ผักบุ้งจากชนบทที่ยากจน

คุณรู้หรือไม่ว่าต้นฮอร์สแรดิชมีประโยชน์ที่น่าประหลาดใจมากมาย? — ตะกร้าผักเบี้ยป่าข้างทุ่งนา ภาพ: ภาพประกอบ

คุณทำให้ฉันนึกถึงตอนที่ฉันยังเป็นเด็กตัวเล็กๆ ในบ้านเกิด ช่วงฤดูร้อน ฉันเคยไปกับเพื่อนๆ เก็บผักบุ้งริมนาข้าว

ในช่วงฤดูร้อน ต้นผักชีลาวจะแคระแกร็นเนื่องจากขาดน้ำ แต่ในทางกลับกัน ลำต้นแต่ละต้นมีคุณภาพสูง และเมื่อนำมาต้มเป็นเครื่องดื่มแล้วจะมีรสชาติอร่อยอย่างเหลือเชื่อ

ในสมัยนั้น ผักเบี้ยเป็นผักป่าอย่างแท้จริง เพราะไม่มีใครปลูกหรือดูแลมัน มันเติบโตขึ้นเองตามธรรมชาติ งอกและแพร่กระจายออกเป็นกอตามขอบนาข้าวหรือในสวนเมื่อถึงฤดูกาล

ทุกฤดูร้อน คุณแม่ของคุณจะนำใบบัวบกมาตากให้แห้งสนิทเพื่อทำเป็นเครื่องดื่มประจำวัน ท่านจะต้มน้ำในหม้อใหญ่ รอให้เย็นลง แล้วเติมน้ำตาลเล็กน้อย และถ้าท่านหาซื้อน้ำแข็งได้สักสองสามร้อยดอง มันก็จะกลายเป็นเครื่องดื่มที่สดชื่นอย่างน่าอัศจรรย์

บ้านเกิดของคุณไม่ต่างจากบ้านเกิดของฉันมากนัก ที่นั่นมีใบบัวบกขึ้นอย่างอุดมสมบูรณ์ ฉันจำได้ว่าในฤดูร้อนนั้น อากาศร้อนอบอ้าวจนทนไม่ไหว และตัวฉันก็เต็มไปด้วยผื่นคัน แม่ของฉันลองใช้ยาสมุนไพรพื้นบ้านหลายอย่างรักษา แต่สุดท้ายก็ยอมแพ้

แต่ราวกับปาฏิหาริย์ เมื่อฉันดื่มน้ำคั้นใบบัวบกอย่างสม่ำเสมอ อาการคันก็หายไปอย่างไร้ร่องรอย ฉันจำได้ว่าทุกครั้งที่กลับบ้านจากการเล่นข้างนอก ตัวเปียกโชกไปด้วยเหงื่อ ฉันจะวิ่งไปที่หม้อน้ำคั้นใบบัวบกที่แม่เตรียมไว้หน้าประตูบ้าน แล้วรินใส่ถ้วยดื่มหลายถ้วย น้ำคั้นใบบัวบกมีรสชาติขมเล็กน้อย หอม และทิ้งรสหวานไว้ในลำคอ หลังจากดื่มแล้ว ฉันรู้สึกสดชื่นอย่างเหลือเชื่อ

คุณเคยเล่าว่าครั้งหนึ่งขณะเก็บผักเบี้ย คุณเป็นลมแดดและล้มลงข้างทุ่งนา ทำให้เพื่อนๆ ในหมู่บ้านตกใจกันใหญ่ เราคิดว่าเรื่องคงจบลงแค่นั้น แต่การเก็บผักเบี้ยในฤดูร้อนก็ยังคงดำเนินต่อไป นอกจากจะนำผักเบี้ยไปตากแห้งชงชาแล้ว เกือบทุกคนก็รู้จักซุปผักเบี้ย ซึ่งเป็นอาหารยอดนิยมในฤดูร้อน

หลังจากรอฝนในฤดูร้อนมาสักพัก ลำต้นของผักชีลาวก็ดูอวบอิ่มและไม่ผอมบางเหมือนเดิม คุณแม่ของคุณเลือกลำต้นที่สดและอ่อนที่สุดมาทำซุป คุณบอกว่าซุปผักชีลาวชามนั้นทำให้มื้ออาหารอร่อยยิ่งขึ้นไปอีก จากนั้นเราทั้งสองก็อุทานออกมาว่า คิดถึงอาหารในบ้านเกิดของเราเหลือเกิน

เราคุยกันไปเรื่อยๆ จนกระทั่งคุณหยุดพูด จับมือฉัน แล้วบอกว่าคุณคิดถึงวันเก่าๆ และทุ่งนาเหล่านั้น ทุ่งนาที่เคยมีสมุนไพรป่าขึ้นอยู่ทั่วไป ตอนนี้ได้กลายเป็นเขตอุตสาหกรรมตัดเย็บเสื้อผ้าไปแล้ว

ในทุ่งนาที่มีที่ว่างให้ผักเบี้ยขึ้น คนใช้ยาฆ่าแมลงอย่างไม่เลือกหน้า และไม่มีใครกล้าเก็บผักเบี้ยมาตากแห้งชงชาหรือซุปอีกแล้ว บางครั้ง เมื่อมีผักเบี้ยเหลืออยู่บ้างในสวน ทั้งครอบครัวก็สามารถนำมาบริโภคได้ เห็นคุณเศร้า ฉันก็รู้สึกน้ำตาคลอไปด้วย

ความทรงจำของฉันและของคุณ ดูเหมือนจะไม่ได้มีแค่เพียงผักเบี้ยที่ขึ้นเป็นกลุ่มๆ จากชนบทที่ยากจนของเราเท่านั้น...

แหล่งที่มา