giờ thực hành nghề giúp học sinh tiếp cận môi trường làm việc thực tế, nâng cao tay nghề và tích lũy kinh nghiệm từ sớm.

Học nghề không còn là “lối rẽ phụ”

Sau mỗi kỳ tuyển sinh lớp 10, áp lực thi cử, nỗi lo “phải vào được lớp 10 ở các trường THPT công lập” vẫn đè nặng lên nhiều phụ huynh và học sinh. Trong tâm lý phổ biến ấy, học nghề sau THCS từng bị xem là lựa chọn thứ yếu.

Tuy nhiên, vài năm gần đây, nhận thức ấy đang thay đổi khi nhiều cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập tại Đà Nẵng cho thấy hiệu quả rõ nét trong đào tạo, mở ra hướng đi phù hợp cho học sinh muốn sớm định hình nghề nghiệp và giảm áp lực học tập thuần túy.

Tại Trường Cao đẳng Đà Nẵng, những năm gần đây, số lượng học sinh đăng ký vào hệ đào tạo nghề sau THCS tăng đều. Nhà trường triển khai mô hình đào tạo song song giữa văn hóa THPT và nghề nghiệp, giúp học sinh vừa hoàn thành chương trình giáo dục thường xuyên cấp THPT, vừa được học nghề ngay từ sớm.

Theo thầy Hồ Viết Hà, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Đà Nẵng, thay đổi lớn nhất hiện nay là phụ huynh đã thực tế hơn trong việc lựa chọn hướng học cho con. Không phải học sinh nào cũng phù hợp với con đường học kiến thức văn hóa kéo dài. Điều quan trọng là các em được học đúng năng lực, sở trường và có môi trường phát triển toàn diện.

Học nghề hiện nay không chỉ là đào tạo kỹ năng lao động mà còn chú trọng giáo dục văn hóa, kỹ năng mềm, ngoại ngữ và cơ hội liên thông, học nghề không phải là con đường cuối cùng.

Tương tự, Trường Cao đẳng Công nghệ, Kinh tế và Thủy lợi miền Trung ghi nhận số lượng và tỷ lệ học sinh đăng ký học nghề sau THCS tăng lên qua các năm, đặc biệt nhờ mô hình đào tạo vừa học văn hóa vừa học Trung cấp nghề (hệ 9+).

TS. Lê Ngọc Viên, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Công nghệ, Kinh tế và Thủy lợi miền Trung cho biết, nhà trường cũng đang trở thành lựa chọn của nhiều phụ huynh có con tốt nghiệp THCS. Hiện nay, nhà trường có thế mạnh đào tạo đa ngành, thu hút học sinh đăng ký trên các lĩnh vực: thủy lợi, kỹ thuật nông nghiệp, môi trường, du lịch…

Đồng quan điểm, Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Thương mại Đà Nẵng TS. Võ Hồng Sơn chia sẻ, điều quan trọng nhất trong giáo dục hiện nay là phân luồng phù hợp chứ không phải chạy theo tâm lý bằng cấp.

Em Nguyễn Tấn Tài (học sinh lớp 12 hệ đào tạo nghề của Trường Cao đẳng Đà Nẵng) vừa theo học nghề, có thành tích học tập nổi bật khi vừa đạt giải khuyến khích môn Lịch sử tại kỳ thi Chọn học sinh giỏi thành phố Đà Nẵng năm 2026, đồng thời đạt giải nhì học sinh giỏi môn Lịch sử dành cho học viên hệ giáo dục thường xuyên.

Chia sẻ về lựa chọn của mình, Tài cho biết trước đây em từng lo lắng khi quyết định học nghề sau THCS vì sợ bị bạn bè đánh giá. Nhưng khi vào trường, em thấy môi trường học rất năng động, được thầy cô quan tâm và em có thêm động lực để cố gắng. Tài vừa được học văn hóa, vừa học nghề nên cảm thấy thời gian học của mình có mục tiêu rõ ràng hơn.

Tương tự, em Nguyễn Hồng Nghĩa (học sinh lớp 12 hệ đào tạo nghề của Trường Cao đẳng Thương mại Đà Nẵng) là gương mặt quen thuộc tại nhiều giải đấu võ thuật của thành phố. Trong suốt quá trình học, Nghĩa liên tục giành huy chương ở các giải trẻ và phong trào, trở thành một trong những học sinh tiêu biểu của nhà trường.

