ທ່ານ ຫງວຽນວັນລອງ ມີນາມສະກຸນວ່າ ຢຸຍລອງ, ຫງວຽນວັນລອງ, ເຈີ່ນຈ່າງຕື໋ງ... ຮຽນຈົບເປັນທ່ານໝໍ (ມະຫາວິທະຍາໄລການແພດເຫ້ວ), ປະລິນຍາໂທ (ມະຫາວິທະຍາໄລການແພດ ຮ່າໂນ້ຍ ). ປະຈຸບັນເຮັດວຽກຢູ່ໂຮງໝໍແຂວງກວາງຫງາຍ.
ບັນດາຜົນງານທີ່ເພິ່ນໄດ້ພິມຈຳໜ່າຍລວມມີ “Ve chon Thu hien” (ພິມຈຳໜ່າຍປີ 2012) ດ້ວຍນາມສະກຸນ Tran Trong Cat Tuong, “Noi dat thu trai” (2022) ພາຍໃຕ້ນາມປາກກາ ຫງວຽນ Duy Long… ນອກຈາກນັ້ນ, ລາວຍັງໄດ້ຮວບຮວມ ແລະ ແນະນຳຜົນງານຂອງນັກປະພັນຫຼາຍຢ່າງເຊັ່ນ: Anatole France (1844 – 1924), “Soi con 2025”…
ທ່ານ ຫງວຽນວັນລອງ ໄດ້ເກັບກຳປຶ້ມກວ່າ 15.000 ຫົວໃນ 30 ປີຜ່ານມາ. ຮູບພາບ: NGUYEN TRANG
ເຮືອນຂອງທ່ານລອງເປັນຄືຫໍສະໝຸດສ່ວນຕົວທີ່ມີປຶ້ມຫຼາຍກວ່າ 15.000 ຫົວ, ນັບແຕ່ "ໄລຍະອຸດໜູນ" ໄປເຖິງປຶ້ມຕ່າງປະເທດ, ທີ່ລາວຈັດເປັນຫຼາຍໂຟເດີ.
ເວົ້າເຖິງປຶ້ມ “ໄລຍະການອຸປະຖຳ”, ທ່ານ ລອງ ແບ່ງປັນວ່າ: ໃນຄາວນັ້ນ, ປຶ້ມທີ່ພິມດ້ວຍເຈ້ຍດຳ, ໝຶກ, ຕົວອັກສອນນ້ອຍໆ, ມົວໆ ແລະ ພິມຈຳໜ່າຍແຕ່ຕົ້ນປີ 1976 ຈົນເຖິງປະມານປີ 1985 ແມ່ນເອີ້ນວ່າ “ປຶ້ມອຸດຫນູນ” ຊົ່ວຄາວໂດຍນັກສະສົມປຶ້ມ.
ຕາມທ່ານແລ້ວ, ສິ່ງພິເສດແມ່ນໃນສະໄໝນັ້ນ, ປື້ມຫົວນີ້ມັກພິມຈຳໜ່າຍຕາມໂຄຕາເປັນຈຳນວນຫຼວງຫຼາຍ, ດ້ວຍປຶ້ມ “ປະຫວັດສາດຫວຽດນາມ, ເຫຼັ້ມ I”, ພິມຈຳໜ່າຍ 300.500 ຫົວ (ໂຮງພິມທຽນໂບ, ຮ່າໂນ້ຍ, ປີ 1971). “ການອັດສະຈັນທີ່ບໍ່ໜ້າເຊື່ອ” ເມື່ອປຽບທຽບກັບສອງສາມພັນປຶ້ມທີ່ຂາຍດີທີ່ສຸດໃນມື້ນີ້. ວັດຈະນານຸກົມຫວຽດນາມ, ສຳນັກພິມຈຳໜ່າຍ ວິທະຍາສາດ ສັງຄົມຮ່າໂນ້ຍ, ປີ 1988, ສະບັບທຳອິດມີ 100.000 ສະບັບ.
ປຶ້ມທີ່ພິມຈຳໜ່າຍຢູ່ພາກເໜືອໃນລະຫວ່າງປີ 1954 ຫາຕົ້ນປີ 1960 ໄດ້ສະທ້ອນເຖິງໄລຍະທີ່ສັບສົນຂອງຊີວິດສັງຄົມ ແລະ ວັດທະນະທຳ.
