ຄືນທີ່ໂສກເສົ້າທີ່ຄິດຮອດພັນລະຍາຂອງຂ້ອຍ.
ໃນທ້າຍສະຕະວັດທີ 19, ຫຼາຍກຸ່ມຄົນຈາກເມືອງມີທໍ ແລະ ເມືອງເຕິນອານ ໄດ້ອອກຈາກບ້ານເກີດເມືອງນອນຂອງເຂົາເຈົ້າເພື່ອຊອກຫາຊີວິດໃໝ່ໃນ ແຂວງບາກລຽວ , ລວມທັງຄອບຄົວຂອງທ່ານ ກາວວັນຈອຍ (ບ້ານກ໋າຍຈຸ້ຍ, ບ້ານຈີມີ, ແຂວງເຕິນອານ). ໃນເວລານັ້ນ, ກາວວັນເລົາ (ຊາວເລົາ) ມີອາຍຸພຽງ 6 ປີ ແລະ ຕ້ອງຕິດຕາມພໍ່ຂອງລາວລົງເຮືອເພື່ອທ່ອງທ່ຽວໄປທົ່ວແຜ່ນດິນ. ໃນເບື້ອງຕົ້ນ, ພວກເຂົາໄດ້ອາໄສຢູ່ໃນດິນແດນຂອງຍາດພີ່ນ້ອງໃນແຂວງຢາໂຮຍ. ການເຮັດວຽກເປັນກຳມະກອນບໍ່ພຽງພໍທີ່ຈະຫາລ້ຽງຊີບ, ດັ່ງນັ້ນພວກເຂົາຈຶ່ງຍ້າຍໄປແຂວງຢາຣາຍ ແລະ ຂໍສ້າງກະຕູບຢູ່ເທິງດິນແດນຂອງວັດວິ້ງເຟືອກອານ. ເມື່ອເຫັນສະພາບການທີ່ຫຍຸ້ງຍາກຂອງຄອບຄົວທ່ານກາວ, ເຈົ້າອະທິການວັດ, ພະອາຈານມິງບ່າວ, ໄດ້ແນະນຳໃຫ້ຊາວເລົາອາໄສຢູ່ໃນວັດ ແລະ ຮຽນພາສາຈີນຄລາສສິກ. ສອງສາມປີຕໍ່ມາ, ທ່ານກາວໄດ້ຂໍໃຫ້ລູກຊາຍຂອງລາວກັບບ້ານເພື່ອຮຽນອັກສອນກວອກງູຫວຽດນາມ.
ສາດສະດາຈານ ເຈິ່ນວັນເຄ ທີ່ກອງປະຊຸມສຳມະນາກ່ຽວກັບ 95 ປີ ຂອງສິລະປະກາຍເລືອງ (ມັງກອນ 2014)
ຮູບພາບ: ຮວ່າງເຟືອງ
ໃນບ້ານດຽວກັນກັບຄອບຄົວຂອງທ່ານ Gioi ມີນັກດົນຕີຕາບອດຜູ້ໜຶ່ງອາໄສຢູ່ ຊື່ວ່າ Le Tai Khi ຫຼືທີ່ຮູ້ຈັກກັນໃນນາມ Nhac Khi. ດ້ວຍຄວາມມັກໃນດົນຕີ, Sau Lau ໄດ້ຂໍໃຫ້ພໍ່ຂອງລາວພາລາວໄປຮຽນດົນຕີກັບທ່ານ Gioi. ທ່ານ Gioi ເຄີຍເຮັດວຽກເປັນນັກດົນຕີໃນບ້ານ ແລະ ມີຄວາມຊຳນານໃນການໃຊ້ເຄື່ອງດົນຕີ ແລະ ດົນຕີພິທີການຕ່າງໆ, ຍັງໄດ້ສອນລູກຊາຍຂອງລາວອີກດ້ວຍ. ຕອນອາຍຸ 21 ປີ, Sau Lau ໄດ້ແຕ່ງງານ, ແຕ່ຫຼັງຈາກແປດປີພັນລະຍາຂອງລາວບໍ່ມີລູກ, ດັ່ງນັ້ນຄອບຄົວຂອງລາວຈຶ່ງບັງຄັບໃຫ້ລາວແຍກທາງກັນ. ດ້ວຍຄວາມໂສກເສົ້າກັບການເສຍຊີວິດຂອງພັນລະຍາ, ລາວໄດ້ແຕ່ງເພງ "Hoai Lang ." ຕໍ່ມາ, ເນື້ອເພງຂອງເພງ " Da Co Hoai Lang" ມີຫຼາຍຮູບແບບໄດ້ເກີດຂຶ້ນ.
