Menamakan wilayah-wilayah di Vietnam, dahulu dan sekarang.

(NLĐO) - Semasa mengulas "Dai Nam Nhat Thong Chi" dan "Dai Nam Nhat Thong Toan Do" dengan santai, saya menyedari betapa luasnya Vietnam semasa pemerintahan Maharaja Minh Mang.

Sebuah negara yang luas memerlukan tadbir urus yang terbaik untuk memastikan pembangunannya. Untuk mencapai tadbir urus yang terbaik, seseorang mesti mempunyai pentadbiran yang terbaik. Raja Minh Mạng melaksanakan pembaharuan pentadbiran pada tahun 1831. Generasi kemudian menganggap ini sebagai salah satu daripada dua pembaharuan pentadbiran terbaik dalam sejarah Vietnam. Yang pertama dilaksanakan oleh Raja Lê Thánh Tông pada tahun 1466.

Penamaan unit pentadbiran baharu selepas penggabungan itu telah menarik perhatian awam yang ramai. Foto: HUU HUNG

Semasa pembaharuan, susulan penyusunan semula kerajaan pusat, Raja Minh Mạng telah menyusun semula kerajaan tempatan. Seluruh negara dibahagikan kepada 30 wilayah dan satu wilayah Thừa Thiên untuk mengurus wilayah ibu kota. Vietnam Utara mempunyai 13 wilayah, Vietnam Tengah 11 wilayah dan satu wilayah, dan Vietnam Selatan 6 wilayah. Unit pentadbiran peringkat wilayah di Vietnam telah wujud sejak masa itu.

Pada tahun 1858, Perancis melepaskan tembakan pertama pencerobohan mereka ke atas negara kita. Sejak hari itu, Perancis memaksa Dinasti Nguyen untuk menandatangani pelbagai perjanjian, dan secara beransur-ansur menjual negara kita kepada Perancis. Perjanjian terakhir ialah Perjanjian Patenôtre 1884. Menurut perjanjian ini, Cochinchina adalah sebuah tanah jajahan, Tonkin sebuah protektorat, dan Annam sebuah wilayah autonomi.

Enam wilayah selatan Vietnam telah dibahagikan kepada banyak wilayah yang lebih kecil oleh Perancis mengikut peraturan Perancis.

Vietnam Tengah merupakan sebuah wilayah autonomi, jadi Perancis tidak banyak campur tangan. Wilayah-wilayah tersebut pada dasarnya kekal tidak berubah, hanya menyerahkan sebahagian besar wilayah Thanh Hoa, Nghe An, Ha Tinh , Quang Binh, dan Quang Tri kepada negara lain mengikut dekri mengenai penandaan sempadan tiga negara oleh Gabenor Jeneral Indochina, dan memindahkan wilayah Ninh Thuan dari wilayah Binh Thuan ke wilayah Ninh Thuan.

Vietnam Utara merupakan wilayah yang paling bergolak. Ia menyaksikan pelbagai pemberontakan oleh semua kumpulan etnik menentang penjajah Perancis, baik Kinh mahupun penduduk gunung, seperti pemberontakan yang diketuai oleh Hoang Hoa Tham, Doc Ngu, dan Doc Tit. Oleh itu, pada mulanya, Perancis menggunakan pemerintahan tentera , menubuhkan lima daerah tentera. Selepas menindas penentangan, mereka mula menyusun semula wilayah-wilayah tersebut. Melalui dasar "pecah dan takluk" mereka, mereka membahagikan 13 wilayah Vietnam Utara kepada lebih daripada 30. Pada satu ketika, Nguyen Khuyen mengira sebanyak 36 wilayah, seperti yang tercermin dalam bait suci yang meraikan ibu Perancis, Tu Hong:

"Terdapat kanopi, pembakar dupa, dan altar yang didedikasikan untuk raja; kemasyhurannya bergema di seluruh 36 wilayah." Lelaki tua itu ingin menyampaikan kemasyhuran wanita Perancis yang meluas pada masa itu di seluruh Vietnam Utara.

Pembahagian Vietnam Utara kepada lebih 30 wilayah pada masa yang hampir sama pasti membawa kepada kekurangan, pemaksaan, dan kesewenang-wenangan dalam penamaan. Pada masa itu, beberapa nama wilayah kedengaran agak tidak masuk akal dan perlu disemak semula, tetapi yang lain masih digunakan sehingga kini. Orang Perancis pada masa itu mempunyai kaedah penamaan wilayah berdasarkan lokasi kediaman gabenor wilayah.

Pada tahun 1896, apabila bandar dalaman Hanoi dan kawasan sekitarnya menjadi konsesi Perancis, pihak Perancis memutuskan untuk memindahkan pejabat pentadbiran bahagian yang tinggal di bekas wilayah Hanoi ke kampung Do di daerah Thanh Oai. Kampung ini mempunyai jambatan jubin yang indah di atas Sungai Nhue, yang dipanggil Jambatan Do. Ibu pejabat wilayah terletak di sebelah Jambatan Do, jadi pihak Perancis menamakan kawasan yang tinggal di bekas wilayah Hanoi sebagai Wilayah Jambatan Do! Kemudian, Gabenor Jeneral Wilayah Jambatan Do yang berpendidikan meminta agar ia dinamakan semula sebagai Wilayah Ha Dong!