ທ່ານແບ່ງປັນວ່າ: “ໃນເວລານັ້ນລາຄາປຶ້ມຫົວໜຶ່ງມີແຕ່ 300 – 4.500 ດົ່ງເທົ່ານັ້ນ, ປື້ມທີ່ຫາຊື້ໄດ້ງ່າຍ, ຂ້າພະເຈົ້າຈື່ໄດ້ວ່າ, ຢູ່ນະຄອນໂຮ່ຈິມິນ, ໃນສະໄໝນັ້ນມີປຶ້ມໃຊ້ແລ້ວ, ຢູ່ຕາມຖະໜົນຫົນທາງຊອກຫາປຶ້ມໄດ້ງ່າຍ, ລາຄາປຶ້ມໃຊ້ແລ້ວກໍຕ່ຳຫຼາຍ.
ຫ້ອງຮັບແຂກທີ່ມີຊັ້ນວາງປຶ້ມໜາແໜ້ນ. ຮູບພາບ: NGUYEN TRANG
ນັບຕັ້ງແຕ່ໄວເດັກ, ທ່ານລອງໄດ້ຕິດຕໍ່ກັບຫນັງສື. ໃນຊຸມປີ 1990, ເມື່ອລາວເລີ່ມເຮັດວຽກ, ລາວເລີ່ມເກັບກໍາເອກະສານ. ເຖິງວ່າຮຽນແພດສາດ, ແຕ່ມີຄວາມຮັກແພງໃນວັດທະນະທຳ ແລະ ປະຫວັດສາດ, ແຕ່ເພິ່ນໄດ້ຄ່ອຍໆບຳລຸງສ້າງຄວາມມ່ວນຊື່ນໃນການອ່ານປຶ້ມ, ເຫັນວ່າມັນເປັນວິທີຂະຫຍາຍຄວາມຮູ້ຂອງຕົນ ແລະ ເຮັດໃຫ້ມີຄວາມອີ່ມໜຳສຳລານໃນການເກັບກຳປຶ້ມ.
ທ່ານລອງຈຳແນກຢ່າງຈະແຈ້ງລະຫວ່າງ "ຫຼິ້ນກັບປຶ້ມ" ແລະ "ອ່ານປຶ້ມ". ທ່ານກ່າວວ່າ, ປີ 2012, ພາຍຫຼັງພິມ “Ve noi Thu hien” (ກັບຄືນມາຫ້ອງປື້ມ) ກ່ຽວກັບ “ຫຼິ້ນກັບປຶ້ມ” ທີ່ທ່ານ Tran Trong Cat Tuong ໄດ້ລົງນາມແລ້ວ, ທ່ານ Tran Trong Cat Tuong ໄດ້ຄິດເຖິງປຶ້ມ “ອ່ານໜັງສື” ທີ່ລົງນາມໂດຍຊື່ແທ້ ຫງວຽນ Duy Long, ເລື່ອງອ່ານປຶ້ມແມ່ນຈິງຈັງກວ່າ “ການຫຼິ້ນ” ແລະ ນັ້ນແມ່ນປຶ້ມ “Noi dat thu born”.
ທ່ານລອງຖືປື້ມທີ່ລາວຂຽນ. ຮູບພາບ: NGUYEN TRANG
ລາວແບ່ງປັນວ່າ: “ໃນຊີວິດຂອງລາວ ພໍ່ຫວັງຢ່າງລັບໆ ແລະມັກຊຸກຍູ້ລູກໃຫ້ຂຽນ ແລະຂ້ອຍເຄີຍເຕືອນນ້ອງສາວໃຫ້ໃຊ້ເວລາຂຽນ.” ເມື່ອພິມປຶ້ມ “ການເດີນຕາມຮອຍຕີນຂອງເດັກຈົດໝາຍ,” ລາວຂຽນວ່າ, “ການເດີນໄປຢ່າງສະບາຍຢູ່ໃນທ້ອງຟ້າສີຟ້າ ແລະເມກຂາວ, ໄກ, ພໍ່ຕ້ອງພໍໃຈ.” ຈາກຄົນທີ່ອ່ານ ແລະມັກປຶ້ມ ຈົນເຖິງການຂຽນໜັງສື ເປັນການເດີນທາງທີ່ຍາວນານ.