ຕາມນັກປະພັນເພງ ຫງວຽນເຟືອງ, ບົດເພງຕົ້ນສະບັບ " ດາໂກ້ຮວ່າຍແລງ" ແມ່ນຢູ່ໃນຈັງຫວະ 2/4. ນັກປະພັນເພງ ຕືຈອຍ ໄດ້ເພີ່ມເນື້ອເພງ ແລະ ຂະຫຍາຍມັນໄປສູ່ຈັງຫວະ 4/4. ໃນປີ 1942, ນັກສິລະປິນ ນາມເຫງຍ ແລະ ນາງ ຕືຊາງ ໄດ້ຮ້ອງເພງ Vong Co ທີ່ມີຈັງຫວະ 8 ເທື່ອ ໃນລະຄອນ "ຮວາຣອຍກວາຟາດ" ( ລານ ແລະ ດຽບ ) ຂອງນັກປະພັນເພງ ເຈິ່ນຫືວຈາງ. ເມື່ອເພງ Vong Co ເພີ່ມຂຶ້ນເປັນຈັງຫວະ 16/4 ແລະ 32/4, ເນື້ອເພງກໍ່ມີຫຼາຍເນື້ອເພງຫຼາຍຂຶ້ນ, ສຽງທີ່ຍືດຍາວຟັງແລ້ວອ່ອນໂຍນຂຶ້ນ, ສຽງຮ້ອງປະສານກັບດົນຕີ, ສຳຜັດຈິດວິນຍານຂອງຜູ້ຟັງຢ່າງເລິກເຊິ່ງ, ເຊັ່ນດຽວກັບໃນເພງ "ການແບກນ້ຳພາຍໃຕ້ແສງຈັນ" , ຂັບຮ້ອງໂດຍ ຮິວເຟືອກ.
ສຽງລະຄັງຂອງວັດທີ່ຄ່ອຍໆດັງຂຶ້ນ
ໃນຂະນະດຽວກັນ, ອີງຕາມນັກຂ່າວ ຫງາຍມາຍ, ເພງ "Dạ cổ hoài lang" ໄດ້ຖືກສ້າງຂຶ້ນໃນປີ 1918 ແລະ ໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມຢ່າງກວ້າງຂວາງໃນຫົກແຂວງພາກໃຕ້ຂອງຫວຽດນາມໃນກາງຊຸມປີ 1930. ໃນເວລານັ້ນ, ເວີຊັນສີ່ຈັງຫວະຂອງເພງ "Dạ cổ hoài lang " ໄດ້ຖືກຂັບຮ້ອງໂດຍ ນາມ ຫງາຍ. ນາມ ຫງາຍ, ຜູ້ທີ່ມີຊື່ແທ້ວ່າ ລື ຫງາຍ, ມາຈາກ ບັກ ລຽວ ແລະມີສຽງທີ່ເປັນເອກະລັກທີ່ເຮັດໃຫ້ເພງພື້ນເມືອງມີຄວາມມ່ວນຊື່ນແລະມີຈິດວິນຍານຫຼາຍຂຶ້ນ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ເວີຊັນສີ່ຈັງຫວະຂອງເພງ "Dạ cổ hoài lang " ແມ່ນສັ້ນເກີນໄປ, ເຮັດໃຫ້ສຽງທີ່ມີພອນສະຫວັນຕາມທຳມະຊາດຂອງ ນາມ ຫງາຍ ສູນເສຍການສະແດງອອກຂອງມັນ.
ເຄື່ອງດົນຕີບາງຊະນິດທີ່ໃຊ້ໃນດົນຕີພື້ນເມືອງຫວຽດນາມ.
