ເລື່ອງຄວາມຮັກຂ້າມມະຫາສະໝຸດ.

ເປັນເວລາຫຼາຍລຸ້ນຄົນແລ້ວ, ປະຊາຊົນຂອງຕົວເມືອງບູຮານໂຮ້ຍອານ ໃນແຂວງກວາງນາມ ໄດ້ສືບທອດເລື່ອງຄວາມຮັກທີ່ຊຶ້ງຊຶ້ງໃຈຂອງຄູ່ຜົວເມຍຍີ່ປຸ່ນ-ຫວຽດນາມ.

ເລື່ອງລາວເລົ່າວ່າ ເມື່ອເມືອງໂຮ້ຍອານກາຍເປັນທ່າເຮືອການຄ້າທີ່ສຳຄັນ, ມີເຮືອຈາກຫຼາຍປະເທດເຂົ້າມາແລະອອກໄປເປັນຈຳນວນຫຼວງຫຼາຍ. ມື້ໜຶ່ງ, ເຮືອການຄ້າຂອງພໍ່ລູກຊາຍຊາວຍີ່ປຸ່ນໄດ້ຈອດຢູ່ທ່າເຮືອເພື່ອຂາຍສິນຄ້າ.

ເນື່ອງຈາກລາວຕ້ອງພັກຢູ່ເມືອງຮອຍອັນເປັນເວລາຫຼາຍມື້ເພື່ອເຮັດທຸລະກຳ, ຊາຍຍີ່ປຸ່ນຄົນນີ້ຈຶ່ງມີເວລາພົບປະສັງສັນກັບຄົນຈຳນວນຫຼາຍໃນເມືອງ. ມື້ໜຶ່ງ, ໃນຂະນະທີ່ຕາເວັນຕົກດິນ, ພໍ່ໄດ້ເຫັນລູກຊາຍຂອງລາວຈັບມືກັບຍິງສາວຫວຽດນາມຄົນໜຶ່ງຢູ່ຂ້າງຂົວຍີ່ປຸ່ນ ແລະ ຄາດເດົາວ່າຄວາມຮັກຂອງລູກຊາຍຂອງລາວກຳລັງເບັ່ງບານ. ໃນລະຫວ່າງອາຫານຄ່ຳໃນຄ່ຳຄືນນັ້ນ, ລູກຊາຍໄດ້ບອກພໍ່ຂອງລາວທຸກຢ່າງກ່ຽວກັບຄວາມສຳພັນຂອງລາວ ແລະ ຫວັງວ່າລາວຈະໄດ້ຮັບການອະນຸມັດ.

ດ້ວຍຄວາມເຫັນດີຈາກພໍ່ຂອງລາວ, ຊາຍໜຸ່ມຄົນນັ້ນຮູ້ສຶກດີໃຈຫຼາຍ. ລາວໄດ້ພົບກັບຍິງສາວຄົນນັ້ນທັນທີ ແລະ ບອກນາງວ່າຫຼັງຈາກກັບຄືນໄປປະເທດຍີ່ປຸ່ນ, ຄອບຄົວຂອງລາວຈະເອົາຂອງຂວັນມາຂໍແຕ່ງງານ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ເມື່ອເຮືອການຄ້າທີ່ບັນທຸກພໍ່ແລະລູກຊາຍເຂົ້າຈອດຢູ່ເມືອງຮອຍອັນພ້ອມດ້ວຍຂອງຂວັນໝັ້ນທີ່ຄົບຖ້ວນ, ຂ່າວຮ້າຍໄດ້ແຜ່ລາມອອກໄປ: ຈັກກະພັດຍີ່ປຸ່ນໄດ້ອອກລັດຖະດຳລັດປິດທ່າເຮືອ, ແລະ ປະຊາຊົນຍີ່ປຸ່ນທຸກຄົນຕ້ອງກັບຄືນບ້ານເກີດເມືອງນອນຂອງເຂົາເຈົ້າ. ລູກຊາຍໄດ້ອ້ອນວອນພໍ່ຂອງລາວໃຫ້ຈັດງານແຕ່ງງານທັນທີເພື່ອລາວຈະສາມາດຢູ່ໃນຮອຍອັນໄດ້, ແຕ່ພໍ່ປະຕິເສດ, ໂດຍແນະນຳໃຫ້ລາວກັບບ້ານ ແລະ ລໍຖ້າເວລາທີ່ເໝາະສົມກວ່າເພື່ອຈັດພິທີແຕ່ງງານທີ່ເໝາະສົມ.

ຫລຸມຝັງສົບຂອງ Tani YaJirobei ໄດ້ຕັ້ງຢູ່ກາງທົ່ງນາ Trường Lệ ເປັນເວລາຫຼາຍຮ້ອຍປີ.

