Ngôi đình giữ mạch làng Cầu

Ngày 4-4, Lễ hội truyền thống làng Cầu, xã Phúc Sơn thu hút đông người dân, con em xa quê và khách thập phương. Ngày hội không chỉ tưởng nhớ tiền nhân, mà còn bồi đắp tình làng, nghĩa xóm, giữ cho mỗi người một chốn để hướng về.

Đông đảo người dân địa phương, khách thập phương về dâng hương, dự Lễ hội làng Cầu (xã Phúc Sơn). Ảnh: Kim Nhuệ

Trở về bên mái đình xưa

Từ sáng sớm, sân đình làng Cầu đã rực màu cờ hội, rộn tiếng trống, tiếng nhạc, tiếng chào hỏi của bà con gặp lại nhau trong ngày chính hội. Trong sân đình, kiệu thờ, hương án, đồ tế khí được bài trí trang trọng. Ngoài cổng đình, dòng người vẫn nối nhau vào lễ, dâng hương, dự hội. Nhìn cảnh ấy, dễ cảm nhận Lễ hội làng Cầu không chỉ là sinh hoạt văn hóa theo niên lệ, mà còn là dịp để cộng đồng cùng trở về với quê hương, với tình làng nghĩa xóm và lòng thành kính với tiền nhân.

Một nét gây ấn tượng với khách thập phương là nghi thức đón Thành hoàng làng bạn về khai hội trước ngày chính hội. Nét đặc sắc không chỉ nằm ở nghi lễ rước đón, tiễn biệt, mà còn ở cách xưng hô giữa các làng: Luôn tôn nhau là anh cả, còn mình nhận là em. Cách ứng xử mộc mạc mà đẹp ấy cho thấy sự nhún nhường, gắn bó và tình giao hảo bền chặt trong văn hóa làng quê.

Dưới mái đình làng, không chỉ có sự trở về của con em quê hương, mà còn có sự gặp gỡ, giao hòa giữa các cộng đồng làng xã gần gũi. Từ chi tiết ấy, Lễ hội làng Cầu không khép lại trong phạm vi một thôn, mà mở ra trong sự gắn bó, sẻ chia và trân trọng lẫn nhau giữa các làng bạn.

Người dân làng Cầu (xã Phúc Sơn) thành kính dâng hương tưởng nhớ tiền nhân trong ngày chính hội. Ảnh: Kim Nhuệ

Điểm tựa của những cảm xúc ấy vẫn là ngôi đình làng. Đình Cầu được xây dựng năm 1837, tọa lạc trên gò đất cao, phía trước có ao làng, bên tả có cây đa cổ thụ, bên hữu có giếng cổ. Trải qua bao biến thiên, đình không chỉ là nơi thờ Thành hoàng làng, mà còn là nơi dân làng hội họp, bàn việc chung, tổ chức lễ hội, đón người đi xa trở về sum họp. Di tích đã được xếp hạng lịch sử cấp tỉnh năm 2003, tiếp tục được tu bổ, tôn tạo trong năm 2025.

Đi giữa dòng người vào lễ, nhìn những cụ già chậm rãi trước hương án, những phụ nữ nâng đón lễ vật, lớp trẻ đứng trang nghiêm bên sân đình, càng thấy rõ giá trị của một ngôi đình trong đời sống nông thôn. Đó không chỉ là một công trình cổ, mà còn là nơi giữ ký ức, giữ sự cố kết cộng đồng, giữ cho người làng một chốn tìm về.

Chia sẻ tại lễ hội, bà Bùi Thị Hiền, đại diện những người con xa quê của thôn Cầu, xúc động cho biết, mỗi lần trở về dự hội làng, bà lại thấy quê hương đổi khác theo hướng khang trang, sạch đẹp hơn. Đường làng, ngõ xóm phong quang, trường lớp, nhà văn hóa được đầu tư bài bản, đời sống người dân cũng ngày một khá hơn. “Mừng nhất là quê hương đổi mới, nhưng tình làng nghĩa xóm vẫn còn nguyên như trước. Với những người đi xa như chúng tôi, được về dự hội làng là thấy mình vẫn còn một nơi để nhớ, để thương và để tự hào”, bà Hiền nói.

Lãnh đạo xã Phúc Sơn chúc mừng Lễ hội truyền thống làng Cầu. Ảnh: Kim Nhuệ

Giữ một nếp quê, bền một mạch làng

Hội làng Cầu không chỉ là dịp để những người đi xa trở về. Đó còn là lúc lớp trẻ đứng gần hơn với lịch sử quê mình, hiểu hơn vì sao cha ông gìn giữ ngôi đình, gìn giữ lễ hội và nâng niu từng nếp sinh hoạt cộng đồng.

Trao đổi tại lễ hội, em Trần Công Minh cho biết, với lớp trẻ thôn Cầu, hội làng không chỉ là dịp vui, mà còn là dịp để hiểu hơn về quê hương mình. “Đứng trong không khí lễ hội, em thấy rõ hơn vì sao các cụ, các bác luôn nhắc con cháu phải giữ đình, giữ hội, giữ nếp làng. Bọn em là thế hệ sau, không chỉ tự hào mà cũng thấy mình có trách nhiệm hơn với quê hương”, Minh chia sẻ.

Hiện làng Cầu có gần 200 hộ gia đình với trên 500 nhân khẩu. Người dân phát triển kinh tế theo hướng sản xuất nông nghiệp kết hợp dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp và lao động tại các doanh nghiệp, khu công nghiệp trên địa bàn thành phố Hà Nội; nhiều hộ làm nghề xây dựng, rèm vải, trồng cây cảnh. Thu nhập bình quân đạt khoảng 75 triệu đồng/người/năm; thôn không còn hộ nghèo; đường làng, ngõ xóm được bê tông hóa; hệ thống chiếu sáng được lắp đặt đồng bộ; nhà văn hóa, cảnh quan môi trường tiếp tục được cải thiện; danh hiệu Làng văn hóa được giữ vững nhiều năm. Những đổi thay ấy là nền thực tế để lễ hội hôm nay thêm đầm ấm.

Nhân dân làng Cầu biểu diễn nhiều tiết mục văn nghệ đặc sắc, mừng lễ hội truyền thống. Ảnh: Kim Nhuệ

Phó Chủ tịch UBND xã Phúc Sơn Lê Trường Huy khẳng định, Lễ hội truyền thống làng Cầu không chỉ là nét đẹp văn hóa của địa phương, mà còn góp phần giữ gìn không gian tín ngưỡng, vun đắp đời sống tinh thần và sự gắn kết trong cộng đồng dân cư. Theo đồng chí Lê Trường Huy, giữ được lễ hội cũng là giữ một phần nếp quê, giữ nền tảng để xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư ngày càng bền vững hơn.

Ngày hội rồi sẽ khép lại, tiếng trống hội rồi sẽ lắng xuống, dòng người rồi sẽ thưa dần sau sân đình. Nhưng điều còn lại không chỉ là niềm vui của một ngày hội, mà là hình ảnh một mái đình vẫn tụ được người, một nếp quê vẫn được giữ gìn. Và chừng nào con cháu làng Cầu còn tìm về dưới mái đình ấy, chừng đó mạch làng vẫn còn bền chặt, quê hương vẫn còn sức níu giữ trong lòng người.

Nguồn: https://hanoimoi.vn/ngoi-dinh-giu-mach-lang-cau-743122.html