Kino wietnamskie wybiera bezpieczeństwo czy przełom?

Na dopiero rozwijającym się rynku filmowym komercjalizacja dzieła jest kluczowa, jak głosi przysłowie: „praktyka czyni mistrza”. W tym kontekście dylemat, czy dopasować się do aktualnych gustów, czy stworzyć nowe, bardziej wyrafinowane, staje się jeszcze trudniejszy.

Kadr z filmu „Tunel”. Zdjęcie: DPCC

W pierwszej połowie 2025 roku wietnamskie przychody z kas biletowych przekroczyły 3 biliony VND, co stanowi wzrost o prawie 270 miliardów VND w porównaniu z analogicznym okresem ubiegłego roku i stanowi ponad 60% całkowitych przychodów za cały rok 2024. Spośród 19 wietnamskich filmów, które trafiły do ​​kin, 8 osiągnęło pułap 100 miliardów VND – to obiecujący wynik. Co ciekawe, liczba filmów ponoszących duże straty znacznie spadła.

Na pierwszy rzut oka te statystyki napawają optymizmem branżę filmową. Wszyscy rozumieją, że gdy film osiąga próg rentowności lub przynosi zysk, kapitał inwestycyjny przepływa szybciej, co ułatwia pozyskiwanie nowych zasobów, zwłaszcza od inwestorów spoza branży. Ten pozytywny sygnał otwiera również możliwości bardziej systematycznego inwestowania w kolejne projekty, zarówno pod względem skali, jak i procesu produkcyjnego, przyczyniając się do wzrostu profesjonalizmu na całym rynku. Jeśli chodzi o przychody, choć nie można wykluczyć elementu szczęścia, jasne jest, że filmowcy całkiem dobrze rozumieją preferencje publiczności. Zamiast skupiać się wyłącznie na stworzeniu jak najlepszego filmu i pozwolić rynkowi decydować o przychodach, proaktywne zrozumienie potrzeb publiczności pomaga minimalizować straty. Wielu producentów, a zwłaszcza inwestorów, coraz bardziej interesuje się zarządzaniem ryzykiem, czyli efektywnym wykorzystaniem zasobów, ograniczaniem strat i maksymalizacją możliwości. Najpopularniejszą strategią jest obecnie koncentracja na popularnych gatunkach filmowych. Jeśli lata 2010. były złotym wiekiem komedii, to obecnie dominuje gatunek horroru i filmów nadprzyrodzonych, a ponad połowa wietnamskich filmów wydanych w pierwszym półroczu 2025 roku to właśnie horrory. Wiele filmów z tego gatunku konsekwentnie odnosiło sukcesy kasowe, przekraczając nawet 100 miliardów VND. Z biznesowego punktu widzenia jest to bezpieczny wybór, łatwo zwracający się z inwestycji. Jednak wielu obawia się, że ten gatunek wpadnie w tę samą pułapkę, co filmy komediowe w przeszłości. Ta rzeczywistość pokazuje, że zależność od gustu publiczności może dziś uniknąć ryzyka, ale w przyszłości stwarza inne ryzyko: nasycenie, monotonię i stopniową utratę zaufania ze strony widzów.

Aby przemysł filmowy mógł zbudować markę i dotrzeć do szerszego grona odbiorców, oprócz służenia temu, co widzowie „chcą zobaczyć”, powinien również definiować to, co widzowie „powinni zobaczyć” – czyli poszerzać gusta, kształtować percepcję i przyczyniać się do poprawy estetyki odbioru. To właśnie najważniejsza rola i misja siódmej sztuki. Kino wietnamskie wyniosło pamiętną lekcję z filmu „The Underground: The Sun in the Darkness ” – dzieła niegdyś uważanego za „ryzykowne przedsięwzięcie”, a jednak odnoszącego spektakularny sukces. Potrzebujemy więcej filmów o tak pionierskim duchu. Bo tylko różnorodność gatunkowa, narracja, perspektywa i styl artystyczny mogą zapewnić solidną pozycję, zwłaszcza wchodząc na rynek międzynarodowy, który zawsze ceni unikalność i tożsamość kulturową.

Podczas niedawnego Festiwalu Filmów Azjatyckich w Da Nang w 2025 roku południowokoreańscy eksperci filmowi zauważyli, że wietnamskie kino komercyjne koncentruje się głównie na komedii, filmach familijnych i horrorze. Gatunki te oferują niskie koszty produkcji i potencjał szybkiego zysku, jednak trudno im dotrzeć do globalnej publiczności. Wcześniej, podczas pierwszego Międzynarodowego Festiwalu Filmowego w Ho Chi Minh w 2024 roku, eksperci z Tajlandii ostrzegali, że trzymanie się jednego tematu zniechęci widzów i doprowadzi do znudzenia filmami krajowymi, podobnie jak stało się w Tajlandii z gatunkiem horroru i komedii.

Aby rynek filmowy przetrwał, nieuchronnie opiera się na sukcesie kasowym filmów komercyjnych. Jednak w rozwoju i budowaniu marki, filmy artystyczne odgrywają kluczową rolę. Odpowiedzialność i rozwiązanie spoczywają nie tylko na filmowcach, ale wymagają również współpracy na wielu poziomach, w szczególności wsparcia ze strony państwowych i zarządzanych przez państwo funduszy rozwoju filmów. To również lekcja wyciągnięta z niedawnego sukcesu południowokoreańskiego przemysłu filmowego.

VAN TUAN

Źródło: https://www.sggp.org.vn/dien-anh-viet-chon-an-toan-hay-dot-pha-post803565.html