Lào Cai tăng tốc xóa lõm sóng, phát triển hạ tầng 5G

Theo báo cáo của Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Lào Cai, thời điểm sau hợp nhất tỉnh từ ngày 01/7/2025, toàn tỉnh còn 65 thôn lõm sóng và 04 thôn trắng sóng di động; 50 thôn chưa có hạ tầng Internet băng rộng cố định; tỷ lệ phủ sóng 5G mới đạt 18,6% dân số với 106 trạm BTS 5G; đồng thời còn 45 thôn, bản chưa có điện lưới quốc gia. Đây là những con số cho thấy áp lực rất lớn đối với địa phương trong việc bảo đảm hạ tầng số đồng bộ, nhất là tại các khu vực đặc biệt khó khăn.

Trước thực trạng đó, tỉnh Lào Cai đã tập trung chỉ đạo quyết liệt, huy động sự tham gia của các sở, ngành, doanh nghiệp viễn thông và chính quyền cơ sở. Sở Khoa học và Công nghệ đã tham mưu UBND tỉnh ban hành nhiều kế hoạch, văn bản chỉ đạo nhằm thúc đẩy phát triển hạ tầng số, trong đó có Kế hoạch số 101/KH-UBND về phát triển hạ tầng số và Internet vạn vật (IoT) giai đoạn 2025 - 2030; đồng thời chủ động làm việc với Bộ Khoa học và Công nghệ, các tập đoàn viễn thông lớn như VNPT, Viettel để đề xuất hỗ trợ nguồn lực đầu tư phủ sóng tại các khu vực khó khăn.

Cùng với đó, công tác rà soát thực địa được triển khai đồng bộ. Các ngành chức năng phối hợp với địa phương, doanh nghiệp viễn thông tổ chức đo kiểm sóng di động, đánh giá hiện trạng hạ tầng điện và Internet cáp quang tại từng thôn, bản. Việc sử dụng ứng dụng i-Speed và phần mềm chụp ảnh có tọa độ giúp việc xác định khu vực lõm sóng, trắng sóng bảo đảm khách quan, chính xác hơn. Trên cơ sở dữ liệu rà soát, tỉnh phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng doanh nghiệp, đồng thời xây dựng lộ trình đầu tư gắn với kế hoạch cấp điện lưới quốc gia.

Mạng lưới thông tin liên lạc đã từng bước được mở rộng, tạo nền tảng quan trọng phục vụ chuyển đổi số, phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao đời sống người dân

Nhờ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, kết quả đạt được trong năm 2025 tương đối tích cực. Đến hết ngày 31/12/2025, toàn tỉnh đã hoàn thành phủ sóng 49 thôn, bản lõm sóng và 01 thôn trắng sóng, nâng tổng số khu vực được xử lý lên 50/69 thôn. Số thôn lõm sóng giảm từ 65 xuống còn 16 thôn; số thôn trắng sóng giảm từ 04 xuống còn 03 thôn. Hạ tầng Internet cáp quang cũng được mở rộng tới 27/50 thôn chưa có kết nối trước đó.

Đáng chú ý, hạ tầng 5G có bước phát triển mạnh. Nếu như giữa năm 2025 toàn tỉnh mới có 106 trạm BTS 5G thì đến cuối năm số lượng đã tăng lên 554 trạm, tăng gấp 5,2 lần. Tỷ lệ phủ sóng 5G đạt 48% dân số, vượt 8% so với chỉ tiêu đề ra. Song song với đó, ngành điện đã đưa điện lưới quốc gia tới thêm 10 thôn, bản, tạo điều kiện quan trọng để triển khai các trạm phát sóng và hạ tầng Internet tại khu vực vùng cao.

Viettel Lào Cai triển khai lắp đặt trạm 5G, góp phần mở rộng vùng phủ 5G trên toàn tỉnh

Bước sang năm 2026, tỉnh Lào Cai tiếp tục xác định phát triển hạ tầng số là nhiệm vụ trọng tâm phục vụ chuyển đổi số toàn diện. Mục tiêu được đặt ra là phấn đấu tỷ lệ phủ sóng 5G đạt ít nhất 95% dân số; đồng thời bảo đảm phủ sóng viễn thông đến 100% thôn, bản trên địa bàn tỉnh.

Để thực hiện mục tiêu này, Sở Khoa học và Công nghệ tiếp tục đôn đốc các doanh nghiệp viễn thông rà soát, xây dựng kế hoạch chi tiết xóa lõm sóng, phát triển Internet băng rộng cố định và mở rộng vùng phủ 5G. Tỉnh cũng chủ động đề nghị Cục Viễn thông đưa các khu vực khó khăn của Lào Cai vào Chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích giai đoạn đến năm 2030 nhằm huy động thêm nguồn lực hỗ trợ đầu tư.

Trong triển khai thực tế, tỉnh đặc biệt chú trọng gắn phát triển hạ tầng viễn thông với tiến độ cấp điện lưới quốc gia. Theo kế hoạch của ngành công thương, năm 2026 sẽ có 31 thôn tiếp tục được đóng điện theo từng quý. Đây được xem là điều kiện tiên quyết để doanh nghiệp viễn thông triển khai trạm BTS và kéo cáp quang tới các khu vực vùng sâu, vùng xa.

