សព្វថ្ងៃនេះ ឃុំឡុកខាញ់ ស្រុកឡុកនិញ ខេត្ត ប៊ិញភឿក មានភាពមមាញឹកជាងពេលណាៗទាំងអស់។ ប្រជាជនខ្មែរកំពុងមមាញឹកប្រមូលផលអង្ករស្អិតនៅវាលស្រែ ដើម្បីធ្វើជាបាយសំប៉ែត (អានថា អ៊ុំបុក ជាភាសាខ្មែរ) ដែលជាម្ហូបពិសេសមួយដែលមិនអាចខ្វះបាននៅក្នុងពិធីបុណ្យអូកអុំបុក របស់ក្រុមជនជាតិខ្មែរ។
មិនត្រឹមតែជាម្ហូបសាមញ្ញមួយមុខនោះទេ បាយសំប៉ែតក៏មានសារៈសំខាន់ខាងវិញ្ញាណយ៉ាងជ្រាលជ្រៅផងដែរ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏សម្បូរបែបរបស់ប្រជាជនខ្មែរទូទៅ និងឃុំឡុកខាញជាពិសេស។ ម្ហូបនេះត្រូវបានបម្រើដើម្បីថ្លែងអំណរគុណដល់ទេវតាដែលបានប្រទានពរដល់ពួកគេជាមួយនឹងអាកាសធាតុអំណោយផលពេញមួយឆ្នាំ និងការប្រមូលផលដ៏បរិបូរណ៍ក្នុងអំឡុងពេលពិធីគោរពបូជាព្រះច័ន្ទ ដែលជាពិធីសំខាន់នៅក្នុងពិធីបុណ្យអូកអុំបុក។
ពង្រឹងសាមគ្គីភាព
ពិធីបុណ្យអូកអូមបុក គឺជាពិធីបុណ្យដ៏សំខាន់មួយរបស់ប្រជាជនខ្មែរ ដែលត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃពេញបូណ៌មីខែទីដប់តាមច័ន្ទគតិជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ពិធីបុណ្យនេះជាធម្មតាត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅក្នុងទីធ្លាវត្តអារាម។ ប្រហែលមួយសប្តាហ៍មុនពិធីបុណ្យ ព្រឹទ្ធាចារ្យក្នុងភូមិ ឥស្សរជនដ៏គួរឱ្យគោរព និងអ្នកភូមិបានប្រមូលផ្តុំគ្នានៅវត្តដើម្បីធ្វើនំអង្ករសំប៉ែត។ ពេញមួយដំណើរការរៀបចំ មនុស្សគ្រប់គ្នាចែករំលែកភារកិច្ចចាប់ពីការជ្រើសរើស និងការបុកអង្កររហូតដល់ការអាំងនំ ដែលបង្កើតបរិយាកាសរីករាយ រួបរួម និងជិតស្និទ្ធ។ នៅយប់នៃពិធីបុណ្យ មនុស្សគ្រប់គ្នាចូលរួមក្នុងសកម្មភាពវប្បធម៌ដូចជា ការសូត្រគម្ពីរ ការចែករំលែកនំអង្ករសំប៉ែត និងការលែងគោមអណ្តែត។
លោក ឡឹមបាក់ ព្រឹទ្ធាចារ្យភូមិនៅភូមិចាដូន ឃុំឡុកខាញ បានមានប្រសាសន៍ថា៖ «ការធ្វើនំអង្ករសំប៉ែតមានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ដូច្នេះខ្ញុំបានលើកទឹកចិត្តអ្នកភូមិឱ្យមកជួបជុំគ្នានៅវត្តដើម្បីធ្វើនំទាំងនេះជាមួយគ្នា។ មនុស្សកាន់តែច្រើន នំអង្ករក៏អាចធ្វើបានកាន់តែច្រើនដែរ។ ក្នុងឱកាសនេះ អ្នកភូមិក៏អាចជួបជុំគ្នា និងចែករំលែកបទពិសោធន៍ក្នុងការចិញ្ចឹមសត្វ និងដាំដុះផងដែរ។ នៅយប់នៃពិធីបុណ្យ នំអង្ករសំប៉ែតត្រូវបានប្រើប្រាស់ដើម្បីថ្វាយដល់ព្រះចន្ទ ដើម្បីបួងសួងសុំសន្តិភាព និងសុភមង្គល។ បន្ទាប់ពីពិធីបូជារួច មនុស្សគ្រប់គ្នានឹងយកនំអង្ករសំប៉ែតនោះទៅចែកជូនមនុស្សចាស់ និងកុមារ។ នេះពង្រឹងចំណងមិត្តភាពរវាងមនុស្ស និងក៏ជាសារមួយដល់យុវជនជំនាន់ក្រោយឱ្យតែងតែរួបរួមគ្នា និងថែរក្សាវប្បធម៌ប្រពៃណីរបស់ជនជាតិខ្មែរ»។