ກ່ອນທີ່ຈະແຍກທາງກັນ, ຊາຍໜຸ່ມໄດ້ສັນຍາກັບຍິງສາວວ່າລາວຈະກັບມາບໍ່ວ່າສະຖານະການຈະເປັນແນວໃດກໍຕາມ, ແລະນາງສາບານວ່າຈະລໍຖ້າລາວ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ເມື່ອກັບບ້ານ, ໃບອະນຸຍາດການຄ້າຂອງພວກເຂົາຖືກຍົກເລີກ, ຫ້າມເຮືອທຸກລຳບໍ່ໃຫ້ແລ່ນໄປຕ່າງປະເທດ. ໂດຍອາໄສຢູ່ໄກຈາກຄົນຮັກຂອງລາວ, ຊາຍໜຸ່ມຄົນນີ້ຮູ້ສຶກເມື່ອຍລ້າ, ຊຶມເສົ້າ, ແລະໝົດຫວັງຫຼາຍຂຶ້ນເລື້ອຍໆ ໂດຍຮູ້ວ່າລາວອາດຈະບໍ່ໄດ້ເຫັນນາງອີກ. ສຸດທ້າຍ, ລາວໄດ້ວາງແຜນການ: ລາວໄດ້ຊອກຫາວຽກເຮັດງານທຳຢູ່ເຮືອປະມົງຍີ່ປຸ່ນທີ່ເຮັດວຽກເປັນປະຈຳເປັນເວລາດົນໃນນ່ານນ້ຳທາງຕາເວັນຕົກສຽງໃຕ້.

ຫຼັງຈາກລອຍຢູ່ໃນທະເລຫຼາຍມື້, ຊາຍໜຸ່ມຄົນນັ້ນຄາດເດົາວ່າເຮືອຢູ່ໃກ້ກັບນ້ຳຂອງເມືອງຮອຍອານ ແລະ ກຽມພ້ອມທີ່ຈະຫຼົບໜີເມື່ອລາວເຫັນເກາະກູ່ລາວຈ່າມປະກົດຕົວ. ເນື່ອງຈາກຄວາມອຶດຫິວ, ຄວາມໜາວເຢັນ, ແລະ ຄື້ນທີ່ແຮງ, ລາວຈຶ່ງເປັນລົມ. ເມື່ອລາວຕື່ນນອນ, ລາວພົບວ່າຕົນເອງຖືກຊັດຂຶ້ນຝັ່ງທີ່ຫາດຊາຍບ້າຍອ่อง, ບ່ອນທີ່ຊາວບ້ານເທິງເກາະກູ່ລາວຈ່າມໄດ້ພາລາວກັບບ້ານເພື່ອເບິ່ງແຍງລາວ. ເພື່ອຕອບສະໜອງຄວາມປາດຖະໜາຂອງລາວ, ຊາວບ້ານໄດ້ພາຍເຮືອພາລາວໄປຮອຍອານ, ແຕ່ເມື່ອໄດ້ພົບກັບຄົນຮັກຂອງລາວ, ລາວກໍ່ຍິ້ມຢ່າງພໍໃຈກ່ອນທີ່ຈະເສຍຊີວິດໄປອີກ. ແລະ ດັ່ງນັ້ນ, ຊາຍໜຸ່ມຍີ່ປຸ່ນຈຶ່ງໄດ້ພັກຜ່ອນຢູ່ໃນດິນແດນຮອຍອານຕະຫຼອດໄປ. ຊາຍໜຸ່ມຄົນນັ້ນຊື່ວ່າ ຕານີ ຢາຈິໂຣເບ.