Các doanh nghiệp viễn thông cũng đã xây dựng kế hoạch mở rộng mạng lưới. Mobifone Lào Cai dự kiến phát triển thêm 200 trạm BTS 5G trong năm 2026. Viettel Lào Cai được giao nhiệm vụ rà soát, xóa lõm sóng tại 100% thôn, bản và cụm dân cư trên 100 dân. Đây là doanh nghiệp đang giữ vai trò chủ lực trong triển khai phủ sóng tại các khu vực khó khăn của tỉnh.

Đến hết ngày 10/4/2026, toàn tỉnh đã hoàn thành phủ sóng 61 thôn, bản lõm sóng và 02 thôn trắng sóng. So với thời điểm tháng 7/2025, số thôn lõm sóng đã giảm từ 65 xuống còn 04 thôn; số thôn trắng sóng giảm từ 04 xuống còn 02 thôn. Trong số các khu vực còn lại, phần lớn đều chưa có điện lưới quốc gia nên việc triển khai hạ tầng gặp nhiều khó khăn.

Cán bộ kỹ thuật VNPT Lào Cai vượt núi, băng rừng kéo cáp quang đến từng bản làng, mang kết nối số đến mọi nhà

Hạ tầng Internet băng rộng cố định tiếp tục được cải thiện rõ rệt. Số thôn chưa có Internet cáp quang giảm từ 50 xuống còn 22 thôn, giảm 28 thôn so với giữa năm 2025. Đối với mạng 5G, toàn tỉnh hiện có 578 trạm phát sóng, tăng 472 trạm so với thời điểm đầu triển khai sau hợp nhất tỉnh. Tỷ lệ phủ sóng 5G đã tăng từ 18,6% lên khoảng 55% dân số.

Ngoài 5G, mạng 4G cũng tiếp tục được đầu tư mở rộng. Tổng số trạm 4G toàn tỉnh tăng từ 2.548 trạm lên 2.959 trạm, tăng thêm 411 trạm chỉ trong chưa đầy một năm. Việc nâng cấp đồng thời cả 4G và 5G giúp chất lượng dịch vụ viễn thông được cải thiện đáng kể, nhất là tại các khu vực đông dân cư, trung tâm đô thị, khu du lịch và các tuyến giao thông chính.

Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức. Lào Cai là tỉnh miền núi, địa hình chia cắt mạnh, dân cư phân bố không tập trung, nhiều tuyến đường vào thôn, bản nhỏ hẹp, phương tiện cơ giới khó tiếp cận nên chi phí đầu tư và vận hành trạm BTS rất lớn. Bên cạnh đó, tiến độ xóa lõm sóng phụ thuộc nhiều vào việc cấp điện lưới quốc gia. Hiện vẫn còn nhiều thôn chưa có điện hoặc chưa có kế hoạch đầu tư điện lưới nên doanh nghiệp chưa thể triển khai hạ tầng viễn thông.

Một khó khăn khác là Chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích giai đoạn đến năm 2030 hiện chưa được Chính phủ phê duyệt, dẫn tới thiếu cơ sở triển khai đồng bộ tại các khu vực khó khăn. Trong khi đó, mục tiêu phủ sóng 5G đạt 95% dân số trong năm 2026 được đánh giá là rất thách thức đối với một tỉnh miền núi như Lào Cai do chi phí đầu tư lớn, thiết bị chủ yếu phải nhập khẩu và phụ thuộc nhiều vào thị trường quốc tế.

Ngoài ra, công tác phối hợp rà soát số liệu tại một số địa phương còn chưa đồng đều. Đến hết tháng 4/2026 mới có 31/99 xã, phường gửi báo cáo đo kiểm lõm sóng về Sở Khoa học và Công nghệ, ảnh hưởng đến việc cập nhật hiện trạng và xây dựng phương án đầu tư sát thực tế.

Các đồng chí lãnh đạo tỉnh tham quan gian trưng bày các sản phẩm số của VNPT Lào Cai

Trong thời gian tới, tỉnh Lào Cai tiếp tục xác định nhiệm vụ trọng tâm là đẩy nhanh phát triển hạ tầng số đồng bộ, hiện đại, bảo đảm phủ sóng viễn thông tới 100% thôn, bản; từng bước mở rộng vùng phủ 5G tại các khu vực trung tâm, khu công nghiệp, khu du lịch và các tuyến giao thông trọng điểm. Tỉnh cũng kiến nghị Chính phủ sớm phê duyệt Chương trình cung cấp dịch vụ viễn thông công ích đến năm 2030; đồng thời đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ ưu tiên nguồn lực hỗ trợ các địa phương miền núi, vùng đặc biệt khó khăn trong đầu tư hạ tầng số.

Tiếp tục phối hợp với ngành điện đẩy nhanh tiến độ cấp điện lưới quốc gia tới các thôn còn lại; tạo điều kiện thuận lợi về mặt bằng, thủ tục để doanh nghiệp viễn thông triển khai các công trình hạ tầng. Việc hoàn thành mục tiêu xóa trắng sóng, giảm lõm sóng và mở rộng mạng 5G không chỉ góp phần thu hẹp khoảng cách số giữa các vùng miền mà còn tạo nền tảng quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển kinh tế số, xã hội số và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân trên địa bàn tỉnh Lào Cai trong giai đoạn mới.

Nguồn: https://www.laocai.gov.vn/tin-trong-tinh/lao-cai-tang-toc-xoa-lom-song-phat-trien-ha-tang-5g-1588430