Nghĩa cho biết việc theo học hệ nghề giúp em có thêm thời gian để rèn luyện đam mê thể thao nhưng vẫn bảo đảm chương trình văn hóa. Nhiều bạn trẻ hiện nay vẫn còn e dè khi chọn học nghề, tuy nhiên điều quan trọng nhất là tìm được hướng đi phù hợp với bản thân.

Thực tế cho thấy, nhiều doanh nghiệp hiện nay ưu tiên tuyển dụng lao động có kỹ năng thực hành tốt hơn là chỉ chú trọng bằng cấp. Trong bối cảnh thị trường lao động thay đổi nhanh, việc học nghề từ sớm giúp học sinh có lợi thế về kinh nghiệm, khả năng thích nghi và cơ hội việc làm.

Gắn kết doanh nghiệp, giải bài toán việc làm

Các chuyên gia giáo dục cho rằng, phân luồng sau THCS là xu hướng tất yếu nhằm giảm áp lực cho hệ thống giáo dục phổ thông và đáp ứng nhu cầu nhân lực thực tế của xã hội. Tuy nhiên, để chủ trương này đạt hiệu quả, điều quan trọng nhất vẫn là thay đổi nhận thức của phụ huynh.

Nhiều năm qua, tâm lý “chuộng đại học” khiến không ít học sinh phải theo đuổi con đường học tập không phù hợp với năng lực. Trong khi đó, các em có thiên hướng thực hành, kỹ thuật hoặc năng khiếu nghề nghiệp lại thiếu cơ hội phát triển đúng khả năng.

Từ thực tế đào tạo, thầy Hồ Viết Hà cho rằng phụ huynh cần nhìn nhận học nghề bằng góc nhìn cởi mở hơn. Giá trị của giáo dục không nằm ở việc học sinh học trường nào mà là sau quá trình học, các em có nghề nghiệp ổn định, có kỹ năng sống và có khả năng tự lập hay không.

TS. Lê Ngọc Viên thông tin, tỷ lệ sinh viên có việc làm sau tốt nghiệp luôn đạt mức cao, nhiều ngành kỹ thuật được doanh nghiệp đặt hàng từ sớm. Nhờ chiến lược đào tạo gắn liền với thực tiễn, nhà trường đã mở rộng mạng lưới việc làm quốc tế qua hàng loạt ký kết hợp tác.

Tiêu biểu là các chương trình đài thọ chi phí và đưa sinh viên sang Nhật Bản làm việc (hợp tác với Takara, Ocean, Nikken Sogyo); hay mới đây nhất là biên bản ghi nhớ (MOU) vào tháng 3/2026 với Trường Cao đẳng nghề kỹ thuật Thủy lợi và Điện lực Quảng Tây (Trung Quốc) nhằm gia tăng cơ hội thực tập và làm việc tại nước ngoài.

Ngoài ra, ở hệ 9+ chính sách miễn giảm học phí cho học sinh tốt nghiệp THCS học nghề cũng giúp giảm đáng kể gánh nặng tài chính cho nhiều gia đình.

Trong khi đó, TS. Võ Hồng Sơn nhấn mạnh rằng xã hội hiện đại cần đa dạng nguồn nhân lực, từ kỹ sư, cử nhân đến lao động kỹ thuật chất lượng cao.

“Nếu tất cả đều tập trung vào một hướng thì sẽ dẫn tới mất cân đối nhân lực. Học nghề bài bản, được đào tạo nghiêm túc và có kỹ năng tốt thì cơ hội phát triển nghề nghiệp rất rộng mở”, thầy Sơn nhận định.

Giữa áp lực thi cử và những băn khoăn sau ngưỡng cửa THCS, lựa chọn học nghề đang dần được nhìn nhận như một hướng đi chủ động, thực tế và phù hợp với nhiều học sinh. Đối với nhiều học sinh, khi được học đúng môi trường, đúng năng lực, mỗi em đều có thể tỏa sáng theo cách riêng của mình.

Nguồn: https://baodanang.vn/hoc-nghe-sau-thcs-loi-di-rong-mo-cho-nhieu-hoc-sinh-da-nang-3339145.html