ເລື່ອງຄວາມຮັກນີ້ເຊື່ອມໂຍງກັບເຫດການທາງປະຫວັດສາດໃນທ້າຍສະຕະວັດທີ 16 ແລະຕົ້ນສະຕະວັດທີ 17 ເມື່ອເມືອງຮອຍອານກາຍເປັນທ່າເຮືອການຄ້າທີ່ສຳຄັນຂອງອານາຈັກພາກໃຕ້ຂອງຫວຽດນາມ, ເປັນຈຸດຜ່ານແດນການຄ້າ, ດຶງດູດພໍ່ຄ້າຕ່າງປະເທດຈຳນວນຫຼວງຫຼາຍ, ໂດຍສະເພາະແມ່ນຊາວຍີ່ປຸ່ນ. ເຈົ້ານາຍຫງວຽນໄດ້ອະນຸຍາດໃຫ້ພໍ່ຄ້າຕ່າງປະເທດເຫຼົ່ານີ້ສ້າງຕັ້ງເຂດທີ່ຢູ່ອາໄສສອງແຫ່ງ; ບ້ານຂອງຊາວຍີ່ປຸ່ນແມ່ນຄ້າຍພັກຂອງຊາວຍີ່ປຸ່ນ, ເຊິ່ງເອີ້ນກັນທົ່ວໄປວ່າເຂດຍີ່ປຸ່ນໃນຮອຍອານ. ບ້ານຂອງພໍ່ຄ້າຊາວຍີ່ປຸ່ນເຫຼົ່ານີ້ໄດ້ກາຍເປັນທີ່ຄຶກຄື້ນຂຶ້ນເລື້ອຍໆ ເພາະວ່າໃນເວລານັ້ນພໍ່ຄ້າຊາວຍີ່ປຸ່ນສ່ວນໃຫຍ່ທີ່ຕັ້ງຖິ່ນຖານຢູ່ໃນຮອຍອານໄດ້ແຕ່ງງານກັບແມ່ຍິງຫວຽດນາມ ແລະ ມີລູກ.

ອີງຕາມເອກະສານຈາກສະຖາບັນສຶກສາວັດທະນະທຳສາກົນ - ມະຫາວິທະຍາໄລແມ່ຍິງໂຊວາ (ຍີ່ປຸ່ນ), ຕັ້ງແຕ່ປີ 1601, ເຈົ້າຊີວິດຫງວຽນຮວ່າງໄດ້ສ້າງຕັ້ງສາຍພົວພັນຮ່ວມມືກັບຍີ່ປຸ່ນ. ຕັ້ງແຕ່ນັ້ນມາຈົນເຖິງຕົ້ນປີ 1635, ມີເຮືອ 71 ລຳທີ່ມີປະທັບຕາຂອງໂຊກຸນນາເຕ (ໂຊກຸນນາເຕເປັນຫົວໜ້າລັດຖະບານສັກດີນາຍີ່ປຸ່ນ) ໄດ້ຂົນສົ່ງພໍ່ຄ້າຊາວຍີ່ປຸ່ນຫຼາຍຄົນໄປຍັງທ່າເຮືອຮອຍອານເພື່ອການຄ້າ. ໃນທ້າຍປີ 1635, ໂຊກຸນນາເຕໄດ້ສັ່ງໃຫ້ຊາວຍີ່ປຸ່ນທັງໝົດກັບຄືນປະເທດຂອງເຂົາເຈົ້າ, ແລະຕັ້ງແຕ່ນັ້ນມາ, ພໍ່ຄ້າຊາວຍີ່ປຸ່ນໄດ້ຄ່ອຍໆອອກຈາກຮອຍອານເພື່ອກັບຄືນບ້ານເກີດເມືອງນອນຂອງເຂົາເຈົ້າ. ເຮືອລຳສຸດທ້າຍທີ່ຂົນສົ່ງຄົນຍີ່ປຸ່ນກັບຄືນປະເທດຍີ່ປຸ່ນແມ່ນໃນປີ 1637.

ປະຈຸບັນ, ຫລຸມຝັງສົບຂອງ Tani YaJirobei ຕັ້ງຢູ່ກາງທົ່ງນາ Truong Le, ເຂດ Cam Chau (ເມືອງ Hoi An), ໄດ້ຖືກຈັດປະເພດເປັນສະຖານທີ່ປະຫວັດສາດລະດັບແຂວງ. ບໍ່ເຫມືອນກັບຫລຸມຝັງສົບບູຮານອື່ນໆ, ຫລຸມຝັງສົບຂອງ Tani YaJirobei ມີແຜ່ນຫີນສີ່ແຜ່ນທີ່ຈາລຶກເປັນສີ່ພາສາຄື: ຫວຽດນາມ, ຍີ່ປຸ່ນ, ອັງກິດ, ແລະ ຝຣັ່ງ, ໂດຍມີເນື້ອໃນດັ່ງຕໍ່ໄປນີ້: "ເນື່ອງຈາກນະໂຍບາຍຂອງຈັກກະພັດຍີ່ປຸ່ນໃນການປິດການຄ້າກັບຕ່າງປະເທດ, ລາວຕ້ອງໄດ້ກັບຄືນບ້ານເກີດເມືອງນອນຂອງລາວຈາກ Hoi An, ແຕ່ຕໍ່ມາໄດ້ພົບທຸກວິທີທາງເພື່ອກັບຄືນໄປຢູ່ກັບຄົນຮັກຂອງລາວ, ຍິງສາວຈາກ Hoi An..."

ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ: https://baodaklak.vn/van-hoa-du-lich-van-hoc-nghe-thuat/202506/chuyen-tinh-vuot-dai-duong-5d40fdd/