In het Bài Chòi-spel leidt meneer Hiệu het spel met diverse humoristische capriolen, waaronder raadsels waarbij de spelers de naam van de getrokken kaart moeten weten. Deze raadsels zijn soms simpel en rechttoe rechtaan, maar veel ervan zijn ook geestig en humoristisch, waardoor het publiek in lachen uitbarst.
Bài Chòi-festival tijdens Tet in Phù Mỹ, de voormalige provincie Bình Định
Foto: Dao Tien Dat
De oorsprong van de gebroeders Hieu.
In de regio Zuid-Centraal bestaat een aangrijpend volksvers: "Laten we Bài Chòi spelen (een traditioneel Vietnamees kaartspel) / Laat het kind huilen tot de navelstreng eruit komt." In Binh Dinh (voorheen) gaat het zo: "Als Tet aanbreekt en we vrije tijd hebben, moeten we spelen / Bài Chòi is overal een populair spel / Mensen schreeuwen en juichen enthousiast / We wiegen onze baby's in onze armen, terwijl we de trommels horen die ons aanmoedigen / Ongeacht of we tegen de struiken aan botsen / Laten we eens kijken wat de spelleider roept voor het nieuwe jaar."
Jonge moeders, sommigen laten hun baby's huilen tot de navelstrengen eruit steken, anderen trotseren de elementen en haasten zich zo snel mogelijk om op tijd bij het festival te zijn. Deze jonge moeders zijn geen gokverslaafden; ze willen zich onderdompelen in de sfeer van het Bài Chòi-festival, of om het botweg te zeggen, ze zijn gefascineerd door... de zanger en artiest, meneer Hiệu. "Laten we eens kijken wat meneer Hiệu voor het nieuwe jaar zal zingen." Dat lied dat hij op het Bài Chòi-festival zingt, heeft zo'n krachtige aantrekkingskracht. Waar komt meneer Hiệu vandaan dat hij zelfs getrouwde vrouwen met baby's in hun armen kan charmeren?
Vroeger zongen jonge mannen en vrouwen op het platteland 's nachts bij maanlicht liedjes met vraag-en-antwoord. Ze zongen terwijl ze rijst stampten of aarde droegen voor de fundering van huizen in het dorp. Als het werk alleen bestond uit het dragen van aarde of het stampen van rijst, zou het al snel saai worden, dus bedachten ze de kunst van het zingen en het vraag-en-antwoordspel. Veel van de mooiste volksliederen en spreekwoorden, die van generatie op generatie zijn doorgegeven, zijn ontstaan tijdens deze "zangsessies onder begeleiding van arbeid".
Meneer Hieu (rechts op de foto) op het volksspelfestival Bài Chòi.
Foto: Tran Dang
Tijdens de volkszangsessies in die arbeidersdagen was er altijd wel iemand met een bijzonder talent. Dit waren mensen die snel konden improviseren, intelligent konden reageren en zich konden aanpassen aan de situatie die de "uitdager" voorschotelde. "Een feniks vliegt langs de marktkraam/Ik vraag je, heb je al een vrouw?/Met een stuk papier in de hand om zich tegen de regen te beschermen/Hoe kan ik voorkomen dat ik nat word? Ik antwoord: ik ben nog niet getrouwd." Het meisje stelde het raadsel, wetende dat de jongen in de zanggroep het niet kon beantwoorden, want hoe kon een stuk papier hem nou tegen de regen beschermen? Maar hier won de man. De vrouw zong: "Mijn lichaam is als een custardappel/Geplaatst op het altaar van de Boeddha, draken en een baldakijn bieden schaduw." De man antwoordde: "Mijn lichaam is als een vleermuis/Vliegend op en neer, speels de custardappel grijpend en ermee spelend." En zo gingen ze de hele nacht door met hun uitwisseling, soms vergaten ze hun belangrijkste taak: de grond egaliseren of rijst stampen in maanverlichte nachten.
Deze "Hieu"-zangers zullen geleidelijk aan opduiken in dergelijke vraag-en-antwoordzangsessies, en vervolgens zullen ze de ruimte en tijd innemen tijdens de Bài Chòi-volkszangbijeenkomsten.
De heer Hieu is zeer getalenteerd.
Naast snel en adequaat reageren op de context van het lied van de tegenstander, moet meneer Hieu ook in staat zijn om verzen te improviseren in verschillende gangbare dichtvormen, met de juiste rijmregels om het publiek te boeien. Daarin schuilt de aantrekkingskracht van het spel. Hij kan urenlang opscheppen en pochen, maar als die verzen niet rijmen of geen ritme hebben, zal de impact van het spel aanzienlijk afnemen. Maar als alle verzen die hij in het spel "voordraagt" rijmen, de zes-achtste maat of variaties daarop volgen, of zelfs geestige gedichten van vijf woorden, dan is het plezier eindeloos. De spelers zullen meneer Hieu belonen met een onophoudelijk applaus. Dit is iets wat niet iedereen kan, zelfs gerenommeerde dichters hebben er moeite mee.
