Vì sao người trẻ ngày càng khó tìm việc?

Các doanh nghiệp ưu tiên tuyển dụng lao động có kinh nghiệm, trong khi nhiều công việc cấp thấp dần bị AI thay thế, khiến không ít cử nhân mới ra trường rơi vào vòng luẩn quẩn “không có kinh nghiệm nên không được tuyển dụng”.

Các tin tuyển dụng được dán tại trung tâm hướng nghiệp của một trường đại học ở Seoul. Ảnh: Yonhap

Trong bối cảnh kinh tế tăng trưởng chậm lại và trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được ứng dụng rộng rãi, thị trường lao động Hàn Quốc đang trở nên khắc nghiệt hơn với người trẻ.

Ga-hyun Son, 26 tuổi, từng làm giáo viên bán thời gian gần hai năm, đã dành nhiều tháng để tìm cơ hội trong lĩnh vực phát triển nội dung giáo dục và biên soạn sách giáo khoa. Tuy nhiên, mọi nỗ lực của cô đến nay vẫn chưa mang lại kết quả.

“Các vị trí dành cho người mới gần như rất hiếm, còn ngay cả thực tập sinh cũng có rất nhiều ứng viên đã có kinh nghiệm ứng tuyển”, Son chia sẻ. “Dù trên danh nghĩa công việc mở cho cả người mới lẫn người đã có kinh nghiệm, nhưng cảm giác như tôi không thực sự có cơ hội khi phải cạnh tranh với những người đã làm việc nhiều năm”.

Theo cô gái trẻ, trong bối cảnh kinh tế giảm tốc, các công ty ngày càng muốn tuyển những ứng viên có thể bắt tay vào công việc ngay lập tức thay vì đầu tư thời gian và nguồn lực để đào tạo nhân sự mới.

Một người tìm việc 24 tuổi họ Kim ở Busan, đang chuẩn bị gia nhập ngành xuất bản, cũng mô tả tình trạng tương tự. Theo anh, số lượng vị trí tuyển dụng dành cho người chưa có kinh nghiệm ngày càng ít và rất khó cạnh tranh.

“Các vị trí dành cho người đã có kinh nghiệm nhiều hơn hẳn”, Kim cho biết. “Ngay cả khi công ty tuyển cả hai nhóm, cảm giác vẫn là kinh nghiệm mới là yếu tố quyết định, nên rất khó để tự tin nộp hồ sơ”.

Cạnh tranh khốc liệt cho những “công việc tốt”

Những thông báo tuyển dụng quy mô lớn của các tập đoàn Hàn Quốc, với kế hoạch tuyển mới khoảng 51.600 lao động trong năm nay, trên thực tế không mang lại nhiều hy vọng cho những ứng viên như Son.

Nhiều vị trí hiện ưu tiên kỹ năng về trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ thông tin hoặc ngoại ngữ, khiến cơ hội cho nhóm lao động phổ thông bị thu hẹp đáng kể.

“Yêu cầu đối với các công việc đầu vào ngày càng cao, nhưng nhiều ứng viên không có đủ điều kiện để đáp ứng”, Son nói. “Cuối cùng, những lao động có kinh nghiệm cạnh tranh lẫn nhau, còn người mới thì bị gạt ra ngoài”.

Một người trẻ tìm việc đang xem danh sách việc làm tại Trung tâm Phúc lợi Việc làm Khu vực phía Tây Seoul. Ảnh: Yonhap

Không chỉ vậy, số lượng người tìm việc có trình độ học vấn cao ngày càng tăng cũng khiến mức độ cạnh tranh trở nên gay gắt hơn.

Theo số liệu của Bộ Dữ liệu và Thống kê Hàn Quốc, khoảng 623.000 người trẻ hiện đang tìm việc trong bối cảnh tuyển dụng trì trệ kéo dài.

Ông Hong Sok-chul, giáo sư kinh tế tại Đại học Quốc gia Seoul cho rằng, xu hướng doanh nghiệp ưu tiên tuyển dụng người có kinh nghiệm phản ánh cả logic kinh doanh lẫn sự thay đổi trong thị trường lao động.

“Ở góc độ nhà tuyển dụng, lao động có kinh nghiệm đơn giản là mang lại hiệu quả cao hơn, nhu cầu đó vốn luôn tồn tại”, ông nói. “Điều thay đổi là phía ứng viên. Người lao động hiện không còn kỳ vọng gắn bó cả đời với một công ty, họ liên tục ứng tuyển để tìm vị trí tốt hơn. Nguồn ứng viên vì thế ngày càng nhiều kinh nghiệm hơn, và doanh nghiệp tuyển dụng theo xu hướng đó”.

AI đang thay đổi thị trường lao động

Bên cạnh áp lực từ kinh tế suy giảm, sự phổ biến của AI tạo sinh cũng đang làm thay đổi bản chất của nhiều công việc dành cho lao động trẻ, đặc biệt trong các lĩnh vực có tính lặp lại và tiêu chuẩn hóa cao.

Một báo cáo năm 2025 của Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc cho thấy trong ba năm kể từ khi ChatGPT ra mắt, khoảng 211.000 việc làm dành cho lao động trẻ đã biến mất. Trong đó, khoảng 208.000 vị trí thuộc các lĩnh vực chịu tác động mạnh từ AI như lập trình và dịch vụ thông tin.

Báo cáo nhận định đây là hiện tượng “thay đổi công nghệ thiên về thâm niên”, khi AI có xu hướng thay thế các công việc lặp lại ở cấp độ nhân sự trẻ, trong khi lại hỗ trợ nâng cao năng suất cho lao động cấp cao.

Xu hướng này sẽ tiếp tục khiến thị trường lao động ưu tiên nhiều hơn cho những lao động giàu kinh nghiệm và có chuyên môn sâu.

“Những người sở hữu chuyên môn sâu và khó bị thay thế đang trở nên có giá trị hơn. Trong bối cảnh thị trường lao động ngày càng ưu tiên kinh nghiệm và AI tiếp tục thay đổi cấu trúc tuyển dụng, người trẻ sẽ còn tiếp tục gặp nhiều khó khăn để tìm việc”, giáo sư Hong kết luận.

Nguồn: https://daibieunhandan.vn/vi-sao-nguoi-tre-ngay-cang-kho-tim-viec-10418346.html