ຮູບພາບ: ຮວ່າງເຟືອງ
ໃນປີ 1934, ໃນລະຫວ່າງການສະແດງດົນຕີຢູ່ເຮືອນເພື່ອນໃກ້ກັບວັດວິງເຟືອກອານ, ນາມເຫງຍໄດ້ຕົກຢູ່ໃນຝົນຕົກໜັກ ແລະ ຕ້ອງໄດ້ພັກຄ້າງຄືນ, ບໍ່ສາມາດກັບບ້ານໄດ້. ໃນຕອນກາງຄືນ, ທ່າມກາງຄວາມງຽບສະຫງົບ, ລາວກໍ່ໄດ້ຍິນສຽງລະຄັງວັດດັງຊ້ຳໆ. ນາມເຫງຍໄດ້ລຸກຂຶ້ນນັ່ງ ແລະ ດ້ວຍແຮງບັນດານໃຈ, ລາວຈຶ່ງໄດ້ຂຽນ 20 ບັນທັດທັນທີ, ເລີ່ມຕົ້ນດ້ວຍສຽງເບົາໆຂອງລະຄັງວັດ, ໃນແບບຂອງ "Da Co Hoai Lang," ແລະ ຕັ້ງຊື່ມັນວ່າ " ເພື່ອເງິນ, ຂ້ອຍລົ້ມເຫຼວໃນສິນລະທຳ ." ຕອນເຊົ້າມື້ຕໍ່ມາ, ນາມເຫງຍໄດ້ໄປເຮືອນຂອງຄູສອນຂອງລາວ, ນັກດົນຕີ Cao Van Lau, ຮ້ອງເພງໃຫ້ລາວຟັງ, ແລະ ແນະນຳໃຫ້ຄູສອນເພີ່ມຄຳວ່າ "đờn" (ເຄື່ອງດົນຕີ) ໃສ່ໃນແຕ່ລະບັນທັດ.
ໂດຍຊອກຫາຄວາມສົມເຫດສົມຜົນ, ນັກດົນຕີກາວວັນເລີຍໄດ້ເຊື້ອເຊີນນັກດົນຕີອີກສອງຄົນຄື ບາໂຈ່ວ ແລະ Mười Khói ມາປຶກສາຫາລື. ເຂົາເຈົ້າໄດ້ຂະຫຍາຍເນື້ອເພງ Dạ cổ hoài lang, ເພີ່ມຈັງຫວະຂຶ້ນເປັນ 8 ເທື່ອ, ໃຫ້ນາງ Năm Nghĩa ມີເວລາພໍສົມຄວນເພື່ອຮ້ອງເພງ 20 ແຖວ “ Vì tiền lỗi đạo” (ເພື່ອເງິນ, ຂ້ອຍຫຼົງທາງ) . ປະມານໜຶ່ງປີຕໍ່ມາ, ເພງນີ້ໄດ້ກາຍເປັນທີ່ນິຍົມໃນເມືອງໄຊງ່ອນ, ມີຊື່ວ່າ "Văng vẳng tiếng chuông chùa" (The Faint Sound of Temple Bells ), ແລະຈາກນັ້ນມາ, ຊື່ Dạ cổ ໄດ້ຖືກສໍ້ລາດບັງຫຼວງໂດຍຊາວ Saigon ມາເປັນ " Vọng cổ" . ຕາມນັກຂ່າວໂຮງລະຄອນ Thien Mộc Lan ແລ້ວ, ໃນປີ 1934, “ Văng vẳng tiếng chuông chùa” ໄດ້ຮັບການບັນທຶກສຽງຂອງ Asia Records ດ້ວຍສຽງຮ້ອງຂອງນາງ Năm Nghĩa ທີ່ມີສຽງຄຶກຄື້ນ, ໂດຍສະເພາະແມ່ນບົດບັນທຶກ “ຮ່ວາງ, ຮື, ຮຳ” ທີ່ຍາວນານ, ໃນແຕ່ລະແຖວ.