Nama lama wilayah Hoa Binh kedengaran agak melucukan. Pihak Perancis, mendapati wilayah Hung Hoa terlalu luas, memutuskan untuk membahagikannya kepada beberapa wilayah yang lebih kecil. Setelah meninjau kawasan itu, mereka mendapati bahawa banyak daerah didiami oleh orang Muong, dan daerah Lac Son dan Lac Thuy di wilayah Ninh Binh juga didiami oleh orang Muong. Mereka memutuskan untuk menggabungkan kawasan-kawasan ini untuk membentuk sebuah wilayah baharu, yang pada mulanya dinamakan Wilayah Muong. Ibu pejabat wilayah pada mulanya terletak di Cho Bo, tetapi untuk mengekalkan konsistensi dengan konvensyen penamaan, wilayah itu dinamakan semula sebagai Wilayah Cho Bo. Ibu kota wilayah, yang terletak di sebuah bandar pergunungan terpencil, diserang oleh pasukan pemberontak Doc Tit, yang merampas ibu pejabat tersebut dan membunuh timbalan pesuruhjaya Perancis. Pihak berkuasa Perancis terpaksa memindahkan ibu pejabat wilayah lebih jauh ke selatan, ke komune Hoa Binh, kira-kira 30 km jauhnya. Nama Hoa Binh (bermaksud "aman") berasal dari peristiwa ini. Nasib baik, Hoa Binh adalah nama yang indah dan tidak diubah!

Nama wilayah Lao Cai juga menjadi subjek perdebatan. Sehingga kini, sesetengah orang menyebutnya Lao Cai, yang lain memanggilnya Lao Cai, dan ada juga yang menyebutnya Lao Kay atau Lao Kay. Sebabnya ialah asal usul namanya!

Semasa zaman penjajahan Perancis, wilayah Lao Cai merupakan sebahagian daripada wilayah Quy Hoa dan An Tay di wilayah Hung Hoa semasa pemerintahan Minh Mang. Pihak Perancis mengiktiraf kawasan ini sebagai kawasan strategik yang penting dan menubuhkan sebuah pos kawalan tentera yang terbentang di sepanjang sempadan dari Simacai hingga Phong Tho. Selepas keadaan stabil, ia diabadikan dan dinamakan semula sebagai wilayah Lao Cai (Lao Cai, Lao Kay, Lao Kay).

Nama ini berasal daripada sebuah penempatan yang ditubuhkan oleh imigran Cina di pertemuan Sungai Merah dan aliran Nam Thi dalam wilayah Dai Viet (Vietnam). Tidak lama kemudian, beberapa orang Vietnam, Tay, dan Nung juga berhijrah dan menubuhkan pasar di hilir Sungai Merah, beberapa kilometer jauhnya. Penduduk penempatan di pertemuan Nam Thi kebanyakannya bertutur dalam bahasa Mandarin, dengan bangganya mengisytiharkan diri mereka sebagai peneroka pertama, menggelarkan diri mereka "lao nhai" (bermaksud "jalan lama" dalam bahasa Sino-Vietnam), manakala mereka yang menetap kemudian dipanggil "tan nhai," atau "jalan baharu," oleh itu dinamakan Pho Moi (Jalan Baru) seperti yang dikenali hari ini.

Perkataan "lão nhai" dalam bahasa Quan Hoa, Tay Nung, dan Mong menjadi Lao Cai dan variasinya seperti di atas. Apabila daerah tentera ditubuhkan dan diubah menjadi sebuah wilayah, ibu kota wilayah terletak di dusun lama, jadi nama wilayah itu juga diambil daripada dusun lama, wilayah Lao Cai (Lao Cai, Lao Kay, Lao Kay, Lao Nhai). Nama itu digunakan untuk merujuk kepada wilayah sempadan yang luas yang telah diberikan oleh nenek moyang kita nama-nama yang indah dan bermakna pada masa lalu. Nama yang diberikan oleh orang Perancis hanya sesuai untuk menamakan kawasan kejiranan atau bandar.

Itu cara orang Perancis menamakan sesuatu dengan sangat sewenang-wenangnya, tidak teratur, dan impulsif.

Konvensyen penamaan itu juga telah diguna pakai oleh Perancis untuk banyak wilayah dan bandar lain di bekas Tonkin dan Cochinchina! Kebanyakan nama ini masih digunakan hari ini.

Kerajaan kita sedang melaksanakan pembaharuan pentadbiran yang benar-benar monumental untuk mengantar era baharu bagi Vietnam, satu tempoh baharu pembangunan negara. Semoga sejarah akan mencatatkan ini sebagai pembaharuan pentadbiran ketiga yang berjaya di Vietnam. Semoga nama wilayah baharu ini akan mewarisi tradisi kebangsaan dan warisan budaya nenek moyang kita, membuang sisa-sisa era penjajahan yang tidak sesuai, dan mencerminkan momentum peningkatan era baharu!

Menantikan era baharu.

Sumber: https://nld.com.vn/dat-ten-tinh-o-ta-xua-va-nay-196250327183351058.htm