Centraal Vietnam Folk Bài Chòi Art Festival
Foto: Dao Tien Dat
Meneer Hieu beheerst niet alleen diverse dichtvormen en volksspreuken, maar is ook op de hoogte van de actualiteit en zingt verzen die de getrokken kaarten treffend weergeven en tegelijkertijd relevant zijn voor de gebeurtenissen in zijn woonplaats. Hij leidt het verhaal naar de naam van de getrokken kaart met rijmende en eenvoudige verzen, die echter diepgaande levenslessen en morele inzichten bevatten. De verzen die meneer Hieu in het spel voordraagt, zijn dan ook niet zomaar vluchtige spreuken voor kortstondig vermaak, maar zetten de luisteraars vaak aan tot nadenken. Hierin schuilt de boeiende en aantrekkelijke aard van meneer Hieu in het Bài Chòi-spel.
De flexibiliteit van de verzen
Elke kaart die meneer Hieu in het Bài Chòi-spel noemt, komt overeen met een of meer rijmende verzen. Dit is anders dan bij de vroege Bài Chòi-spellen. In die beginjaren riepen de spelers, wanneer een kaart werd getrokken, simpelweg de naam van de kaart. Als het bijvoorbeeld een kaart met een vierpotig dier was, zei hij gewoon: "Dit is een vierpotige kaart." Iedereen in de tafel die een vierpotige kaart had, stak die omhoog. Het spel zou erg saai zijn als het alleen maar bij het noemen van de kaartnaam bleef. Meneer Hieu moest volksliedjes en spreekwoorden gebruiken of verzen of gedichten schrijven die bij de kaartnaam pasten om de spanning voor de spelers te verhogen. Dit is bijvoorbeeld het rijmende vers dat hoort bij de eerste kaart van het spel:
"Ook al is het niet lekker, het is nog steeds een kleefrijstcake verpakt in stekelige bladeren."
Ook al is hij onbezonnen, hij is nog steeds een schooljongen."
In de twee bovenstaande zinnen staat het woord "tro", wat overeenkomt met de kaart genaamd "nhat tro" (eerste spel).
Of de komvormige vis:
"Mijn liefste! De sikkelmaan is vanavond hier."
"Laat hem op en neer gaan, zodat je ons kind in je armen kunt houden."
Deze twee regels bevatten het woord "bồng", wat overeenkomt met de "bát bồng" (een soort vis). Maar het talent van meneer Hiệu, dat veel mensen in vervoering kan brengen, schuilt in zijn ongelooflijk behendige manier van "flirten". Zonder eromheen te draaien, noemt hij direct het tijdstip van de "nieuwe maan", waarmee hij de ander laat weten dat hij niet langer bang is voor spoken of struikelen in het donker. Nog gedurfder: hij zou zelfs een kind kunnen "geven"! Het enthousiaste applaus van de spelers bij het bài chòi-spel is altijd te danken aan zulke slimme en geestige opmerkingen.
Hij zong niet alleen verzen waarin de namen van speelkaarten voorkwamen, maar meneer Hieu ging nog een stap verder door er een symbolisch element aan toe te voegen:
"Gisteravond ben ik naar de heuvel gegaan."
"Hij had medelijden met de vrouw met haar vier benen gekruist" (het "vierbenige" kind).
Het bovenstaande raadsel bevat de zin "vier benen gekruist", waarbij de woorden "benen" en "vier" volledig zijn weggelaten. Toch begrijpen spelers het als "vier benen", omdat vier benen vier benen impliceert - "vier benen". Deze flexibiliteit is ook een stap voorwaarts voor meneer Hieu in het leiden van het spel; zelfs schrijvers van romantische romans kunnen hem niet evenaren.
Net als veel andere kunstvormen moet Bài Chòi zichzelf steeds opnieuw uitvinden om aan de omstandigheden aan te passen. Zo heeft Bài Chòi op festivals die door veel provincies worden georganiseerd een vast script, en soms wordt er gewoon gezongen in plaats van kaart te spelen. Meneer Hiệu heeft niet langer de ruimte om op te treden zoals hij dat vroeger op de dorpspleinen deed; soms moet hij aan de zijlijn van de voorstelling staan.
Hoewel er tegenwoordig veel mogelijkheden zijn voor vermaak tijdens de drie dagen van Tet, is er nooit een gebrek aan spelers geweest voor Bài Chòi (een traditioneel Vietnamees volksspel). Onder hen staat meneer Hieu diep in de harten van vele generaties gegrift. Voor hen bleef meneer Hieu, de blootsvoetse figuur, altijd met hen op de dorpspleinen tijdens Tet.
Bron: https://thanhnien.vn/nghe-anh-hieu-hat-bai-choi-185260130185454983.htm
Reactie (0)