ຕົ້ນກຳເນີດຂອງທິດສະດີຫຼາຍຢ່າງ
ໃນກອງປະຊຸມສະເຫຼີມສະລອງຄົບຮອບ 90 ປີຂອງເພງ "Dạ cổ hoài lang" ທີ່ຈັດຂຶ້ນທີ່ວິທະຍາໄລລະຄອນ ແລະ ຮູບເງົານະຄອນໂຮ່ຈິມິນ ໃນວັນທີ 29 ກໍລະກົດ 2009, ສາດສະດາຈານ Tran Van Khe ໄດ້ກ່າວວ່າ: "ຈົນເຖິງທຸກມື້ນີ້, ຫຼາຍຄົນເຊື່ອວ່າທ່ານ Sau Cao Van Lau ເປັນຜູ້ຂຽນເພງ 'Dạ cổ hoài lang' . ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ມີຄວາມແຕກຕ່າງຫຼາຍຢ່າງກ່ຽວກັບປີເກີດຂອງຜູ້ຂຽນ ແລະ ປີທີ່ ເພງດັ່ງກ່າວ ຖືກສ້າງຂຶ້ນ. ດັ່ງນັ້ນ, ຕົ້ນກຳເນີດຂອງເພງນີ້ຍັງຄົງຂຶ້ນກັບທິດສະດີຫຼາຍຢ່າງ."
ໂຮງລະຄອນກາວວັນເລົາ (ບັກລຽວ, ປະຈຸບັນແມ່ນສ່ວນໜຶ່ງຂອງແຂວງ ກ່າເມົາ )
ຮູບພາບ: ຮວ່າງເຟືອງ
ບໍ່ພຽງແຕ່ປີແຫ່ງການສ້າງ ແລະ ຕົ້ນກຳເນີດຂອງສະບັບ Dạ cổ hoài lang ແຕກຕ່າງກັນເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ຈັງຫວະຍັງມີການປ່ຽນແປງ, ຈາກ 2 ຈັງຫວະເປັນ 8 ຈັງຫວະ, 16 ຈັງຫວະ, ແລະ ລາຍລະອຽດອື່ນໆອີກຫຼາຍຢ່າງ.
ໃນບົດຄວາມ "ພະຍາຍາມ ຊອກຫາຕົ້ນກຳເນີດຂອງເພງ Vọng Cổ" ທີ່ຈັດພິມໃນວາລະສານ Bách Khoa (ວັນທີ 15 ສິງຫາ 1959), ນັກຂຽນ Nguyễn Tử Quang ໄດ້ກ່າວວ່າ: "ໃນເບື້ອງຕົ້ນນີ້ແມ່ນບົດກະວີໃນຮູບແບບຂອງບົດກະວີຮ້ອຍ 20 ເສັ້ນທີ່ມີຊື່ວ່າ ' Dạ cổ hoài lang ', ຂຽນໃນປີ 1920 ໂດຍພະສົງ Nguyệt Chiếu, ນັກວິຊາການຂົງຈື້ທີ່ເລິກເຊິ່ງ, ຜູ້ທີ່, ເນື່ອງຈາກສະຖານະການທີ່ບໍ່ເອື້ອອຳນວຍ, ໄດ້ສະແຫວງຫາຄວາມລີ້ໄພໃນພຸດທະສາສະໜາຊົ່ວຄາວ. ຢ່າງໃດກໍຕາມ, ດ້ວຍຄວາມຜູກພັນຢ່າງເລິກເຊິ່ງກັບປະເທດຂອງລາວ, ລາວໄດ້ມອບຄວາມຮູ້ສຶກຂອງລາວໃຫ້ກັບບົດກະວີທີ່ມີຊື່ວ່າ ' Dạ cổ hoài lang ,' ຊຶ່ງໝາຍຄວາມວ່າ ' ໃນຕອນກາງຄືນ, ໄດ້ຍິນສຽງກອງ ແລະ ລະນຶກເຖິງຜົວຂອງຂ້ອຍ ,' ແລະບົດກະວີນີ້ໄດ້ຖືກຕັ້ງເປັນດົນຕີໂດຍ Cao Văn Lầu."