ເມື່ອເວົ້າເຖິງ “ວັດຈະນານຸກົມ ເລືອດ ແລະ ເລືອດ” ທີ່ມີຄວາມຍາວກວ່າ 1.000 ໜ້າ ໂດຍສຳນັກພິມຈຳໜ່າຍ ນະຄອນ ດ່າໜັງ , ທ່ານ ໃຫ້ຮູ້ວ່າ: “ມັນຕ້ອງໃຊ້ເວລາຫຼາຍປີເພື່ອສຳເລັດປື້ມຫົວນີ້.” ວັດຈະນານຸກົມປະກອບມີປະມານ 12,000 ຄໍາສັບທາງການແພດຫວຽດນາມທີ່ກໍານົດຢ່າງຊັດເຈນ, ໂດຍມີພາກປຽບທຽບພາສາຫວຽດນາມ - ອັງກິດ - ຝຣັ່ງ.
ປື້ມດັ່ງກ່າວໄດ້ສໍາເລັດແລ້ວ, ແຕ່ລາວຍັງສົງໄສວ່າວິທີການລວບລວມແນວຄວາມຄິດແລະຂໍ້ກໍານົດຂອງແມ້ແຕ່ທົ່ງແຄບເຂົ້າໄປໃນຫນັງສືຫນຶ່ງ, ເຮັດແນວໃດເພື່ອໃຫ້ທັນກັບຈັງຫວະຂອງພາສາ, ປະຕິບັດຕາມການພັດທະນາຂອງຢາປົວພະຍາດ, ຫຍໍ້ໄລຍະທາງແລະປັບປຸງຄວາມຮູ້ທີ່ຫຼາກຫຼາຍເພີ່ມຂຶ້ນໃນຍຸກດ້ານວິຊາການ.
ທ່ານລອງຍັງສືບຕໍ່ສະແຫວງຫາຄວາມຮັກແພງ ແລະ ສືບຕໍ່ເກັບກຳປຶ້ມຫຼາຍຫົວ, ເປັນກຳລັງໃຈໃຫ້ລຸ້ນໜຸ່ມ. ຮູບພາບ: NGUYEN TRANG
ເຖິງຢ່າງໃດກໍຕາມ, ສຳລັບທ່ານລອງ, ຄວາມຮັກແພງຂອງທ່ານໃນການອ່ານໜັງສືລ້ວນແຕ່ຄົງຕົວໃນຫຼາຍປີມານີ້. ຫຼັງຈາກຊົ່ວໂມງເຮັດວຽກຢູ່ໂຮງໝໍ, ລາວກໍຍັງກັບຄືນໄປເຮືອນທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຊັ້ນວາງປຶ້ມ, ດຸໝັ່ນອ່ານ ແລະ ຈົດບັນທຶກທຸກລາຍລະອຽດເລັກໆນ້ອຍໆ.
ເຖິງແມ່ນວ່າອຸປະກອນທີ່ທັນສະໄຫມກໍາລັງພັດທະນາຢ່າງແຂງແຮງ, ແຕ່ຄວາມຮັກຂອງຫນັງສືແລະຜູ້ທີ່ມັກຫນັງສືຍັງຄົງຢູ່. ກົງກັນຂ້າມ, ຊຸມຊົນແຫ່ງນີ້ຍັງມີການແລກປ່ຽນ ແລະ ເຊື່ອມຕໍ່ກັນຢ່າງງຽບໆຜ່ານບັນດາເວທີປາໄສ.
ລາວເຊື່ອວ່າ: "ປື້ມແມ່ນເພື່ອນສະໜິດ, ຄູສອນທີ່ງຽບສະຫງົບ, ປື້ມເກົ່າໆແຕ່ລະຫົວບໍ່ພຽງແຕ່ມີຄວາມຮູ້, ແຕ່ຍັງເອົາລົມຫາຍໃຈຂອງຍຸກທີ່ມັນຖືກພິມອອກ."
NGUYEN TANG
ທີ່ມາ: https://www.sggp.org.vn/bac-si-hon-30-nam-suu-tam-15000-cuon-sach-post810154.html
(0)