ព្រះតេជគុណ ឡាំ ឆា នី អនុប្រធានព្រះចៅអធិការវត្តសុកឡុន ក្នុងឃុំឡុកខាញ បានចែករំលែកថា៖ «ពិធីបុណ្យអូកអូមបុក មានឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងទៅលើជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាជនខ្មែរនៅទីនេះ។ ពីព្រោះពិធីបុណ្យនេះធ្វើឡើងនៅថ្ងៃពេញបូណ៌មីនៃខែទីដប់ (ហៅម្យ៉ាងទៀតថា ខែកថាដាក ជាភាសាខ្មែរ) ដែលមានន័យថាខែចុងក្រោយនៅក្នុងប្រតិទិនខ្មែរ។ នេះក៏ជាខែបន្ទាប់ពីរដូវច្រូតកាត់ផងដែរ នៅពេលដែលប្រជាជនបានសម្រាកបន្ទាប់ពីរដូវការងារដ៏លំបាក។ ដូច្នេះ ពិធីបុណ្យនេះគឺជាឱកាសសម្រាប់ប្រជាជននៅក្នុងភូមិជួបជុំគ្នា រៀបចំ និងរៀបចំពិធីបុណ្យអូកអូមបុកជាមួយគ្នា ដោយហេតុនេះបង្កើតទំនាក់ទំនងដ៏រឹងមាំនៅក្នុងសហគមន៍ខ្មែរ»។
ការថែរក្សាអត្តសញ្ញាណជាតិ
បាយសំប៉ែតរបស់ជនជាតិខ្មែរគឺជាមុខម្ហូបពិសេសមួយដែលមានអាយុកាលយូរលង់ណាស់មកហើយ។ រហូតមកដល់សព្វថ្ងៃនេះ ម្ហូបនេះនៅតែត្រូវបានប្រជាជនប្រើប្រាស់ដើម្បីថ្វាយដល់ព្រះចន្ទជាមធ្យោបាយនៃការបង្ហាញពីការដឹងគុណចំពោះការប្រមូលផលដ៏បរិបូរណ៍ និងអធិស្ឋានសម្រាប់ការប្រមូលផលដ៏ល្អនៅឆ្នាំខាងមុខ។
អ្នកស្រី ធី ទូ មកពីឃុំឡុកខាញ បាននិយាយថា៖ «ដើម្បីធ្វើអង្ករសំរូបសំប៉ែតដ៏ឈ្ងុយឆ្ងាញ់ ប្រជាជនត្រូវប្រមូលផលអង្ករដំណើបមុនពេលរដូវប្រមូលផល។ ពីព្រោះនៅពេលនេះ គ្រាប់អង្ករដំណើបមិនទាន់ទុំ ទន់ និងនៅតែមានទឹកដោះគោបន្តិចនៅចុងគ្រាប់។ បន្ទាប់មកគេរែងគ្រាប់អង្ករដែលមានទំហំស្មើគ្នា រឹង រួចដុតវាក្នុងខ្ទះ។ ពេលដុតអង្ករ គេត្រូវកូរឱ្យស្មើគ្នា ដើម្បីឱ្យគ្រាប់អង្ករឆ្អិនរហូតដល់ក្រៀមដោយមិនឆេះ។ បន្ទាប់មកគេដាក់វាក្នុងត្បាល់កិន រួចកិនវាឱ្យសំប៉ែត រួចរែងដើម្បីញែកសំបកចេញពីអង្ករដំណើប រួចលាយវាជាមួយទឹកដូង ដូងដឹង និងស្ករ ដើម្បីធ្វើឱ្យអង្ករដំណើបកាន់តែទន់ និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់»។
អ្នកស្រី ធី ទូ បានចែករំលែកថា៖ «ការធ្វើបាយសំប៉ែតតម្រូវឱ្យមនុស្សជាច្រើនសហការ និងគាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមកគ្រប់ជំហាន។ ចាប់ពីមនុស្សចាស់រហូតដល់ក្មេង ពួកគេបង្រៀនគ្នាទៅវិញទៅមកពីរបៀបធ្វើវា។ មនុស្សពេញវ័យនឹងបង្ហាញកុមារដោយសង្ឃឹមថាយុវជនជំនាន់ក្រោយនឹងយល់ច្បាស់ពីម្ហូបនេះ ដោយហេតុនេះបន្តថែរក្សា និងលើកកម្ពស់វប្បធម៌ប្រពៃណីរបស់ប្រជាជនខ្មែរ»។
លោកស្រី ធី សាប ហាត មកពីឃុំឡុកខាញ់ បាននិយាយថា “ខ្ញុំពិតជារីករាយណាស់ដែលបានចូលរួមក្នុងការធ្វើបាយសំប៉ែតជាមួយមីងៗ និងពូៗ។ តាមរយៈនេះ ខ្ញុំយល់កាន់តែច្បាស់អំពីម្ហូបប្រពៃណីរបស់ក្រុមជនជាតិរបស់ខ្ញុំ។ ខ្ញុំនឹងព្យាយាមរៀនពីរបៀបធ្វើបាយសំប៉ែតដ៏ឈ្ងុយឆ្ងាញ់ ហើយបន្ទាប់មកបង្រៀនក្មេងៗ។ ខ្ញុំសង្ឃឹមថាម្ហូបប្រពៃណីខ្មែរនេះនឹងកាន់តែល្បីឈ្មោះ”។
ប្រជាជនខ្មែរនៅឃុំឡុកខាញភាគច្រើនរស់នៅដោយ កសិកម្ម ដូច្នេះអង្ករ និងបាយសំប៉ែតជាអាហារចាំបាច់ក្នុងជីវិតប្រចាំថ្ងៃរបស់ពួកគេ។ ដូច្នេះ បាយសំប៉ែតបានក្លាយជាម្ហូបពិសេសមួយនៅក្នុងពិធីបុណ្យអូកអូមបុក ដែលត្រូវបានបន្តពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់។ គេជឿថាយុវជនជំនាន់ក្រោយនឹងបន្ត និងថែរក្សាវប្បធម៌ប្រពៃណីដ៏ពិសេសនេះ។
ប្រភព
Kommentar (0)