ໃນທາງກັບກັນ, ໃນບົດຂຽນຂອງລາວທີ່ນຳສະເໜີໃນກອງປະຊຸມ "ອາຈານຫງວຽນຈືດຈື ແລະ ດົນຕີພິທີກຳພື້ນເມືອງພາກໃຕ້ຂອງຫວຽດນາມ," ທ່ານເຈິ່ນເຟືອກທ່ວນໄດ້ໂຕ້ຖຽງວ່າ ອາຈານຫງວຽນຈືດຈື ເປັນອາຈານໃນຂະແໜງດົນຕີພິທີການ, ໂດຍໄດ້ຝຶກສອນນັກຮຽນຫຼາຍຄົນ. ລາວສົນໃຈເປັນພິເສດຕໍ່ເພງ " ດາໂກ" ຂອງ ກາວວັນເລົາ ແລະ ໄດ້ພະຍາຍາມເຜີຍແຜ່ມັນໃຫ້ໄດ້ຮັບຄວາມນິຍົມ, ແຕ່ລາວບໍ່ແມ່ນຜູ້ປະພັນເພງ. ໃນລະຫວ່າງງານບຸນກາງລະດູໃບໄມ້ຫຼົ່ນຂອງປີເມົາງໍ້ (1918), ຊາວເລົາໄດ້ໄປຢ້ຽມຢາມອາຈານຫຍັກຄີ, ແລະ ໃນຂະນະທີ່ຢູ່ທີ່ນັ້ນ, ໄດ້ນຳສະເໜີບົດເພງທີ່ບໍ່ມີຊື່. ຫຼັງຈາກຟັງ, ອາຈານໄດ້ຍ້ອງຍໍມັນຢ່າງສູງ. ຄືນນັ້ນ, ອາຈານຫງວຽນຈືດຈື ກໍ່ມີໜ້າຢູ່ນຳ, ແລະ ອາຈານຫຍັກຄີ ໄດ້ຂໍໃຫ້ພະສົງຕັ້ງຊື່ບົດເພງນັ້ນ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ອາຈານຫງວຽນຈືດຈື ໄດ້ຕັ້ງຊື່ມັນວ່າ "ດາໂກຮວ່າຍແລງ ."
ຈະຕຸລັດບາກລຽວ
ຮູບພາບ: ຮວ່າງເຟືອງ
ຕາມສາດສະດາຈານ ເຈິ່ນວັນເຄ, ໃນປີ 1925, ທ່ານ ຮວິ່ງທູຈຸງ (ຕືຈອຍ) ໄດ້ແຕ່ງເນື້ອເພງ Vong Co ສີ່ຈັງຫວະທີ່ມີຊື່ວ່າ "ສຽງນົກແອ່ນຮ້ອງໄຫ້ໃນໝອກ" .
"ນົກແອ່ນຮ້ອງອອກມາໃນໝອກຂອງທະເລພາກເໜືອ."
"ຂ້ອຍຮ້ອງໄຫ້ຢ່າງຂົມຂື່ນພາຍໃຕ້ທ້ອງຟ້າພາກໃຕ້."
ໃນປີ 1934, ນາມ ຫງາ ໄດ້ປ່ຽນຈາກຈັງຫວະ 4 ຈັງຫວະມາເປັນຈັງຫວະ 8 ຈັງຫວະໃນເພງ "ສຽງອ່ອນໆຂອງລະຄັງວັດ ". ໃນປີ 1938, ນັກດົນຕີ ຫວິນ ບ່າວ ໄດ້ຫຼິ້ນຈັງຫວະ 16 ຈັງຫວະ ສຳລັບການສະແດງ ຫວິນ ໂກ ຂອງ ໂກ ນາມ ຄານ ທອນ . ໃນປີ 1948, ນັກສິລະປິນ ອູ ເຈີ່ນ ໄດ້ຮ້ອງ ເພງຈັງຫວະ 16 ຈັງຫວະ "ຕັ້ນ ເຕນ ທຳທ່າວ່າ ເປັນຄົນບ້າ", ແລະ ຕັ້ງແຕ່ປີ 1955 ເປັນຕົ້ນມາ, ຈັງຫວະ ຫວິນ ໂກ 32 ຈັງຫວະ ໄດ້ກາຍເປັນທີ່ນິຍົມຢ່າງກວ້າງຂວາງ ແລະ ຍັງຄົງເປັນແບບນັ້ນຈົນເຖິງທຸກມື້ນີ້.
ແຫຼ່ງຂໍ້ມູນ: https://thanhnien.vn/cao-van-lau-va-da-co-hoai-lang-185250706225655327.htm
(0)